KADINLARDAKİ STATÜNÜN GİYİM ÜZERİNE ETKİSİ: ELAZIĞ ÖRNEĞİ

Öz

Görünür tüketim ürünlerinden biri olan giyim, bireyin kim veya kimlerden olduğuna işaret eder. Bu işaret zamana ve kültüre göre değişiklik gösterir. Giyimde yaşanan değişim, sosyal değişimin göstergelerinden biridir. Zaman içerisinde toplumların giyinme tarzlarında değişimlerin yaşandığı gerçeği, sosyal değişmenin giyime yansıdığını göstermektedir. Sosyolojik perspektifle modaya bakıldığında sosyal değişme ve giyim arasındaki ilişki açık bir şekilde görülebilmektedir. Bu konuda Simmel’in ve Veblen’in düşüncelerinde görüldüğü üzere toplumun alt sınıfındaki kesiminin üst sınıfın giysilerini takip ve taklit ettiği, buna bağlı olarak giyimlerinin değiştiği anlaşılmaktadır. Böylelikle alt kesim gruplarla benzer şekilde giyinmek istemeyen üst kesim grupları giyim tarzlarını değiştirme yoluna gitmektedir. Bireysel bağlamda ekonomik göstergeleri değişen kadınlar, giyim üzerinden bu değişimleri yansıtmaktadır. Moda, görsellik ve reklam göreceli olarak kadınların giyim alışkanlıklarını etkilemektedir. Bu bağlamda kadınların ekonomik açıdan yaşadıkları değişimi dış görünüşlerine yansıtmaları dikkatten kaçmamaktadır. Nitel bir araştırma olarak hazırlanan çalışma özelinde, yarı yapılandırılmış görüşme formu ile çalışma hayatına başlayan 20 kadın ile görüşülmüştür. Yapılan bu çalışmada kadınların statülerinde yaşanan değişimlerin, dış görünüş ve giyimleri üzerindeki etkileri ortaya konulmuştur. Genel olarak kadınların, çalışma hayatına başlamasıyla giyim tercihlerinde ve giyime yönelik tüketimlerinde değişimler yaşanmaktadır. Ekonomik ve sosyal durumunun değişikliği giyime yansıyarak giyim tüketimi artmaktadır. Giyim alışverişlerinde fiyata bakılmadığı, beğeni ve tarza göre kıyafetler seçildiği anlaşılmaktadır. Kadınların giyim tercihleri ve giyimdeki tüketim alışkanlıkları bulunduğu ekonomik ve sosyal konumları ile yakından ilişkilidir.

Anahtar Kelimeler

• Statü
• Moda
• Giyim
• Tüketim

Kaynakça

1. Baudrillard, Jean. 2008. Simgesel Değiş Tokuş ve Ölüm. Çev. Oğuz Adanır, İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
2. Baudrillard, Jean. 2013. Tüketim Toplumu. Çev. Hazal Delceçaylı, Ferda Keskin, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
3. Can, İslam. 2017. “Teşhir Toplumu: Kavramlar, Kuramlar ve Pratikler”, Sosyoloji Divanı Dergisi, S. 11, Ss. 9-26.