Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi

Merve Metin; Ebru Düşmezkalender

doi:10.18037/ausbd.1095090

Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi

Öz

Bu araştırmada, dağ tırmanışı etkinliğine katılan bireylerin etkinliğe ilişkin deneyimlerinin, akış deneyimi bağlamında incelenmesi amaçlanmaktadır. Nitel bir tasarımla hazırlanan araştırmada, dağ tırmanışı etkinliğine katılan ve maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemiyle belirlenen 18 kişiyle derinlemesine görüşme yapılmıştır. Araştırmada olgu bilim deseni kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesi için Creswell’e ait çözümleme süreci temel alınmıştır. Araştırma sonucunda, dağ tırmanışı etkinliklerinde bireylerin akış durumunu yaşadıkları belirlenmiştir. Yaşanılan deneyimlerin akış deneyiminin daha çok zorluk ve beceri dengesi, ototelik deneyim, anında geri bildirim, kontrol hissi, öz bilinç kaybı, yoğunlaşma ve açık hedefler boyutlarında gerçekleştiği ifade edilebilir. Öte yandan araştırma sonuçları, katılımcıların etkinlik sırasında mücadele verdikleri ve zorluklarla başa çıkabilecek düzeyde kendilerini yeterli hissetmeleriyle birlikte akış deneyimine bağlı optimal performans yaşadıklarını da göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Akgül, O. (2020). Rehberli turlarda algılanan değer, akış deneyimi ve davranışsal niyet ilişkisi: Çanakkale savaşları Gelibolu tarihi alanı örneği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Balıkesir Üniversitesi, Balıkesir.
Arslan Ayazlar, R. (2015). Akış deneyiminin yamaç paraşütü deneyim doyumu ve yaşam doyumuna etkileri (Yayımlanmamış doktora tezi). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı üzerine kavramsal bir inceleme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 231-274. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/497090
Bentley, T., Page, S. ve Laird, I. (2001). Accidents in the New Zeland adventure tourism industry. Safety Science, 38(1), 31-48. doi.org/10.1016/S0925-7535(00)00053-9
Bentley, T. A., Page, S. J. ve Macky, K. A. (2007). Adventure tourism and adventure sports injury: The New Zealand experience. Applied Ergonomics, 38(6), 791-796. doi.org/10.1016/j.apergo.2006.10.007
Buckley, R. (2006). Adventure tourism research: A guide to the literature. Tourism Recreation Research, 31(2), 75-83. https://doi.org/10.1080/02508281.2006.11081265
Carli, M., Fave, A. D. ve Massimini, F. (1988). The quality of experience in the flow channels: comparison of Italian and US students, Derleyen: Csikszentmihalyi M., Optimal Experience: Psychological Studies of Flow in Consciousness. New York: Cambridge University Press.
Ceylan, S., Çetin, A. ve Özdipçiner, N. S. (2019. Kasım). Alternatif turizm türleri ile ilgili bir literatür taraması. 4 th International Symposium on Innovative Approaches in Social, Human and Administrative Sciences. Samsun. https://doi.org/10.36287/setsci.4.8.042

