Doğa Temelli Turizm Bağlamında Glamping ve Kamp Destinasyonlarını Ziyaret Eden Turistlerin Hizmet Kalitesi Algılarının Davranışsal Niyetlere Etkisi

Öz

Turizm sektöründeki gelişmeler, çevre bilincinin ve sürdürülebilirlik kavramlarının giderek daha fazla önem kazanması, kitle turizmine olan ilgiyi azaltarak bireysel ve doğa temelli turizme olan ilgiyi artırmıştır. Bu bağlamda, kamp turizmi, doğada konaklama imkânı sunan ve bütçe dostu bir seçenek olarak, en fazla tercih edilen doğa temelli turizm türlerinden biri haline gelmiştir. Diğer taraftan, glamping, doğa ile iç içe olma imkânı sağlarken aynı zamanda konfor ve lüksü koruyan bir deneyim sunduğundan, lüks kamp turizmi olarak dikkat çekmektedir. Bu araştırmanın amacı, daha önce hem glamping hem de kamp destinasyonlarını ziyaret eden turistlerin glamping hizmet kalitesi algılamalarını incelemek ve bu algılamaların, turistlerin davranışsal niyetleri üzerindeki etkisini belirlemektir. Araştırmada kolayda örnekleme yöntemiyle 282 katılımcıdan çevrimiçi anket formuyla elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, glamping hizmet kalitesine yönelik algıların, katılımcıların demografik özelliklerine bağlı olarak anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, glamping hizmet kalitesinin, katılımcıların davranışsal niyetlerini anlamlı ve pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Doğa temelli turizm
• Glamping
• kamp
• hizmet kalitesi
• davranışsal niyetler

The Impact of Service Quality Perceptions on Behavioral Intentions of Tourists Visiting Glamping and Camping Destinations in the Context of Nature-Based Tourism

Öz

Developments in tourism, along with growing environmental awareness and sustainability, have led to a decrease in interest in mass tourism and an increased interest in individual and nature-based tourism. In this context, camping tourism, which offers the opportunity to stay in nature and is a budget-friendly option, has become one of the most popular forms of nature-based tourism. On the other hand, glamping, which allows individuals to interact with nature while maintaining comfort and luxury, has emerged as a form of luxury camping tourism. This study aims to examine the glamping service quality perceptions of tourists who have visited both glamping and camping destinations and to determine the impact of these perceptions on tourists' behavioral intentions. In the study, the data collected from 282 participants with an online questionnaire form using convenience sampling methods were analyzed. The findings revealed that perceptions of glamping service quality showed significant differences based on participants' demographic characteristics. Furthermore, it was concluded that glamping service quality had a significant and positive impact on participants' behavioral intentions.

Anahtar Kelimeler

• Nature based tourism
• glamping
• camping
• service quality
• behavioral intentions

Kaynakça

1. Abdou, A. H., Mohamed, S. A. K., Khalil, A. A. F., Albakhit, A. I., & Alarjani, A. J. N. (2022). Modeling the relationship between perceived service quality, tourist satisfaction, and tourists’ behavioral intentions amid COVID-19 pandemic: Evidence of yoga tourists’ perspectives. Frontiers in Psychology, 13, Article 1003650. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.1003650
2. Acuner, E., & Tayfun, A. (2016). Doğa temelli erişilebilir turizm: Rize örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 4(2), 63–93. https://doi.org/10.21325/jotags.2016.14
3. Adamovich, V., Nadda, V., Haque, A., & Kot, M. (2021). Camping vs. glamping tourism: Providers’ perspective in the United Kingdom. Journal of Environmental Management & Tourism, 12(6(54)), 1431–1441. Retrieved 11 January 2026, from https://www.researchgate.net/publication/355049852_Camping_Vs_Glamping_Tourism_Providers'_Perspective
4. Adan Gök, Ö., Çavdırlı, C. M., & Alkan, C. (2023). Glamping işletmeleri ziyaretçi yorumlarının içerik analizi: Tripadvisor Türkiye örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 11(3), 2549–2572. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1307
5. Akkılıç, M. E., & Varol, İ. (2016). Turistlerin hizmet kalitesi algılarının davranışsal niyetler üzerindeki etkisi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(36-1), 3–19. https://doi.org/10.31795/baunsobed.662146
6. Alexandris, K., Dimitriadis, N., & Markata, D. (2002). Can perceptions of service quality predict behavioral intentions? An exploratory study in the hotel sector in Greece. Managing Service Quality: An International Journal, 12(4), 224–231. https://doi.org/10.1108/09604520210434839
7. Ardıç Yetiş, Ş. (2021). Kapadokya’da Turistik Ürün Olarak Kamping mi Glamping mi? Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(1), 131–148. https://doi.org/10.32572/guntad.876479
8. Baker, D. A., & Crompton, J. L. (2000). Quality, satisfaction and behavioral intentions. Annals of Tourism Research, 27(3), 785–804. https://doi.org/10.1016/S0160-7383(99)00108-5

