BM’DE IRKSAL AYRIMCILIK YASAĞI, ERKEN UYARI VE SOYKIRIM SUÇUNUN ÖNLENMESİ

Öz

Anahtar Kelimeler

• -

BM’DE IRKSAL AYRIMCILIK YASAĞI, ERKEN UYARI VE SOYKIRIM SUÇUNUN ÖNLENMESİ

Öz

Irksal Ayrımcılığın Bütün Biçimlerinin Sona Erdirilmesine İlişkin Uluslararası Sözleşme, uluslararası insan hakları hukukunda ırksal ayrımcılık yasağının en kapsamlı normatif temelini oluşturur. Sözleşme ile kurulan Komite, taraf devletlerin raporlarını, devlet başvurularını ve bireysel başvuruları inceleme, görüş ve genel yorum/tavsiyelerde bulunma gibi BM'de insan haklarının korunmasında antlaşmatemelli mekanizma organlarının "klasik" yetkilerine sahiptir. Komite, bu yetkilerin yanı sıra, Sözleşmenin konu ve amacına uygun bir biçimde, 1993'te, "erken uyarı ve acil eylem" usulü benimsemiştir. Bu usulün amacı, Sözleşme ihlallerinin çatışmaya ve ağır, kitlesel veya sürekli ırksal ayrımcılık pratiklerine dönüşmeden önce sona erdirilmesine katkıda bulunmaktır. Komite 2005'te de, BM çerçevesinde geliştirilen "soykırımı önleme" misyonuna uygun bir biçimde, çatışmaya ve soykırıma götürebilecek durumlara özgü göstergeleri saptayan bir karar almıştır. Komite'nin bu çalışmaları "soykırımı önleme" misyonundan "koruma sorumluluğu"na yönelen BM "yüksek politika"sı içinde gölgede kalsa da, soykırımın önlenmesinde çok daha etkili olabilecek bir yaklaşımı yansıtmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Irksal ayrımcılık, Irksal Ayrımcılığın Sona Erdirilmesi Komitesi, soykırım, erken uyarı, koruma sorumluluğu

Kaynakça

1. Badiou, Alain (2004), Etik-Kötülük Kavrayışı Üzerine Bir Deneme (İstanbul: Metis) (çev. Tuncay Birkan)
2. Buergenthal, Thomas (1977), “Implementing the UN Racial Convention”, Tex. Int’l L. J. 12: 187-221.
3. Gemalmaz, Mehmet Semih (2010), “Ulusalüstü İnsan Hakları Hukukunda Ayrımcılık Yasağı ve Eşitlik İlkesi Bağlamında “Özel Önlemler”, “Geçici Özel Önlemler”, “Pozitif Edim” ve “Destekleyici Edim” ”, Prof. Dr. Tunçer Karamustafaoğlu’na Armağan (Ankara: Adalet Yayınevi).
4. Gülmez, Mesut (2004), Birleşmiş Milletler Sisteminde İnsan Haklarının Korunması (Ankara: Türkiye Barolar Birliği Yayınları).
5. Humphrey, John P. (1968), “The United Nations Sub-Commission on the Prevention of Discrimination and the Protection of Minorities”, Am. J. Int'l L. 62:869-888.
6. Korengold, Michael A. G. (1992-1993), “Lessons in Confronting Racist Speech: Good Intentions, Bad Results, and Article 4(a) of the Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination” Minn. L. Rev. 77: 719-737.
7. Lerner, Nathan (1980), The UN Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination (Netherlands: Sijthoff and Noordhoff International Publishers).
8. Lerner, Natan (2003), Group Rights and Discrimination in International Law (Netherlands: Martinus Nijhoff).

9. Mahalic, Drew ve Mahalic, Joan Gambee (1987), “The Limitation Provisions of the International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination”, Hum. Rts. Q. 9: 74-101.
10. McDougall, Gay J. (1996-1997), “Toward a Meaningful International Regime: The Domestic Relevance of International Efforts to Eliminate All Forms of Racial Discrimination” Howard L.J. 40: 571-595.
11. Meron, Theodor (1985), “The Meaning and the Reach of the International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination”, Am. J. Int'l L. 79: 283-318.
12. Payandeh, Mehrdad (2010), “With Great Power Comes Great Responsibility? The Concept of the Responsibility to Protect within the Process of International Lawmaking”, Yale J. Int'l L. 35: 469-516.
13. Ragazzi, Maurizio (1997), The Concept of International Obligations Erga Omnes (Oxford: Clarendon Press).
14. Reisman, W. M. (1971), “Responses to Crimes of Discrimination and Genocide: An Appraisal of the Convention on the Elimination of Racial Discrimination”, Denv. J. Int’l L. & Pol’y 1: 29-64.
15. Schwelb, Egon (1966), “The International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination”, Int’l & Comp. L.Q. 15:996-1068.
16. Thornberry, Patrick (2005), “Confronting Racial Discrimination: A CERD Perspective”, Human Rights Law Review 5 (2): 239-269.