Creswell, W. J. (2003). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches, London: Sage Publications.
Csikszentmihalyi, M. (1975). Beyond boredom and anxiety: Experiencing flow in work and play, San Francisco: Harper & Row Publishers.
Csikszentmihalyi, M. (1977). Beyond boredom and anxiety, Second printing, San Francisco: Jossey-Bass.
Csikszentmihalyi, M. (1985). Beyond boredom and anxiety, London: Jossey-Bass.
Csikszentmihalyi, M. (1988). The flow experinece and its significance for human psychology. M. Csikszentmihalyi ve I. S. Csikszentmihalyi (Ed.), Optimal experience: Psychological studies of flow in consciousness (s. 15-35) içinde. England. Cambridge University Press.
Csikszentmihalyi, M. (1991). Thoughts about education. Creating the future: Perspectives on educational change. Erişim adresi: https://www.scribd.com/document/36954554/Thoughts-About-Education-Mihaly-Csikszentmihalyi
Csikszentmihalyi, M. (1998). Finding flow: The psychology of engagement with everyday life, New York: Masterminds.
Çelik, H., Baykal, N. B. ve Memur, H. N. K. (2020). Nitel veri analizi ve temel ilkeleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(1), 379-406. Erişim adresi: https://enadonline.com/public/assets/catalogs/0738320001580289976.pdf
Çetinkalp, C. O. (2011). Optimal performans duygu durumu ve fiziksel benlik algısı: dansçılar üzerine bir çalışma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
Çetinkaya, G. (2014). Bir macera turizmi etkinliği olarak kaya tırmanış sporu ve Antalya-Geyikbarı’nın potansiyeli. Doğu Coğrafya Dergisi, 19(31), 83-100. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/27043
Ellis, G. D., Voelkl, J. E. ve Morris, C. (1994). Measurement and analysis issues with explanation of variance in daily experience using the flow model. Journal of Leisure Research, 26(4), 337-356. https://doi.org/10.1080/00222216.1994.11969966
Emekli, G. (2015). Dağlar, dağcılık ve turizm. Coğrafyada Yeni Yaklaşımlar, 205-217. Erişim adresi: https://www.academia.edu/17304714/Da%C4%9Flar_Da%C4%9Fc%C4%B1l%C4%B1k_Ve_Turizm.
Ewert, A. (1985). Why people climb: the relationship of participant motives and experience level to mountaineering. Journal of Lesuire Research, 17(3), 241-250. doi.org/10.1080/00222216.1985.11969634
Fave, A., D., Bassi, M. ve Massimini, F. (2003). Quality of experience and risk perception in high-altitude rock climbing. Journal of Applied Sport Psychology, 15, 82-98 https://doi.org/10.1080/10413200305402
Garda, B. (2010). Macera turizmi pazarlaması: Antalya yöresine gelen turistlerin macera turizmine yönelik eğilimleri üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış doktora tezi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
Giddy, J. K. (2018). A profile of commercial adventure tourism participants in South Africa. Anatolia, 29(1), 40-51. doi.org/10.1080/13032917.2017.1366346
Gill, P., Stewart, K., Treasure, E. ve Chadwick, B., (2008). Methods of data collection in qualitative research: interviews and focus groups. British Dental Journal, 204(6), 291-295. doi: 10.1038/bdj.2008.192
Guliyev, S. (2017). Adventure tourism marketing: a research on the tourists’ behaviours regarding to adventure tourism in Azerbaijan. International Journal of Business and Management Studies, 9(1), 64-79. Erişim adresi: https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2971922
Guo, Y. (2005). Flow internet shopping: a validity study and an examination of a model specifying antecedents and consequences of flow (Doktora tezi, A&M University, Texas). Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/26898162_Flow_in_Internet_shopping_A_validity_study_and_an_examination_of_a_model_specifying_antecedents_and_consequences_of_flow
Gülcan, B. (2004). Macera turizminin kapsamı ve macera turizminde kaza riski. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 18-38. Erişim adresi: https://app.trdizin.gov.tr/publication/paper/detail/TkRjMk5qSXk
Gyimothy, S. ve J. Mykletun, R. (2004). Play in adventure tourism: the case of Arctic trekking. Annals of Tourism Research, 31(4), 855-878. https://doi.org/10.1016/j.annals.2004.03.005
Haddock, C. ve Wisheard, P. (1993). Managing risk in outdoor activities. New Zealand: Mountain Safety Council.
Jackson, S. (1992). Athletes in flow: a qualitative investigation of flow in elite figure skaters. Journal of Applied Sport Psychology, 4(2), 161-180. doi.org/10.1080/10413209208406459
Jackson, S., Eklund, B. ve Andrew, M., (2010). The flow scales manual, Mind Garden, (Çevrimiçi) www.mindgarden.com, 30 Mart 2020.
Jackson, S. ve Roberts, G. (1992). Positive performance state of athletes: towards a conceptual understanding of peak performance. Sport Psychologist, 6(2), 156-171. https://doi.org/10.1123/TSP.6.2.156
Jackson, S. A. ve Marsh, H. W. (1996). Development and validation of a scale to measure optimal experience: the flow state scale. Journal of Sport and Exercise Psychology, 18(1), 17-35. doi.org/10.1123/jsep.18.1.17
Johnston, A. M. (1994). A critical review of alternative tourism: full fare tourism? a case study of Mundo Maya (Doktora Tezi, The University of British, Columbia). Erişim adresi: https://open.library.ubc.ca/soa/cIRcle/collections/ubctheses/831/items/1.0098978
Kanagasapapathy, G. (2017). Understanding the flow experiences of heritage tourists (Doktora tezi, Bournemouth University, England).
Kane, M. ve Tucker, H. (2004). Adventure tourism the freedom to play with reality. Tourist Studies, 4(3), 217-234. doi.org/10.1177/1468797604057323
Kimiecik, J. C. ve Stein, G. L. (1992). Examining flow experiences in sport contexts: conceptual issues and methodological concerns. Journal of Applied Sport Psychology, 4(2), 144-160. doi.org/10.1080/10413209208406458
