RUS DİPLOMATİK BELGELERİNDE GOEBEN VE BRESLAU KRİZİ

SanayileĢmiĢ ülkelerin dünya hakimiyetini ele geçirmek için baĢlattıkları Birinci Dünya SavaĢı, Osmanlı Devleti'ni de içine alarak yeryüzünün büyük bir bölümünde tahribatı uzun yıllar giderilemeyecek acılara neden oldu. Büyük güçlerin ham madde ve pazar ihtiyacı sebebiyle baĢlattıkları bu büyük felaket, Osmanlı Devleti için sonun baĢlangıcı anlamına gelmekteydi. SavaĢın ayak seslerinin duyulduğu günlerde tarafsızlık politikasını benimseyen Türk Devleti, çeĢitli baskı ve çekiĢmeler sonunda savaĢa dahil olmak zorunda kaldı. Bu baskıların en baĢında Alman gemileri Goeben ve Breslau gelmektedir. Osmanlı Devleti'nin savaĢa dahil oluĢundaki en somut neden bu iki gemiden dolayı ortaya çıkmıĢtır. Goeben ve Breslau gemilerinin Boğazlardan geçiĢi, Osmanlı Devleti'nin savaĢa girmeden önce benimsediği tarafsızlık politikasından vazgeçtiği anlamına gelmekteydi. Türk Devleti'nin tarafsızlık kararını, savaĢtaki baĢarısı için en önemli unsurlardan biri olarak kabul eden Rusya, Goeben ve Breslau gemilerinin yarattığı krizden en az zararla çıkmak için gayret göstermiĢtir. Rusya'nın bu mücadelesi Rusya DıĢiĢleri Bakanlığı ile Rusya'nın Ġstanbul Büyükelçiliği arasındaki yazıĢmalara konu olmuĢtur. Bu çalıĢmada söz konusu krizin Rusya tarafından nasıl karĢılandığı ve krizin çözümü için Rusların hangi giriĢimlerde bulunduğu, Rusya DıĢiĢleri Bakanlığı'na ait bazı diplomatik yazıĢmalardan istifade edilerek ortaya konulmaya çalıĢılmıĢtır. Makalede sonuç olarak Osmanlı Devleti, Goeben ve Breslau gemilerinin Karadeniz'deki Rus limanlarını bombalaması sebebiyle Birinci Dünya SavaĢı'na dahil oldu. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya SavaĢı'na girmesi, Almanların bu husustaki hedeflerinin gerçekleĢmiĢ olması anlamına geliyordu.