Ağrı İlinde Kadın Girişimciliği: Etkileyen Faktörler, Sorunlar ve Öneriler Bağlamında Bir Saha Çalışması

Öz

Türkiye’de girişimcilik kültürü son dönemlerde önemsenmekle birlikte kadın girişimciliği hala istenilen düzeyde değildir. Sosyo-kültürel örüntüler çerçevesinde şekillenen girişimcilik, kadın söz konusu olduğunda geleneksel rollerin ön plana çıkmasını bir kez daha gündeme getirmektedir. Dolayısıyla Türkiye’de kadın girişimciliği gelişmiş ülkeler ile kıyaslandığında daha geri planda kalmaktadır. Kuşkusuz buna neden olan çok sayıda faktör mevcuttur. Eğitim seviyesi, gelir düzeyi, finansal kaynaklara erişim, girişimciliğe bakış açısı, cinsiyet eşitliği durumu vb. faktörler belirleyici konumdadır. Bu çalışmanın amacı, Ağrı ilindeki kadın girişimcilerin mevcut durumlarını ve karşılaştıkları sorunları ele almaktır. Araştırma örneklemi Ağrı ilinde faaliyet gösteren toplam 20 adet işletmeden oluşmaktadır. Araştırma verileri yapılandırılmış görüşme formu aracılığı ile elde edilmiştir. Türkiye’de kadın girişimciliği konusunda yapılan çalışmaların son dönemlerde artış göstermiş olmasına rağmen il bazındaki çalışmaların kısıtlı olduğu görülmektedir. Dolayısıyla çalışma bu yönüyle özgün bir nitelik taşımaktadır. Bu bağlamda saha araştırmasında elde edilen bulgular kadınların finansman, nitelikli personel, kültürel bakış açısı konularında sorunlar yaşadıklarını göstermektedir. Çalışma ile kadın girişimciliğinin önünde engellerin il bazında araştırılarak ortaya çıkan bulguların literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• girişimcilik
• kadın girişimciliği
• Ağrı
• engeller
• öneriler

Women's Entrepreneurship in the Province of Ağrı: A Field Study in the Context of Influencing Factors, Problems and Suggestions

Öz

Although the entrepreneurial culture in Türkiye has been taken into consideration recently, women's entrepreneurship is still not at the desired level. Entrepreneurship, which is shaped within the framework of socio-cultural patterns, once again brings traditional roles to the fore when it comes to women. Therefore, women's entrepreneurship in Türkiye remains in the background compared to developed countries. Undoubtedly, there are many factors that cause this. Factors such as education level, income level, access to financial resources, perspective on entrepreneurship, gender equality, etc. are decisive. The aim of this study is to address the current situation and problems faced by women entrepreneurs in Ağrı province. The research sample consists of a total of 20 enterprises operating in the province of Ağrı. The research data were obtained through a structured interview form. Although studies on women's entrepreneurship in Türkiye have increased recently, it is seen that provincial studies are limited. Therefore, the study is unique in this respect. In this context, the findings obtained in the field research show that women have problems in terms of financing, qualified personnel, and cultural perspective. With the study, it is thought that the findings obtained by investigating the obstacles to women's entrepreneurship on a provincial basis will contribute to the literature.

Anahtar Kelimeler

• entrepreneurship
• women
• Ağrı
• obstacles
• suggestions

Kaynakça

1. Arslan, İ. K. ve Toksoy, M.D. (2017). Türkiye’de kadınları girişimciliğe yönelten faktörler karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. İstanbul Ticaret Üniversitesi Girişimcilik Dergisi, 1(1), 123-148. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1178593
2. Bedük, A. (2005). Türkiye’de çalışan kadın ve kadın girişimciliği. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 3/12, 106-117. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/69847
3. Böke, K. (2017). Örnekleme. K. Böke (Ed.), Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri içinde (s.104-149). İstanbul: Alfa Yayınları.
4. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, E.A., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
5. Collins-Dodd, C., Gordon, I. M. ve Smart, C. (2004). Further evidence on the role of gender in financial performance. Journal of Small Business Management, 42(4), 395-417. Erişim adresi: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/pdf/10.1111/j
6. Çelik, C. ve Özdevecioğlu, M. (2001). Kadın girişimcilerin demografik özellikleri ve karşılaştıkları sorunlara ilişkin Nevşehir ilinde bir araştırma. 1. Orta Anadolu Kongresi, 487-498. Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/292152819_Kadin_Girisimcilerin_Demografik_Ozellikleri_ve_Karsilastiklari_Sorunlara_Iliskin_Nevsehir_Ilinde_Bir_Arastirma
7. De Vita, L., Mari, M. ve Poggesi, S. (2014). Women entrepreneurs in and from developing countries: Evidences from the literature. European Management Journal, 32(3), 451-460. https://doi.org/10.1016/j.emj.2013.07.009
8. Ecevit, Y. (1993). Kadın girişimciliğin yaygınlaşmasına yönelik bir model önerisi. Kadın Girişimciliği Özendirme ve Destekleme Paneli. Ankara. Erişim adresi: https://ekutuphane.aile.gov.tr/media/ouhjma1y/kad%C4%B1n%C4%B1-giri%C5%9Fimcili%C4%9Fe-%C3%B6zendirme-ve-destekleme-paneli.pdf