Kozak, M. (2015). Bilimsel araştırma: tasarım, yazım ve yayım teknikleri. Ankara: Detay Yayıncılık.
Liao, L. F. (2006). A flow theory perspective on learner motivation and behavior in distance education. Distance Education, 27(1), 45-62. doi.org/10.1080/01587910600653215
Lipscombe, N. (1995). Appropriate adventure: participation for the aged. Australian Parks & Recreation, 31(2), 41-45. Erişim adresi: https://www.cabdirect.org/cabdirect/abstract/19951811677.
Loewenstein, G. (1999). Because it is there: the challenge of mountaineering… for Utility Theory. Kyklos, 52(3), 315-343. doi.org/10.1111/j.1467-6435.1999.tb00221.x
Merriam, S. B. (2009). Qualitative research: a guide to design and implementation. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
Millington, K. Locke, T. ve Locke, A. (2001). Adventure travel. Travel & Tourism Analyst, 4, 65-98. Erişim adresi: https://www.cabdirect.org/cabdirect/abstract/20013123325
Moneta, G. B., (2004). The flow experience across cultures. In Journal of Happiness Studies: An Interdisciplinary Forum on Subjective Well-Being, 5(2), 115-121. Erişim adresi: https://link.springer.com/content/pdf/10.1023/B:JOHS.0000035913.65762.b5.pdf
Nepal, S. K., (2002). Mountain ecotourism and sustainable development. Mountain Research and Development, 22(2), 104-109. doi:10.1659/0276-4741(2002)022[0104:MEASD]2.0.CO;2
Neuman, W. L. (2014). Social Research Methods: Qualitative and quantitative approaches, Essex: Pearson Education Limited.
Novak, T. P. ve Hoffman, D. L. (1997). Measuring the flow experience among web users. Interval Research Corporation, 31(1), 1-35. Erişim adresi: https://www.semanticscholar.org/paper/Measuring-the-Flow-Experience-Among-Web-Users-Novak-Hoffman/017b76f75e330696c03aa9d4b30995d05ae67c89
Özkara, B. Ç. (2015). Tüketicilerin çevrimiçi bilgi aramaları bağlamında akış deneyiminin bilgiden tatmin üzerindeki etkisinin araştırılması (Yayımlanmamış doktora tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
Özşahin, N. (2003). Lise öğrencilerinin günlük yaşamdaki akış deneyiminin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Padilla-Díaz, M. (2015). Phenomenology in educational qualitative research: philosophy as science or philosophical science. International Journal of Educational Excellence, 1(2), 101-110. doi:10.18562/IJEE.2015.0009
Patterson, I. (2002). Baby boomers and adventure tourism: the importance of marketing the leisure experience. World Leisure Journal, 44(2), 4-10. https://doi.org/10.1080/04419057.2002.9674265
Pearce, J., Ainley, M. ve Howard, S. (2004). The ebb and flow of online learning. Computers in Human Behavior, 21(5), 745-771. doi.org/10.1016/j.chb.2004.02.019
Pomfret, G. (2006). Mountaineering adventure tourists: a conceptual framework for research. Tourism Management, 27(1), 113-123. doi.org/10.1016/j.tourman.2004.08.003
Pomfret, G. (2021). Family adventure tourism: Towards hedonic and eudaimonic wellbeing. Tourism Management Perspectives, 39(2021), 1-12. doi.org/10.1016/j.tmp.2021.100852
Seifert, T. ve Hedderson, C. (2010). Intrinsic motivation and flow in skateboarding: an ethnographic study. Journal of Happiness Studies, 11(3), 277-292. doi:10.1007/s10902-009-9140-y
Seligman, M. ve Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: an introduction: reply. American Psychologist, 55(1), 5-14. doi:10.1037/0003-066X.56.1.89
Somuncu, M., (2004). Dağcılık ve dağ turizmindeki ikilem: ekonomik yarar ve ekolojik bedel. Coğrafi Bilimler Dergisi, 2(1), 1-21. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/691578
Stebbins, R. A. (2005). Challenging mountain nature: risk, motive, and lifestyle in three hobbyist sports. Canada: Detselig.
Stebbins, R. A. (2015). The mountaineering flow experience. Ghazali Musa, James Higham, Anna Thompson- Carr (Ed.) Mountaineering Tourism, Cilt 1. (s.181-185 içinde). Londra, Routledge.
Suri, H., (2011). Purposeful sampling in qualitative research synthesis. Qualitative Research Journal, 11(2), 63-75. doi: 10.3316/QRJ1102063
Sung, H., Morrison, A. ve O' Leary, J. (1997). Definition of adventure travel: conceptual framework for empirical application from the providers’ perspective. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 1(2), 47-67. https://doi.org/10.1080/10941669708721975
Tsaur, S. H., Yen, C. H. ve Hsiao, S. L. (2013). Transcendent experience, flow and happiness for mountain climbers. International Journal of Tourism Research, 15(4), 360-374. doi.org/10.1002/jtr.1881
Türnüklü, A. (2000). Eğitimbilim araştırmalarında etkin olarak kullanılabilecek nitel bir araştırma tekniği: görüşme. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 6(4), 543-559. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/108517
Türkiye Dağcılık Federasyonu (2021, 11 Kasım). https://tdf.gov.tr/tarihce/
Turan, N. (2019). Akış deneyimi üzerine genel bir literatür taraması. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 37(2), 181-199. doi: 10.30794/pausbed.562564
Wallendorf, M., ve Belk, R. W., (1989). Assessing trustworthiness in naturalistic consumer research. [Special Volumes], Interpretive Consumer Research, 69-84. Erişim adresi: https://www.acrwebsite.org/volumes/12177/volumes/sv07/SV-07
Wengel, Y. (2021). The micro-trends of emerging adventure tourism activities in Nepal. Journal of Tourism Futures, 7(2), 209-215. doi: 10.1108/JTF-01-2020-0011
Whittemore, R., Chase, S. K. ve Mandle, C. L., (2001). Validity in qualitative research. Qualitative Health Research, 11(4), 522-537. https://doi.org/10.1177/104973201129119299
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Merve Metin Bu kişi benim
Türkiye