9. Balıkoğlu, A., Kılıç, S. N., & Bozok, D. (2020). Duyusal deneyim memnuniyeti ve yöresel yiyecek deneyimi arasındaki ilişki ve değişkenlerin davranışsal niyet üzerindeki etkisi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 8(2), 1334–1361. https://doi.org/10.21325/jotags.2020.610
10. Bayih, B. E., & Singh, A. (2020). Modeling domestic tourism: motivations, satisfaction and tourist behavioral intentions. Heliyon, 6(9), e04839. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2020.e04839
11. Boulding, W., Kalra, A., Staelin, R., & Zeithaml, V. A. (1993). A dynamic process model of service quality: From expectations to behavioral intentions. Journal of Marketing Research, 30(1), 7–27. https://doi.org/10.1177/002224379303000102
12. Brislin, R. W. (1970). Back-translation for cross-cultural research. Journal of Cross-Cultural Psychology, 1(3), 185–216. https://doi.org/10.1177/135910457000100301
13. Brislin, R. W. (1980). Translation and content analysis of oral and written material. In H. C. Triandis & J. W. Berry (Eds.), Handbook of cross-cultural psychology: Methodology (Vol. 1, pp. 389–444). Allyn & Bacon.
14. Brochado, A., & Brochado, F. (2019). What makes a glamping experience great? Journal of Hospitality and Tourism Technology, 10(1), 15–27.
15. Brochado, A., & Pereira, C. (2017). Comfortable experiences in nature accommodation: Perceived service quality in glamping. Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 17, 77–83. https://doi.org/10.1016/j.jort.2017.01.005
16. Brooker, E., & Joppe, M. (2013). Trends in camping and outdoor hospitality – An international review. Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 3–4, 1–6. https://doi.org/10.1016/j.jort.2013.04.005
17. Büyüköztürk, Ş. (2020). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı: İstatistik, Araştırma Deseni, SPSS Uygulamaları ve Yorum. Pegem Akademi, Ankara.
18. Ceylan, Y. (2023). Glamping seyahat motivasyonunun deneyim ve davranışsal niyete etkisi: Glamper turistler üzerine bir araştırma (Unpublished doctoral dissertation). Mardin Artuklu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı, Mardin.
19. Coşkun, R., Altunışık, R., & Yıldırım, E. (2017). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri SPSS uygulamalı (9. Baskı). Sakarya: Sakarya Yayıncılık.
20. Craig, C. A. (2021). Camping, glamping, and coronavirus in the United States. Annals of Tourism Research, 89, 103071. https://doi.org/10.1016/j.annals.2020.103071
21. Craig, C. A., & Karabaş, İ. (2021). Glamping after the coronavirus pandemic. Tourism and Hospitality Research, 21(2), 251–256. https://doi.org/10.1177/1467358421993864
22. Çelik, N., Bahar, O., & Tatar, S. (2017). Kırsal kalkınmada glamping turizmin rolü: Club Amazon Bördübet örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(51), 1282–1287. https://doi.org/10.17719/jisr.2017.1855
23. Çiçek, D., & Korkmaz, E. (2021). Doğa temelli turizme katılan bireylerin çevre yaklaşımlarının incelenmesi. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(4), 2666–2682. https://doi.org/10.26677/TR1010.2021.892
24. Dean, D., & Suhartanto, D. (2019). The formation of visitor behavioral intention to creative tourism: The role of push-pull motivation. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 24(5), 393–403. https://doi.org/10.1080/10941665.2019.1572631
25. Düzgün, E. (2021). Pandemi sonrası yeni turist tercihi: Glamping turizmi. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 11(1), 145–158. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/pub/odusobiad/article/870381
26. Edvardsson, B. (1998). Service quality improvement. Managing Service Quality: An International Journal, 8(2), 142–149. https://doi.org/10.1108/09604529810206972
27. Eleren, A., & Kılıç, B. (2007). Turizm sektöründe SERVQUAL analizi ile hizmet kalitesinin ölçülmesi ve bir termal otelde uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(1), 235–263. Retrieved January 11, 2026, from https://acikerisim.aku.edu.tr/xmlui/handle/11630/1239