9. Ecevit, Y. (2007). Türkiye’de kadın girişimciliğine eleştirel bir yaklaşım. Ankara: Uluslararası Çalışma Ofisi. Global Entrepreneurship Monitor (GEM) (2019. Türkiye’de girişimcilik ve uluslararası karşılaştırma. Yeditepe Üniversitesi Yayınevi.
10. Gündüz, A. ve Karadeniz, B. (2022). Girişimcilik olgusunun tarihsel gelişimi ve kadın girişimciliği: Malatya ilinde yapılan çalışmanın incelenmesi. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (24), 96-112. https://doi.org/10.29029/busbed.1119269
11. İlter, B. (2008). Girişimcilik sürecinde kadın girişimcilerin karşılaştıkları sorunların analizi: KAGİDER Örneği (Yayımlanmış Doktora Tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyon.
12. Karaturhan, B., Ünsal, G., Issabek, B. ve Güler, D. (2017). İzmir ilinde kırsal kadın girişimciliği ve bunu etkileyen faktörler. Tarım Ekonomisi Dergisi, 23(1), 85-91. https://doi.org/10.24181/tarekoder.325625
13. Klenke, K. (2016). Qualitative research in the study of leadership. Emerald Group Publishing Limited.
14. Lincoln, Y. ve Guba, E. (1985). Naturalistic inquiry: Establishing trustworthiness. Beverly Hills.
15. Miles, M.B., ve Huberman, A.M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. London: Sage.
16. Mohajan, H. K. (2018). Qualitative research methodology in social sciences and related subjects. Journal of Economic Development, Environment and People, 7(1), 23-48. Erişim adresi: https://mpra.ub.uni-muenchen.de/85654/1/MPRA_paper_85654.pdf
17. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (2017). İllerin ve bölgelerin sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralaması araştırması SEGE-2017, Ankara. Erişim adresi: https://www.sanayi.gov.tr/merkez-birimi/b94224510b7b/sege
18. Soysal, A. (2010). Türkiye'de kadın girişimciler: Engeller ve fırsatlar bağlamında bir değerlendirme. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 65(01), 83-114. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/35924
19. Stoner, C.R., Hartman, R.I. ve Arora, R. (1991). Work/family conflict: A study of women in management. Journal of Applied Business Research (JABR), 7(1), 67-74. https://doi.org/10.19030/jabr.v7i1.6261
20. Sundler, A.J., Lindberg, E., Nilsson, C. ve Palmér, L. (2019). Qualitative thematic analysis based on descriptive phenomenology. Nursing Open, 6(3), 733-739. doi: 10.1002/nop2.275
21. Şenel, A.D. ve Sevim, U. (2022). Kadın girişimciliği üzerine bir araştırma: Giresun örneği. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, 7(2), 171-185. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/joeep/issue/69748/1133631
22. Tan, F.Z.S. (2006). Tarihi akış içinde Kastamonu kadın girişimciliği. 14. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı, Erzurum. Erişim adresi: https://www.academia.edu/18282252/Tarihi_Ak%C4%B1%C5%9F_%C4%B0%C3%A7inde_Kastamonu_Kad%C4%B1n_Giri%C5%9Fimcili%C4%9Fi
23. TEPAV (2020). 81 ilde Türkiye’nin toplumsal cinsiyet eşitliği karnesi. TOBB Yayın No: 2020/333. Erişim adresi: https://www.tepav.org.tr/tr/haberler/s/10212
24. Ufuk, H. ve Özgen, Ö. (2001). The profile of women entrepreneurs: A sample from Turkey. International Journal Of Consumer Studies, 25(4), 299-308. https://doi.org/10.1046/j.1470-6431.2001.00197.x
25. Yetim, N. (2002). Sosyal sermaye olarak kadın girişimciler: Mersin örneği. Ege Akademik Bakış Dergisi. C. 2, Sayı:1, 79-92. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/eab/issue/39833/472261
26. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
27. Yin, R.K. (2016). Qualitative research from start to finish. The Guilford Press.