Araştırma Makalesi

TÜKETİCİLERİN GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKULARI (FOMO) VE HEDONİK TÜKETİM DAVRANIŞLARININ TAKLİT ÜRÜN SATIN ALMA DAVRANIŞLARINA ETKİSİ

Cilt: 15 Sayı: 3 31 Aralık 2024
PDF İndir
EN TR

TÜKETİCİLERİN GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKULARI (FOMO) VE HEDONİK TÜKETİM DAVRANIŞLARININ TAKLİT ÜRÜN SATIN ALMA DAVRANIŞLARINA ETKİSİ

Öz

FOMO’nun temelinde eğlenceli ve haz dolu deneyimleri yaşama, bir indirim fırsatını ya da bir buluşma teklifini kaçırmama kısaca tüm sosyal ilişkilerin ve etkileşimlerin merkezinde olmak vardır. Hedonik tüketim ise haz almak veya haz alarak alışveriş yapmak, ürün satın almak anlamına gelmektedir. Taklit ürün ise orijinal ürünün benzerlerinin yasal üretimidir. Başka bir deyişle taklit ürünler orijinal ürünlerin birebir benzerleri değil, orijinalin bazı özelliklerinin taklit edilmiş halidir. Bu araştırmada tüketicilerin gelişmeleri kaçırma korkularının ve hedonik tüketim davranışlarının taklit ürün satın alma davranışları üzerindeki etkileri araştırılmıştır. 604 kişiyle çevrimiçi anket yoluyla yapılan çalışma sonucunda tüketicilerin hem gelişmeleri kaçırma korkusunun hem de hedonik tüketim davranışlarının onların taklit ürün satın alma davranışlarını anlamlı ve pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca FOMO ile hedonik tüketim davranışı arasında da pozitif korelasyon tespit edilmiştir. Buna göre tüketiciler izledikleri, gördükleri ya da takip ettikleri kişilerin yaptıkları şeyleri, gittikleri yerleri ve satın aldıkları ürünleri benimseyerek hazcı tüketim eğiliminde bulunabilmektedirler. FOMO aslında başlı başına hazcı bir duygu durumudur çünkü FOMO’nun özünde, “bir şeyleri kaçırma” ve “başkalarının ödüllendirici deneyimler yaşıyor olabileceği” gibi korkular yatmaktadır. “FOMO” ve “taklit ürünlerin” birlikte ele alındığı veya bu kavramların birbirlerine olan etkilerinin incelendiği herhangi bir yerli veya yabancı çalışma bulunmaması nedeniyle, bu çalışmanın alana katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Gelişmeleri Kaçırma Korkusu , FOMO , Hedonik Tüketim , Taklit Ürün Satın Alma Davranışı

Kaynakça

  1. Abel, J. P., Buff, C. L. & Burr, S.A. (2016). Social media and the fear of missing out: scale development and assessment. Journal of Business & Economics Research (JBER), 14 (1), 33-44.
  2. Akıllı, G. K. & Gezgin, D. M. (2016). Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri ile farklı davranış örüntülerinin arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1 (40), 51-69.
  3. Akkoç, A. U. (2005). Consumption of counterfeit designer brands: reasons, practices and consequences. Master’s thesis, The Institute of Economics and Social Sciences of Bilkent University, Ankara.
  4. Apak, B. (2023). Tüketicilerin taklit ürünlere yönelimlerinin tüketici etiği bağlamında incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Aksaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aksaray.
  5. Aslankaya, E. & Yıldırım, Y. (2020). İmitasyon ve replika ürünlerin pazarlanması. Emre Yıldırım (Ed.). İçinde Etik Pazarlama: Dijital Çağın Getirdikleri (ss.3-32). Ankara: Gazi Kitabevi.
  6. Aydın, H. (2018). Sosyal medyadaki gelişmeleri kaçırma korkusunun (FOMO) içgüdüsel alımlara etkisinin öz belirleme kuramı ile açıklanması. International Journal of Economic and Administrative Studies, (17. UİK Özel Sayısı), 415-426.
  7. Babin, B. J., Darden, W. R. & Griffin, M. (1994). Work and/or Fun: measuring hedonic and utilitarian shopping value. Journal of Consumer Research, 20 (4), 644-656.
  8. Bahar, R. & Villi, B. (2023). Hedonik tüketim ile gelişmeleri kaçırma korkusu (FOMO) arasındaki ilişkinin incelenmesi: Z kuşağı tüketiciler üzerine bir araştırma. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13 (1), 588-607.
  9. Barnes, S. (2017). Don’t think, just drink!’: An ethnographic study into why young people engage with alcohol-fuelled leisure markets of the night-time economy. Plymouth Law and Criminal Justice Review, 9, 33-54.
  10. Binici Uygun, F. (2022). Z kuşağının çevrimiçi satın alma davranışlarında sosyal medya kullanım alışkanlıkları, hedonik tüketim eğilimleri ve FOMO’nun rolü. Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

Kaynak Göster

APA
Doğan, T., & Yıldırım, Y. (2024). TÜKETİCİLERİN GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKULARI (FOMO) VE HEDONİK TÜKETİM DAVRANIŞLARININ TAKLİT ÜRÜN SATIN ALMA DAVRANIŞLARINA ETKİSİ. Journal of Academic Approaches, 15(3), 1575-1598. https://doi.org/10.54688/ayd.1478288