28. Ergüven, M. H., Yılmaz, A., & Kutlu, D. (2015). Turistik ürün çeşitlendirme bağlamında hibrit turizm: Glamping örneği. The Journal of Academic Social Science Studies, 41, 255–265. https://doi.org/10.9761/JASSS3171
29. Fredman, P., Wall Reinius, S., & Grundén, A. (2012). The nature of nature in nature based tourism. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 12(4), 289–309. https://doi.org/10.1080/15022250.2012.752893
30. Göktaş, L. S., & Kızılırmak, İ. (2017). Bolu Yedigöller Milli Parkı’nın glamping turizmi potansiyeli açısından değerlendirilmesi. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(4), 43–51. https://doi.org/10.26677/tutad.2017.18
31. Göktaş, L. S., Çetin, G., & Kızılırmak, İ. (2017). Özel ilgi turizmi olarak glamping turizminin mevcut durumu: Bir örnek olay analizi araştırması. IV. Disiplinlerarası Turizm Araştırmaları Kongresi, 9–12 Kasım 2017, Kuşadası, Aydın, 107–120.
32. Güdü Demirbulat, Ö. (2019). Ekoturistlerin destinasyon hizmet kalitesi değerlendirmelerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 7(4), 2644–2667. https://doi.org/10.21325/jotags.2019.492
33. Gürbüz, A., Ayaz, N., & Ölçer, H. (2019). Destinasyonlarda konaklama hizmet kalitesi ölçümü: Safranbolu örneği. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(2), 400–417. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/820949
34. Güven, E. Ö., & Sarıışık, M. (2014). Konaklama hizmetlerinde davranışsal niyeti etkileyen hizmet kalitesi boyutları. İşletme Bilimi Dergisi, 2(2), 21–51. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/213315
35. Güven, Ö. Z. (2018). Paket tur kapsamında sunulan hizmet kalitesinin davranışsal niyet üzerine etkileri: Yurt dışı paket tur satın alan yerli turistler üzerinde bir araştırma. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(2), 657–674. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/578418
36. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis (8th ed.). Boston, MA: Cengage Learning.
37. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B., Anderson, R. E., & Tatham, R. L. (2009). Multi variate data analysis (7th ed.). Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
38. Huang, S., Weiler, B., & Assaker, G. (2014). Effects of interpretive guiding outcomes on tourist satisfaction and behavioral intention. Journal of Travel Research, 54(3), 344-358. https://doi.org/10.1177/0047287513517426
39. İşçi, C. (2021). Doğa temelli turizme katılım motivasyonu ve deneyim doyumu ilişkisi. Journal of Yasar University, 16(64), 1763-1786. https://doi.org/10.19168/jyasar.891419
40. Jones, P. S., Lee, J. W., Phillips, L. R., Zhang, X. E., & Jaceldo, K. B. (2001). An adaptation of Brislin's translation model for cross-cultural research. Nursing Research, 50(5), 300–304. Retrieved January 11, 2026, from https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11548625/
41. Kılıç, B., & Eleren, A. (2009). Turizm sektöründe hizmet kalitesi ölçümü üzerine bir literatür araştırması. Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 1(1), 91-118. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/pub/uaifd/article/231806
42. Kim, Y., Kim, C. K., Lee, D. K., Lee, H. W., & Andrada, R. I. T. (2019). Quantifying nature-based tourism in protected areas in developing countries by using social big data. Tourism Management, 72, 249-256. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2018.12.005
43. Konak, S., & Özhasar, Y. (2019). Türkiye’deki glamping işletmelerinin web site içeriklerinin analizi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 7(2), 937-949. https://doi.org/10.21325/jotags.2019.400
44. Kouthouris, C., & Alexandris, K. (2005). Can service quality predict customer satisfaction and behavioral intentions in the sport tourism industry? An application of the SERVQUAL model in an outdoors setting. Journal of Sport & Tourism, 10(2), 101-111. https://doi.org/10.1080/14775080500223165
