Türk Bankalarının Çeşitlendirme Stratejilerinin Kârlılık ve Riskleri Üzerindeki Etkileri: Panel Veri Analizi

Öz

Bu makale; 2005-2016 döneminde Türkiye bankacılık sektöründe faaliyet göstermekte olan mevduat bankalarının gelir, ürün (kredi) ve sektör üzerindeki çeşitlendirme eğilimlerini ortaya koymakta ve aynı zamanda bu stratejilerin bankaların karlılık ve riskleri üzerindeki etkilerini ölçmektedir. Analiz dönemi içerisinde yer alan 2008-2009 yılları kriz dönemi olarak ele alınmış ve bir kontrol değişkeni olarak kabul edilmiştir. Performans veya karlılık, kar / varlıklar oranı ile ölçülürken, riskin bir göstergesi olarak ise sorunlu kredilerin doğal logaritması kullanılmıştır. Çalışma, çeşitlendirme ölçütünü Entropi adı verilen bir yöntemle grup içi ve gruplar arası bileşenlerine ayırarak ve Türk bankacılık sektörünün son dönem çeşitlendirme stratejilerinin sektör karlılığı ve riski üzerindeki etkilerini ortaya koyarak ilgili yazına katkıda bulunmaktadır. Elde edilen bulgulardan, özellikle grup içi bileşeninde baskın olmak üzere, gelir ve ürün çeşitlendirmesinin karlılığı arttırıp riski azalttığı; sektör çeşitlendirmesinin ise tersine karlılığı azaltıp riski arttırdığı sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çeşitlendirme
• Banka Performansı
• Banka Riski
• Entropi Modeli
• Panel Veri Analizi

The Impacts of Diversification Strategies of Turkish Banks on Their Profitability and Risk: A Panel Data Analysis

Öz

This paper empirically analyzes the effects of product (loan), sector and income diversification strategies on the performances and risks of Turkish commercial banks over the period 2005–2016, in which 2008-2009 treated as a crisis period. Profitability is measured by Return on Assets ratio and natural logarithm of Non-performing Loans is used as a proxy of risk. We evaluate the different dimensions of diversification and using the Entropy methodology to distinguish the total diversification into related and unrelated components. Diversification is captured in three broadly defined dimensions: incomes, products and sectors. Then, we associate all dimensions of diversification with bank profitability and risk measures, across banks and in years, via panel data analyses. In this way, the paper aims to provide recent evidence for Turkish banking sector’s diversification strategies and their outcomes. Our findings indicate that, to be especially dominant on the within groups, income and product (loan) diversification increase return on assets while decreasing loan losses; sectoral diversification decreases profits, but increases risk.

Anahtar Kelimeler

• Diversification
• Bank Performance
• Bank Risk
• Entropy Method
• Panel Data Analysis

Kaynakça

1. Referans 1 Aleskerov, Fuad., Hasan Ersel and Mercan (2001), “Structural Dissimilarity in Turkish Banks 1988- 1999”, Bogazici Journal Review of Social Economic and Administrative Studies, 15 (1): 57-69.