Araştırma Makalesi

Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)

Cilt: 24 Sayı: 2 30 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)

Öz

İzmir Körfezinin kuzey kenarındaki Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğü Gediz ve Karşıyaka deltalarının Geç Holosen (Meghalayan) boyunca birbirine doğru gelişerek buluştuğu kesimde yer almaktadır. Bu yer farklı dönemlere ait kültürel izleri barındıran önemli bir yaşam alanı olmuştur. Her iki deltanın gelişim süreçlerinden etkilenerek şekillenen düzlüğün kıyı çizgisinin ve ortamlarının Geç Holosen’de nasıl değiştiğini ve kültür-yerleşimlerin bunlardan nasıl etkilendiği anlamak amacıyla alanda 12 adet alüvyon delgi sondaj gerçekleştirilmiştir. Bunlardan Geçit Kale-Menemen İskelesi çevresini iyi temsil ettiği için seçilen 4 sondajın sedimanlarının tane boyu, element ve mikrofosil analizleri ve 14C tarihlemeleri yapılmıştır. Ayrıca özel sondaj şirketlerince yapılan 91 adet sondaj yerinde izlenmiş ve sondaj notları tutulmuştur. Bu bilgilerin ışığında sahanın GÖ 3000, 2000, 1000, 500 ve 200 kıyı çizgileri belirlenmiştir. Eski Menemen İskelesi ve Geçit Kale’nin GÖ 200 yılı kıyısındaki Mavişehir Lagünü’nün doğu kıyılarında yer aldığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aksu, A. E., & Piper, D. J. W. (1983). Progradation of the late Quaternary Gediz delta, Turkey. Marine Geology, 54(1-2), 1-25. https://doi.org/10.1016/0025-3227(83)90006-3
  2. Arpat, E., & Bingöl, E. (1969). Ege Bölgesi graben sisteminin gelişimi üzerine düşünceler. Bulletin of the Mineral Research and Exploration, 73(73), 1-9.
  3. Aydın, İ. (2004). Otolith microstructure and daily increments, a self study report. Japan International Cooperation Agency (JICA), Usa Marine Biological Institute Kochi University.
  4. Baykara, T. (1974). İzmir şehri ve tarihi. Ege Üniversitesi Arkeoloji Enstitüsü Yayınları No. 2, Ege Üniversitesi Matbaası.
  5. Bozkurt, E. (2001). Neotectonics of Turkey–a synthesis. Geodinamica Acta, 14(1-3), 3-30. https://doi.org/10.1080/09853111.2001.11432432
  6. Bozkurt, E., & Oberhänsli, R. (2001). Menderes Massif (Western Turkey): Structural, metamorphic and magmatic evolution–a synthesis. International Journal of Earth Sciences, 89(4), 679-708. https://doi.org/10.1007/s005310000173
  7. Brown, A. G. (1997). Alluvial geoarchaeology: Flood plain archaeology and environmental change. Cambridge University Press.
  8. Brückner, H. (1997). Coastal changes in western Turkey-Rapid delta progradation in historical times. In F. Briand & A. Maldonado (Eds.), Transformations and evolution of the Mediterranean coastline içinde (63-74). CIESM Science Series 3.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Jeoformoloji ve Yüzey Örtü Süreçleri, Paleocoğrafya, Fiziki Coğrafya

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

20 Eylül 2026

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

1 Nisan 2026

Kabul Tarihi

14 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Vardar, S., Kara, E., & Demirel, D. (2026). Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir). Coğrafi Bilimler Dergisi, 24(2), 687-722. https://doi.org/10.33688/aucbd.1921149
AMA
1.Vardar S, Kara E, Demirel D. Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir). CBD. 2026;24(2):687-722. doi:10.33688/aucbd.1921149
Chicago
Vardar, Serdar, Emre Kara, ve Dilan Demirel. 2026. “Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)”. Coğrafi Bilimler Dergisi 24 (2): 687-722. https://doi.org/10.33688/aucbd.1921149.
EndNote
Vardar S, Kara E, Demirel D (30 Ekim 2026) Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir). Coğrafi Bilimler Dergisi 24 2 687–722.
IEEE
[1]S. Vardar, E. Kara, ve D. Demirel, “Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)”, CBD, c. 24, sy 2, ss. 687–722, Eki. 2026, doi: 10.33688/aucbd.1921149.
ISNAD
Vardar, Serdar - Kara, Emre - Demirel, Dilan. “Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)”. Coğrafi Bilimler Dergisi 24/2 (30 Ekim 2026): 687-722. https://doi.org/10.33688/aucbd.1921149.
JAMA
1.Vardar S, Kara E, Demirel D. Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir). CBD. 2026;24:687–722.
MLA
Vardar, Serdar, vd. “Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir)”. Coğrafi Bilimler Dergisi, c. 24, sy 2, Ekim 2026, ss. 687-22, doi:10.33688/aucbd.1921149.
Vancouver
1.Serdar Vardar, Emre Kara, Dilan Demirel. Çiğli-Mavişehir Kıyı Düzlüğünün Geç Holosen Paleocoğrafyası ve Eski Menemen İskelesi ile Geçit Kale Üzerine Jeoarkeolojik Değerlendirmeler (İzmir). CBD. 30 Ekim 2026;24(2):687-722. doi:10.33688/aucbd.1921149