45. Kuenzi, C., & McNeely, J. (2008). Nature-based tourism. In Global risk governance: Concept and practice using the IRGC framework (pp. 155-178). Dordrecht: Springer Netherlands.
46. Lee, J., Graefe, A. R., & Burns, R. C. (2004). Service quality, satisfaction, and behavioral intention among forest visitors. Journal of Travel & Tourism Marketing, 17(1), 73-82. https://doi.org/10.1300/J073v17n01_05
47. Li, M., Cai, L. A., & Qiu, S. (2016). A value, affective attitude, and tourist behavioral intention model. Journal of China Tourism Research, 12(2), 179–195. https://doi.org/10.1080/19388160.2016.1225620
48. Liu, C. H., Chou, S. F., & Vu, H. T. (2024). Valuation of customers’ service quality, affective, sensory experience and entertainment to behavioral intention. Total Quality Management & Business Excellence, 35(13–14), 1509–1541. https://doi.org/10.1080/14783363.2024.2373782
49. Liu, P., Teng, M., & Han, C. (2020). How does environmental knowledge translate into pro-environmental behaviors?: The mediating role of environmental attitudes and behavioral intentions. Science of The Total Environment, 728, 138126. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2020.138126
50. Lu, J., Wang, X., Dai, Z., Chen, G., & Feng, Y. (2021). Antecedents of customer WOM in glamping: The critical role of original ecology. International Journal of Hospitality Management, 95, 102919. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2021.102919
51. Lyu, S. O., Kim, J., & Bae, S. W. (2020). Family vacationers’ willingness to pay for glamping travel sites: A family functioning segmentation. International Journal of Tourism Research, 22(2), 155-167. https://doi.org/10.1002/jtr.2325
52. Moore, S. A., Rodger, K., & Taplin, R. (2015). Moving beyond visitor satisfaction to loyalty in nature-based tourism: A review and research agenda. Current Issues in Tourism, 18(7), 667-683. https://doi.org/10.1080/13683500.2013.790346
53. Olcay, A., & Turhan, U. (2017). Türkiye’de glamping hizmeti veren işletmelerin sahip ve yöneticilerinin “Yeni turizm trendi glamping” ile ilgili görüşleri (Muğla ve Antalya örneği). Gaziantep University Journal of Social Sciences, 16(4), 980–996. https://doi.org/10.21547/jss.314773
54. Olson, D. M., Dinerstein, E., Wikramanayake, E. D., Burgess, N. D., Powell, G. V. N., Underwood, E. C., D’Amico, J. A., Itoua, I., Strand, H. E., Morrison, J. C., Loucks, C. J., Allnutt, T. F., Ricketts, T. H., Kura, Y., Lamoreux, J. F., Wettengel, W. W., Hedao, P., & Kassem, K. R. (2001). Terrestrial ecoregions of the world: a new map of life on Earth. BioScience, 51(11), 933–938. https://doi.org/10.1641/0006-3568(2001)051[0933:TEOTWA]2.0.CO;2
55. Önem, B. (2019). Glamping işletmecilerinin özgeci davranışları ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma (Unpublished master’s thesis). Eskişehir Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı, Eskişehir.
56. Parasuraman, A., Berry, L. L., & Zeithaml, V. A. (1991). Refinement and reassessment of the SERVQUAL scale. Journal of Retailing, 67(4), 420–450. Retrieved January 11, 2026, from https://www.researchgate.net/publication/304344168_Refinement_and_reassessment_of_the_SERVQUAL_scale
57. Parasuraman, A., Berry, L. L., & Zeithaml, V. A. (1993). More on improving service quality measurement. Journal of Retailing, 69(1), 140–147. https://doi.org/10.17615/mc5x-r254
58. Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). Servqual: A multiple-item scale for measuring consumer perc. Journal of retailing, 64(1), 12–40. Retrieved January 11, 2026, from https://www.researchgate.net/publication/225083802_SERVQUAL_A_multiple-_Item_Scale_for_measuring_consumer_perceptions_of_service_quality
59. Pirselimoğlu Batman, Z., & Demirel, Ö. (2015). Altındere Vadisi Meryemana Deresi Güzergahında Doğa Temelli Turizm Etkinliği: Yamaç Paraşütü. İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 5(11), 13–26. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/92524
60. Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Lee, J.-Y., & Podsakoff, N. P. (2003). Common method biases in behavioral research: A critical review of the literature and recommended remedies. Journal of Applied Psychology, 88(5), 879–903. https://doi.org/10.1037/0021-9010.88.5.879
61. Saut, M., & Song, V. (2022). Influences of airport service quality, satisfaction, and image on behavioral intention towards destination visit. Urban, Planning and Transport Research, 10(1), 82–109. https://doi.org/10.1080/21650020.2022.2054857
62. Sekaran, U., & Bougie, R. (2016). Research Methods for Business: A Skill Building Approach (7th ed.). Chichester, West Sussex, United Kingdom: John Wiley & Sons.
63. Sisneros Kidd, A. M., Monz, C., Hausner, V. H., Schmidt, J. I., & Clark, D. (2019). Nature based tourism, resource dependence, and resilience of Arctic communities: framing complex issues in a changing environment. Journal of Sustainable Tourism, 27(8), 1259 1276. https://doi.org/10.1080/09669582.2019.1612905
64. Smolović, S., & Živanović, S. (2023). Glamping as a form of sustainable tourism. In L. Jovanović, V. V. Ermakov, & S. A. Ostroumov (Eds.), Technogenesis, Green Economy and Sustainable Development (Vol. 2, pp. 213–234). Scientific Professional Society for Environmental Protection of Serbia “Ecologica”. https://doi.org/10.18485/tgesd.2023.2.ch9
65. Swanson, S. R., & Davis, J. C. (2003). The relationship of differential loci with perceived quality and behavioral intentions. Journal of Services Marketing, 17(2), 202 219. https://doi.org/10.1108/08876040310467943
66. Syakier, W. A., & Hanafiah, M. H. (2021). Tour guide performances, tourist satisfaction and behavioural intentions: A study on tours in Kuala Lumpur City Centre. Journal of Quality Assurance in Hospitality & Tourism, 23(3), 597 614. https://doi.org/10.1080/1528008X.2021.1891599
67. Şahin, A., & Şen, S. (2017). Hizmet kalitesinin müşteri memnuniyeti üzerine etkisi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(52), 1176 1184. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2017.1971
68. Temizel, G., & Garda, B. (2017). Konaklama işletmelerinde hizmet kalitesi kavramı ve hizmet kalitesinin ölçülmesinde kullanılan modeller. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Teknik Araştırmalar Dergisi, 14, 161 171. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3333804
69. Topay, M., & Koçan, N. (2009). Kamping / çadırlı kamp için alan seçim kriterlerinin belirlenmesi ve Bartın Uluyayla’da örnek bir uygulama. Turkish Journal of Forestry, 10(1), 116 128. Retrieved January 11, 2026, from https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/195725
70. Tsaur, S. H., Lin, C. T., & Wu, C. S. (2005). Cultural differences of service quality and behavioral intention in tourist hotels. Journal of Hospitality & Leisure Marketing, 13(1), 41 63. https://doi.org/10.1300/J150v13n01_04
71. TÜRSAB. (2005). Turizm tesislerinin belgelendirilmesine ve niteliklerine ilişkin yönetmelik. Retrieved January 11, 2026, from http://www.tursab.org.tr/e-dergi?pdf=apps/OldFiles//dosya/7247/turizm tesislerinin belgelendirilmesine ve niteliklerine iliskin yonetmelik_7247_5089571.pdf
72. Vespestad, M. K., & Lindberg, F. (2011). Understanding nature based tourist experiences: An ontological analysis. Current Issues in Tourism, 14(6), 563 580. https://doi.org/10.1080/13683500.2010.513730
73. Yetgin Akgün, D., & Ünal, İ. (2021). Glamping işletmelerine ilişkin Tripadvisor’daki çevrim içi yorumların içerik analizi ile değerlendirilmesi. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 4(2), 199 214. https://doi.org/10.33083/joghat.2021.68
74. Zeithaml, V. A., Berry, L. L., & Parasuraman, A. (1996). The behavioral consequences of service quality. Journal of Marketing, 60(2), 31 46. https://doi.org/10.1177/002224299606000203
75. Zeithaml, V. A., Bitner, M. J., Gremler, D. D., & Mende, M. (2024). Services marketing: Integrating customer focus across the firm (8th ed.). McGraw Hill Education.