Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık?
Öz
Jeokültür kavramı, özellikle Soğuk Savaş Sonrası dönemde genel olarak Uluslararası İlişkiler literatüründe, özel olarak da jeopolitik ve dış politika çalışmalarında oldukça sık kullanılan bir kavram haline gelmiştir. Bununla birlikte kavramın bu çalışmalarda ilk kez Immanuel Wallerstein tarafından “Dünya Sistemleri Analizi” kapsamında tanımlandığı ve kavramsallaştırıldığı şekliyle kullanıldığını söylemek olanaklı değildir. Wallerstein’in kavramsallaştırmasında jeokültür dünya sisteminin meşruiyet sağlayıcı ideolojisini tanımlamak üzere kullanılmaktadır, dolayısıyla sistemik bir fenomendir. Oysa jeokültürü tekil devletlerin dış politikalarının bir aracı anlamında kullanmak, Wallerstein’ın kavramsallaştırmasıyla örtüşmemektedir. Bu çalışmanın temel amacı Wallerstein’ın kendisinin ortaya koyduğu bir kavramın Uluslararası İlişkiler literatüründe ancak bağlamından çıkarılarak yaygın şekilde kullanılabiliyor olmasının nedenlerini anlamaktır. Bu amaçla çalışmanın ana eksenini Wallerstein’ın jeokültür kavramsallaştırmasını anlama çabası oluşturmaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın temel argümanı, kavramın içeriğinin değiştirilerek Uluslararası İlişkiler’in ana akım yaklaşımlarına uygun hale getirildiğidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ergün, O. (2015). Postmodern jeopolitik ve küresel tasarımın eleştirel çözümlemesi. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 6(21), 405-443. Erişim adresi: https://yayin.taa.gov.tr/yuklenenler/dosyalar/dergiler/taad/taad-21/taad-21.pdf
- Huntington, S. (1993). The clash of civilizations?. Foreign Affairs, 72 (3), 22-49. doi:https://doi.org/10.2307/20045621
- Marx, K. (1990). Louis Bonaparte’ın 18. Brumaire’i (Sevim Belli, Çev.). Ankara: Sol Yayınları.
- Nye, J. s. Jr. (1990). Soft power. Foreign Policy, 80, 153-171. doi: https://doi.org/10.2307/1148580
- Tayfur, M. F. (2000). Systemic-structural approaches, world system analysis and the study of foreign policy. METU Studies in Development, 27(3-4), 265-299. Erişim adresi: http://www2.feas.metu.edu.tr/metusd/ojs/index.php/metusd/article/view/134
- Wallerstein, I. (1992). Geopolitics and geoculture: essays on the changing world system. Cambridge: Cambridge University Press.
- Wallerstein, I. (2000). Bildiğimiz dünyanın sonu: Yirmi birinci yüzyıl için sosyal bilim (Tuncay Birkan, Çev) . İstanbul: Metis Yayınları.
- Wallerstein, I. (2003). Liberalizmden sonra (Erol Öz, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
23 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
3 Haziran 2020
Kabul Tarihi
9 Aralık 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 20 Sayı: 4
APA
Aksu Ereker, F., & Özer, U. (2020). Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık? Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(4), 133-150. https://doi.org/10.18037/ausbd.845753
AMA
1.Aksu Ereker F, Özer U. Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık? AÜSBD. 2020;20(4):133-150. doi:10.18037/ausbd.845753
Chicago
Aksu Ereker, Fulya, ve Utku Özer. 2020. “Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık?”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 20 (4): 133-50. https://doi.org/10.18037/ausbd.845753.
EndNote
Aksu Ereker F, Özer U (01 Aralık 2020) Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık? Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 20 4 133–150.
IEEE
[1]F. Aksu Ereker ve U. Özer, “Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık?”, AÜSBD, c. 20, sy 4, ss. 133–150, Ara. 2020, doi: 10.18037/ausbd.845753.
ISNAD
Aksu Ereker, Fulya - Özer, Utku. “Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık?”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 20/4 (01 Aralık 2020): 133-150. https://doi.org/10.18037/ausbd.845753.
JAMA
1.Aksu Ereker F, Özer U. Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık? AÜSBD. 2020;20:133–150.
MLA
Aksu Ereker, Fulya, ve Utku Özer. “Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık?”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 20, sy 4, Aralık 2020, ss. 133-50, doi:10.18037/ausbd.845753.
Vancouver
1.Fulya Aksu Ereker, Utku Özer. Jeokültür ve Dünya Sistemi: Wallerstein’ı Yanlış mı Anladık? AÜSBD. 01 Aralık 2020;20(4):133-50. doi:10.18037/ausbd.845753
Cited By
KAPİTALİST JEOKÜLTÜRÜN TAŞIYICISI OLARAK DÜYÛN-I UMÛMİYE
Akademik Yaklaşımlar Dergisi
https://doi.org/10.54688/ayd.1172630