TR
Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması
Öz
Doğru tedarikçinin seçilmesi, işletmelerin rekabet yeteneğinin artırılmasında ve maliyetlerin azaltılmasında, önemli bir etkiye sahiptir. En uygun tedarikçiyi seçme, bir birlerini etkileyen faktörlerin yer aldığı karmaşık bir problem türüdür. Karar verme sürecinde kalite, fiyat, esneklik ve teknoloji gibi birçok tedarikçinin nitel ve nicel performans göstergeleri dikkate alınmaktadır. Tedarikçilerin güçlü ve zayıf yönleri de tedarikçi seçim sürecinde göz önüne alınması gereken diğer faktörlerdir. Literatürde tedarikçi seçim problemini çözmek için çok sayıda ve farklı çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleri önerilmiştir. Bu çalışmada, bir işletme için en uygun tedarikçileri belirlemede bulanık analitik ağ süreci (BAAS) ve VIseKriterijumska Optimizacija I Kompromisno Resenje (VIKOR) yaklaşımına dayanan bütünleşik bir çözüm
modeli geliştirilmiştir. BAAS, karar verme sürecinde, faktörler arasındaki bağımlılığı ve geri beslemeyi değerlendiren, nicel ve nitel kriterleri dikkate alabilen ÇKKV yöntemlerinden birisidir. Karar verme modelinin kriterleri ve karar ağı yapısı literatür taramasından elde edilen veriler ve uzman kişilerin görüşleri dikkate alınarak belirlenmiştir. Önerilen modelin kriter önem ağırlıkları BAAS ile seçeneklerin sıralanması ise VIKOR ile belirlenmiştir.
modeli geliştirilmiştir. BAAS, karar verme sürecinde, faktörler arasındaki bağımlılığı ve geri beslemeyi değerlendiren, nicel ve nitel kriterleri dikkate alabilen ÇKKV yöntemlerinden birisidir. Karar verme modelinin kriterleri ve karar ağı yapısı literatür taramasından elde edilen veriler ve uzman kişilerin görüşleri dikkate alınarak belirlenmiştir. Önerilen modelin kriter önem ağırlıkları BAAS ile seçeneklerin sıralanması ise VIKOR ile belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ali-Mohammad, A., Mahdi, B. & Zahra, A. (2010). The critical path definition with fuzzy multi criteria decision making, IEEE Xplore-Computer and Automation Engineering (ICCAE), e 2nd International Conference on, 5, 206-210.
- Aragonés-Beltrán, P., Chaparro-González, F., Pastor- Ferrando, J. P. & Pla-Rubio, A. (2014). An AHP (Analytic Hierarchy Process)/ANP (Analytic Net- work Process)-based multi-criteria decision approach for the selection of solar-thermal power plant investment projects. Energy.1-17. http://dx.doi. org/10.1016/j.energy.2013.12.016
- Azizi, H. (2013). A note on “A decision model for ranking suppliers in the presence of cardinal and ordinal data, weight restrictions, and nondiscriminatory factors”. Annals of Operations Research, 211(1), 49-54. DOI 10.1007/s10479-013-1486-1
- Bevilacqua, M., Ciarapica, F.E. & Giacchetta, G. (2006). A fuzzy-QFD approach to supplier selection, J. Purch. Supply Manage, 12 (1), 14–27. doi:10.1016/j. pursup.2006.02.001
- Büyüközkan, G. & Çi çi, G. (2012). A novel hybrid MCDM approach based on fuzzy dematel, fuzzy anp and fuzzy topsis to evaluate green suppliers, Expert Systems with Applications, 39(3), 3000– 3011, doi:10.1016/j.eswa.2011.08.162
- Chan, F. T. S.& Kumar, N. (2007). Global supplier developmnet considering risk factors using fuzzy ex- tended AHP-based approach, Omega, 35(4), 417- 431.
- Chen J. K., Chen I. S. (2008). A Method for Promoting Vision in Secondary Schools: A Novel Hybrid Mo- del based on Fuzzy AHP and TOPSIS, Journal of Global Business Issues, 2(2), 83-94.
- Chou, S.Y. & Chang, Y.-H. (2008). A decision support system for supplier selection based on a strategy- aligned fuzzy SMART approach, Expert Syst. Appl. 34 (4), 2241–2253. doi:10.1016/j.eswa.2007.03.001
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
25 Nisan 2016
Gönderilme Tarihi
25 Nisan 2016
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 16 Sayı: 1
APA
Özbek, Y. D. D. A. (2016). Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), 85-101. https://izlik.org/JA98HC57XJ
AMA
1.Özbek YDDA. Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması. AÜSBD. 2016;16(1):85-101. https://izlik.org/JA98HC57XJ
Chicago
Özbek, Yrd. Doç. Dr. Aşır. 2016. “Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16 (1): 85-101. https://izlik.org/JA98HC57XJ.
EndNote
Özbek YDDA (01 Nisan 2016) Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16 1 85–101.
IEEE
[1]Y. D. D. A. Özbek, “Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması”, AÜSBD, c. 16, sy 1, ss. 85–101, Nis. 2016, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98HC57XJ
ISNAD
Özbek, Yrd. Doç. Dr. Aşır. “Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16/1 (01 Nisan 2016): 85-101. https://izlik.org/JA98HC57XJ.
JAMA
1.Özbek YDDA. Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması. AÜSBD. 2016;16:85–101.
MLA
Özbek, Yrd. Doç. Dr. Aşır. “Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 16, sy 1, Nisan 2016, ss. 85-101, https://izlik.org/JA98HC57XJ.
Vancouver
1.Yrd. Doç. Dr. Aşır Özbek. Tedarikçi Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması. AÜSBD [Internet]. 01 Nisan 2016;16(1):85-101. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98HC57XJ