Ebru Düşmezkalender Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Mart 2022

Gönderilme Tarihi

6 Eylül 2021

Kabul Tarihi

10 Aralık 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 22 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.18037/ausbd.1095090

IZ

https://izlik.org/JA67DS62ZF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Metin, M., & Düşmezkalender, E. (2022). Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 1-22. https://doi.org/10.18037/ausbd.1095090

AMA

1.Metin M, Düşmezkalender E. Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi. AÜSBD. 2022;22(1):1-22. doi:10.18037/ausbd.1095090

Chicago

Metin, Merve, ve Ebru Düşmezkalender. 2022. “Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 (1): 1-22. https://doi.org/10.18037/ausbd.1095090.

EndNote

Metin M, Düşmezkalender E (01 Mart 2022) Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 1 1–22.

IEEE

[1]M. Metin ve E. Düşmezkalender, “Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi”, AÜSBD, c. 22, sy 1, ss. 1–22, Mar. 2022, doi: 10.18037/ausbd.1095090.

ISNAD

Metin, Merve - Düşmezkalender, Ebru. “Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22/1 (01 Mart 2022): 1-22. https://doi.org/10.18037/ausbd.1095090.

JAMA

1.Metin M, Düşmezkalender E. Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi. AÜSBD. 2022;22:1–22.

MLA

Metin, Merve, ve Ebru Düşmezkalender. “Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 22, sy 1, Mart 2022, ss. 1-22, doi:10.18037/ausbd.1095090.

Vancouver

1.Merve Metin, Ebru Düşmezkalender. Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi. AÜSBD. 01 Mart 2022;22(1):1-22. doi:10.18037/ausbd.1095090

Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi

Dağ Tırmanışı Etkinliğinin Akış Deneyimi Bağlamında Değerlendirilmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

REKREATİF AMAÇLI TENİS OYNAYAN BİREYLERDE AKIŞ DENEYİMİ VE SERBEST ZAMAN İLGİLENİMİ

Yönetici Davranışlarının Akış Deneyimine Etkisi: Beyaz Yakalı Çalışanlar Üzerinde Bir Araştırma

İş Akışı Deneyimi (Work Flow Experience)

Akış Deneyimi Üzerine Lisansüstü Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Turizm Literatüründeki Eğilimler