Uluslararası Uygulamalar Işığında Türkiye’de Milli Park Yönetiminin Değerlendirilmesi: Karşılaştırmalı Bir Analiz

Öz

Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki milli park yönetim sistemini uluslararası ortak ilke ve kriterler doğrultusunda analiz edip elde edilen bulgular yardımıyla yeni bir yönetim perspektifi getirmek ve milli park yönetim yaklaşımına katkıda bulunmaktır. Çalışmada öncelikle Türkiye’de milli park yönetiminde nasıl bir metot uygulandığı; tescil, ilan, planlama ile planın uygulaması ve denetiminin nasıl olduğu ortaya konulmaktadır. Çalışma nitel araştırma yöntemleri ile yapılmıştır. Bu kapsamda, diğer ülke milli parklarının yönetim örneklerinin genel çerçevesi ortaya konulmuş, küresel düzeyde önemi gittikçe artan bu alanların yönetim yaklaşımı irdelenmiş ve uluslararası iyi uygulama örneklerine uygun bir koruma tarzına vurgu yapılmıştır. Çalışma neticesinde; Türkiye’de uygulanan milli park yönetim sisteminin çerçevesi belirlenmiş, Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere milli park yönetim sistemleri ile karşılaştırılarak sonuç ve önerilere ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Korunan Alanlar
• Milli Parklar
• Doğa Koruma
• Alan Yönetimi

Evaluation of National Park Management in Turkey in the Light of International Practices: A Comparative Analysis

Öz

The aim of this study is to analyze the national park management system in Turkey in line with international common principles and criteria, to bring a new management perspective with the help of the information obtained and to contribute to the national park management approach.In the study, first of all, what kind of method is applied in national park management in Turkey; registration, announcement, planning, implementation and control of the plan are revealed. The study was conducted with qualitative research methods.In this context, the general framework of the management examples of national parks of other countries has been revealed, the management approach of these areas, which have become increasingly important at the global level, has been examined, and a conservation style in accordance with international good practice examples has been emphasized. As a result of the study; The framework of the national park management system implemented in Turkey was determined, the results were compared with the national park management systems of the United States and England, and conclusions and recommendations were reached.

Kaynakça

1. Bayer, M. 1993.Türkiye’de Milli Parkların Tarihi ve Günümüzdeki Uygulamalar. Milli Parklar ve Türkiye Açısından Önemi, Alınması Gerekli Önlemler. Turizim Araştırmaları Dergisi, 22-25.
2. Countryside Agency Publications.2005. National Park Management Plans – Guidance. West Yorkshire: Countryside Agency Publications. ttps://webarchive.nationalarchives.gov.uk/ukgwa/20140605121942/http://publications.naturalengland.org.uk/publication/45014 adresinden alındı
3. Curt, M.2013. Conservation Movement Historical. Waltham: Academic Press.
4. Defra.2002. Review of English National Park Authorities. London: DEFRA Publications. https://www.peakdistrict.gov.uk/__data/assets/pdf_file/0015/46203/englishnationalparksreview-defra2002.pdf adresinden alındı
5. Dudley, N.2008. Guidelines for Applying Protected Area Management Categories. Gland: IUNC.
6. Dudley, N. ve Stolton, S.2008. Defining Protected Areas. Gland: IUCN.
7. Güloğlu, Y.2010. Orman Mülkiyetinin Doğuşu ve Osmanlı DevletindeTanzimat Dönemine Kadar Ormanlarla İlgili Yapılan Yasal Düzenlemeler. Kastamonu Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 190.
8. Gümüş, P.2012.Türkiye'de Ormancılık Eğitiminin Tarihsel Gelişimi.

9. Gümüş, P.2018.Türk Orman Devrimi. Ankara: Ormancılar Derneği.
10. Koç, B.2005.1970 Orman Nizanamesi'nin Osmanlı Ormancılığına Katkısı Üzerine Notlar. Tarih Araştırmaları Dergisi, 236.
11. Lise, Y. ve Çokçalışkan, B.2011. Korunan Alanlar ve İklim Değişikliği Türkiye Ulusal Stratejisi. Ankara: Orman ve Su İşleri Bakanlığı.
12. Nationalparks.2017. National Park Sistem Plan. 11 16, 2021 tarihinde https://parkplanning.nps.gov/files/NationalParkServiceSystemPlan2017_508.pdf adresinden alındı
13. Özdönmez, P. ve Ekizoğlu, P. 1993. Tazminat ve Meşrutiyet Dönemleri Ormancılığına Katkıları Olan Yabancı Uzmanlar. İstanbul Orman Fakültesi Dergisi, 57.
14. Resmi Gazete. 1950,12,12. (7680). https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/7680.pdf adresinden alındı
15. Swam, P., Kumar, M., ve Sundarapandian, S. (2003). Sptiritualty and ecology of sacred groves in Tamil Nadu,İndia. Unaslavya(54), 213. https://www.researchgate.net/publication/264357347_Spirituality_and_ecology_of_sacred_groves_in_Tamil_Nadu_India/link/00b4953a010ec3ee84000000/download adresinden alındı
16. TOB.2020. Tabiatı Koruma Durum Raporu. Ankara: Tarım ve Orman Bakanlığı.
17. Tolunay, P. H. 2019. İklim Değişikliğinin Ekolojik Sistemlerdeki Yeri. Ankara: Çevre ve Şehircilik Bakanlığı.
18. Yıldırım, P. A. ve Şimşek, P. H. 2011. Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin.