Anayasa Değişikliği Önerisinde Değişiklik Yapılması

Öz

Anahtar Kelimeler

• -

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ ÖNERİSİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI

Öz

Yasalaşma süreci başlamış bir anayasa değişikliği önerisi, hangi aşamaya dek geri alınabilir ya da öneride değişiklik yapılabilir? Bu işlemlerde, aşamasına göre, yetki kimdedir, olabilecekse bunun yöntemi nedir? Bu yazıda işte bu sorunlar ele alınıyor. Anayasal tarihimizde bu tür sorunlar iki kez yaşandı. Birinci örnekolay, İkinci Meşrutiyet döneminde, 1912’de gerçekleşti. İkincisi ise, bugün yürürlükte olan 1982 Anayasası döneminde, 2007’de yaşandı. Birinci örnekolayda, hükümet, birinci meclisin kabul ettiği, ikinci meclisin ise görüşme aşamasında bulunduğu bir anayasa değişikliği önerisinde değişiklik yapmaya kalkıştı. Ancak, başaramadı. İkinci örnekolayda ise, TBMM, halkoylamasına sunulmuş olan bir anayasa değişikliği yasasında değişiklik yaptı. Cumhurbaşkanının, Yüksek Seçim Kurulu’nun ve Anayasa Mahkemesi’nin, verdikleri kararlarla destek oldukları bu girişim, başarılı oldu. Yazıda, bu iki örnekolay, günün anayasa ve içtüzükleri çerçevesinde inceleniyor. Varılan sonuç, her iki olayda da anayasanın çiğnenmiş olduğu yolunda.

Anahtar Kelimeler

• Anayasa değişikliği, meclis, cumhurbaşkanı, Yüksek Seçim Kurulu, Anayasa Mahkemesi

Kaynakça

1. BAKIRCI, Fahri (2000), TBMM’nin Çalışma Yöntemi (Ankara: İmge Kitabevi Yayınları).
2. EROĞUL, Cem (1974), Anayasayı Değiştirme Sorunu (Ankara: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları: 371).
3. EROĞUL, Cem (2003), “Tüzede Arı Dilin Önemi,” Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 16/49: 45-8.
4. EROĞUL, Cem (2007a), “2007 Cumhurbaşkanı Seçimi Bunalımından Çıkarılabilecek Dersler,” (Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 62/3: 167-81.
5. EROĞUL, Cem (2007b), “Hukuka ve Demokrasiye Aykırı Halkoylaması,” Cumhuriyet, 19 Ekim: 2.
6. EROĞUL, Cem (2008), “1908 Devrimi’ni İzleyen Anayasa Değişiklikleri,” (1908-2008 Jön Türk Devrimi’nin 100. Yılı uluslararası kongresinde sunulan bildiri. Yayım aşamasında.).
7. İBA, Şeref (2007), Meclis İçtüzük Metinleri (Ankara: TBMM).
8. KARAMUSTAFAOĞLU, Tuncer (1965), Yasama Meclisinde Komisyonlar (Ankara: Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları: 201).

9. ONAR, Erdal (1993), Anayasayı Değiştirme Sorunu (Ankara: ?).
10. ONAR, Erdal (2008), “1982 Anayasasının 2007 Yılında 5678 Sayılı Kanunla Değiştirilmesi Süreci Üzerine Düşünceler,” Prof. Dr. Ergun Özbudun’a Armağan, II: 487-546.
11. E.2007/45, K.2007/21 (Yürürlüğü Durdurma), G.1.5.2007. RG. 26511, 3 Mayıs 2007.
12. E.2007/45, K.2007/54, G.1.5.2007. RG. 26566, 27 Haziran 2007.
13. E.2007/72, K.2007/68, G.5.7.2007. RG. 26606, 7 Ağustos 2007.
14. E.2007/99, K.2007/86, G.27.11.2007. RG. 26792, 19 Şubat 2008.
15. MM, 1912: Meclis-i Mebusan Zabıt Ceridesi, Devre:2, İçtima Senesi: 1, 2 nci Cilt.
16. TBMM internet sitesi→Genel Kurul Tutanakları→Tutanak Metinleri ve Özetler→23. Dönem, 2. Yasama Yılı Genel Kurul Tutanakları: 6. Birleşim (10 Ekim 2007), 7. Birleşim (16 Ekim 2007).
17. 23.5.1987 günlü, 3376 sayılı, Anayasa Değişikliğinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun. RG. 19473, 28 Mayıs 1987.
18. 31.5.2007 günlü, 5678 sayılı, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun. RG. 26554, 16 Haziran 2007.
19. 16.10.2007 günlü, 5697 sayılı, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun. RG. 26673, 17 Ekim 2007.
20. YSK Başkanlığı internet sitesi→Yüksek Seçim Kurulu Kararları→2007 Kararları→2007/873 Sayılı Karar.
21. 2007/861 Sayılı Karar, ne internet sitesinde, ne de Resmi Gazete’de yayımlandı.