Çin'in Tedrici Revizyonizmi: Liberal Dünya Düzeninin Normatif ve Kurumsal Dönüşümü
Öz
Bu çalışma, İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan liberal uluslararası düzen içinde Çin'in stratejik yönelimini irdelemektedir. Bu çalışmanın temel sorunsalı, Çin’in statükoyu koruyan bir güç mü yoksa mevcut dünya düzenini dönüştürmeyi hedefleyen revizyonist bir aktör mü olarak değerlendirilmesi gerektiğidir. Dünya düzeni ve revizyonizm alanyazınından yararlanan makale, Çin'in dış politika söylemini, çok-taraflı kurumlarla etkileşimini ve küresel girişimlerini nitel içerik analizi ve karşılaştırmalı kurumsal analiz yoluyla incelemektedir. Bulgular, Çin'in liberal düzenin yıkmayı amaçlayan revizyonist bir strateji izlemediğini göstermektedir. Bunun yerine, mevcut kurumlar içindeki temsilini ve etkisini genişletmeyi ve aynı zamanda ulusal egemenlik, içişlerine müdahale etmeme ve kalkınma merkezli alternatif çok-taraflı platformları ve normatif öncelikleri teşvik etmeyi amaçlamaktadır. Makale, Çin'in yaklaşımının geleneksel statüko-revizyonist ikilemine yeterince uymadığını savunmaktadır. Bu nedenle, Çin'in stratejisini, askeri çatışma veya sistemik kopma yoluyla değil, içeriden dünya düzeninin normatif ve kurumsal yapısını yeniden şekillendirme girişimi olarak tanımlanan "tedrici revizyonizm" olarak kavramsallaştırmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abb, P. (2025). Is there a Chinese “developmental peace”? Evidence from the Belt and Road Initiative’s impact on conflict states. Journal of Contemporary China, 34(155), 861-879.
- Acharya, A. (2018). Constructing global order: Agency and change in world politics. Cambridge University Press.
- Allen-Ebrahimian, B. (2018, March 7). China’s long arm reaches into American campuses. Foreign Policy. https://foreignpolicy.com/2018/03/07/chinas-long-arm-reaches-into-american-campuses-chinese-students-scholars-association-university-communist-party/
- Allison, G. (2017). Destined for war: Can America and China escape Thucydides’s trap? Houghton Mifflin Harcourt.
- Arase, D. (2023). China’s Global Security Initiative: Narratives, origins and implications. Southeast Asian Affairs, 2023(1), 34-50.
- Arnold, T. D. (2025). De-dollarization and global sovereignty: BRICS’quest for a new financial paradigm. Human Geography, 18(1), 78-83.
- Arslan, F. E. (2015, October 1). Fransa'dan BM'ye veto hakkı kısıtlama önerisi. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/fransadan-bmye-veto-hakki-kisitlama-onerisi/395973
- Avanoğlu, Y. B. (2023). Parti kongresinden sonra Çin. Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Çalışmalar Dergisi, 4(1), 122-128.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Uluslararası Siyaset
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Burak Tangör
*
0000-0002-9527-5343
Türkiye
Erken Görünüm Tarihi
15 Haziran 2026
Yayımlanma Tarihi
14 Eylül 2026
Gönderilme Tarihi
26 Kasım 2025
Kabul Tarihi
13 Mart 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 81 Sayı: 3