Araştırma Makalesi

Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme

Cilt: 23 Sayı: 2 30 Ekim 2025
PDF İndir
EN TR

Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme

Öz

Şehirsel yer adları, başlangıçta insanın doğal ve beşeri çevresiyle kurduğu etkileşime bağlı olarak organik biçimde ortaya çıkmıştır. Ancak yer adlarının toplumların kimliklerini taşıma ve inşasındaki öneminin anlaşılmasıyla bu durum giderek değişmiş ve yerin adlandırılması planlı bir sürece evrilmiştir. Bu değişime bağlı olarak şehirsel yer adları çalışmaları da geleneksel yaklaşımların yanında son yıllarda yer adlarının verilme nedenlerine odaklanan eleştirel yaklaşımlarla da ele alınmaktadır. Günümüzde şehirsel yer adlarını eleştirel yönden ele alan dört yaklaşım ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada da Denizli şehrindeki cadde, bulvar ve yol adları eleştirel yaklaşımlarla ele alınmıştır. Çalışmada şehirdeki cadde, bulvar ve yol adlarının verilme nedenlerinin ortaya çıkarılması ve Türkiye’deki cadde adları tipolojisi geliştirmelerine katkı sağlanması amaçlanmıştır. Sonuçta, cumhuriyet, şehit, dostluk-kardeşlik ve eski yurt, yer-yön, şahıs ve mekânsal yönetim olmak üzere altı genel gruptan oluşan bir cadde adları tipoloji denemesi ortaya çıkmıştır. Şehirdeki cadde isimlerinin verilmesinde cumhuriyet yönetimi ve ulus inşasını mekânsal bellek üzerinden pekiştirme ile şehirsel kimlik ve mekân yönetimini oluşturma hedefleri ön plana çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alagöz, C., A. (1984). Türkiye Yer Adları Üzerine Bazı Düşünceler. Türk Yer Adları Sempozyumu 11-13 Eylül 1984, Bildiriler Kitabı içinde (s. 11-23). Ankara. https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1310786
  2. Alderman, D., H. (2000). A Street Fit For A King: Naming Places and Commemoration in the American South. The Professional Geographer, 52 (4), 672-684. https://doi.org/10.1111/0033-0124.00256
  3. Alderman, D., H. (2003). Street Names and the Scaling of Memory: The Politics of Commemorating Martin Luther King, Jr. within the African American Community. Area, 35 (2), 163-173. Erişim adresi: https://www.jstor.org/stable/20004306
  4. Aliağaoğlu, A., & Uzun, A. (2011). Şehirsel Toponimi (Hidonimi): Türkiye İçin Bir Tipoloji Denemesi. Coğrafi Bilimler Dergisi, 9 (2), 123-133. https://doi.org/10.1501/Cogbil_0000000121
  5. Aliağaoğlu, A., & Yiğit, Y. (2013). Balıkesir’de Şehirsel Toponimi: Cadde Adları. Doğu Coğrafya Dergisi, 18 (30), 311-330. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.31330
  6. Aliağaoğlu, A. (2013). Şehirsel Toponimi: Balıkesir İlinde Mahalle Adları, Bir Sınıflandırma Denemesi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16 (29), 45-62. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/853630
  7. Aliağaoğlu, A., & Uğur, A. (2018). Şehirsel Toponimi: Erzurum’da Cadde Adları. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21 (40), 1-26. https://doi.org/10.31795/baunsobed.489078
  8. Aliağaoğlu, A., & Çetinkaya, S. (2021). 15 Temmuz Kalkışma Deneyiminde Sonra Türkiye’de Şehirsel Toponimi. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (53), 180-192. https://doi.org/10.35237/sufesosbil.921510

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafyada Kent

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

24 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

14 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

29 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 23 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Uğur, A. (2025). Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme. Coğrafi Bilimler Dergisi, 23(2), 570-598. https://doi.org/10.33688/aucbd.1699556
AMA
1.Uğur A. Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme. CBD. 2025;23(2):570-598. doi:10.33688/aucbd.1699556
Chicago
Uğur, Abdullah. 2025. “Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme”. Coğrafi Bilimler Dergisi 23 (2): 570-98. https://doi.org/10.33688/aucbd.1699556.
EndNote
Uğur A (01 Ekim 2025) Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme. Coğrafi Bilimler Dergisi 23 2 570–598.
IEEE
[1]A. Uğur, “Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme”, CBD, c. 23, sy 2, ss. 570–598, Eki. 2025, doi: 10.33688/aucbd.1699556.
ISNAD
Uğur, Abdullah. “Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme”. Coğrafi Bilimler Dergisi 23/2 (01 Ekim 2025): 570-598. https://doi.org/10.33688/aucbd.1699556.
JAMA
1.Uğur A. Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme. CBD. 2025;23:570–598.
MLA
Uğur, Abdullah. “Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme”. Coğrafi Bilimler Dergisi, c. 23, sy 2, Ekim 2025, ss. 570-98, doi:10.33688/aucbd.1699556.
Vancouver
1.Abdullah Uğur. Şehirsel Toponimi: Denizli Şehri Cadde Adları Tipolojisi Üzerine Bir Eleştirel Deneme. CBD. 01 Ekim 2025;23(2):570-98. doi:10.33688/aucbd.1699556

Coğrafi Bilimler Dergisi Creative Commons Attribution-NonCommercial-Non-Derivatives 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC-ND 4.0) altında lisanslanmıştır.

The Turkish Journal of Geographical Sciences is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial-No-Derivatives 4.0 International License (CC BY-NC-ND 4.0).by-nc-nd.svg