Araştırma Makalesi

Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri

Cilt: 11 Sayı: 1 9 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri

Öz

Bu araştırmada yabancılara Türkçe öğretimi sürecinde karşılaşılan ölçme ve değerlendirme sorunlarının sınavları hazırlayanların ve uygulayanların tecrübelerinden hareketle belirlenmesi amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik yaklaşım temel alınarak yürütülen araştırmada veriler açık uçlu görüşmeler yoluyla 2023-2024 eğitim-öğretim döneminde elde edilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu ölçüt örnekleme yöntemiyle seçilmiş olan 10 katılımcı ile oluşturulmuştur. Gerçekleştirilen analizler sonucunda seviye tespit, kur tamamlama, diploma ve yeterlilik sınavlarındaki sorunlara ilişkin sınavların “hazırlanması, uygulanması, değerlendirilmesi ve geçerliliği” temaları ortaya çıkmış ve bu 4 ana tema altında 16 alt tema ile 79 farklı kod belirlenmiştir. Sonuçlar, yabancılara Türkçe öğretiminde kullanılan sınavlarla ilgili en temel sorunların; sınavların hazırlık süreçlerinde bilimsel denetim eksikliği, içerik uygunluğunun sağlanamaması ve sınırlı soru havuzu gibi yetersizliklerden; uygulama aşamasında planlama ve yönlendirme eksikliklerinden; değerlendirme süreçlerinde puanlama standartlarının olmaması, yanlı değerlendirme ve puan şişirme gibi zafiyetlerden; ve geçerlilik konusunda ise kurumlar arası eş değerlik ve standart sınav eksikliklerinden kaynaklandığını göstermektedir. Söz konusu sorunların çözümü için, sınavları hazırlayanların ölçme-değerlendirme alanında eğitilmeleri, sınav süreçlerinin bilimsel temellere dayalı olarak standartlaştırılması, uygulama ve değerlendirme süreçlerinde puanlama standartlarının netleştirilmesi, yanlı değerlendirme ve puan şişirme sorunlarının önlenmesi, kurumlar arası sınav eş değerliğinin sağlanması, sertifikaların ulusal ve uluslararası geçerliliğinin artırılması için de ortak bir sınav sistemi geliştirilerek kurumlar arası koordinasyon güçlendirilmesi gibi birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Araştırma süresince gerekli tüm bilim ve yayın etiği kuralarına uyulmuştur.

Kaynakça

  1. [1] Avrupa Konseyi (2001). Diller için Avrupa ortak başvuru metni: Öğrenme, öğretme, değerlendirme. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  2. [2] Avrupa Konseyi (2021). Diller için Avrupa ortak başvuru metni: Öğrenme, öğretme ve değerlendirme – tamamlayıcı cilt. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  3. [3] Baker, C., Wuest, J., & Stern, P. N. (1992). Method slurring: the grounded theory/phenomenology example. Journal of Advanced Nursing, 17(11), 1355-1360.
  4. [4] Başar, U. ve Boylu, E. (2016). Türkçe öğretim merkezlerinin güncel durumu ve standartlaştırılması üzerine. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(24), 309-324.
  5. [5] Biçer, N. (2017). Yabancılara Türkçe öğretimi alanında yayınlanan makaleler üzerine bir analiz çalışması. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27, 236-247.
  6. [6] Boylu, E. (2019). Yabancılara Türkçe öğretiminde ölçme değerlendirme uygulamaları ve standart oluşturma (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi. Çanakkale.
  7. [7] Creswell, J. W. (2020). Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni (Çev. Ed.: M. Bütün & S. B. Demir). Siyasal Kitabevi.
  8. [8] Çavuşoğlu, R. ve Işık, A. D. (2021). Türkçe öğretim merkezlerinin (TÖMER) ölçme ve değerlendirme süreçleri. Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi, 6(2), 291-315.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

9 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

18 Nisan 2025

Kabul Tarihi

3 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Memiş, M. (2026). Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri. Aydın Tömer Dil Dergisi, 11(1), 35-73. https://izlik.org/JA39LF85AU
AMA
1.Memiş M. Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri. Aydın Tömer Dil Dergisi. 2026;11(1):35-73. https://izlik.org/JA39LF85AU
Chicago
Memiş, Muhammet. 2026. “Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri”. Aydın Tömer Dil Dergisi 11 (1): 35-73. https://izlik.org/JA39LF85AU.
EndNote
Memiş M (01 Mart 2026) Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri. Aydın Tömer Dil Dergisi 11 1 35–73.
IEEE
[1]M. Memiş, “Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri”, Aydın Tömer Dil Dergisi, c. 11, sy 1, ss. 35–73, Mar. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39LF85AU
ISNAD
Memiş, Muhammet. “Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri”. Aydın Tömer Dil Dergisi 11/1 (01 Mart 2026): 35-73. https://izlik.org/JA39LF85AU.
JAMA
1.Memiş M. Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri. Aydın Tömer Dil Dergisi. 2026;11:35–73.
MLA
Memiş, Muhammet. “Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri”. Aydın Tömer Dil Dergisi, c. 11, sy 1, Mart 2026, ss. 35-73, https://izlik.org/JA39LF85AU.
Vancouver
1.Muhammet Memiş. Yabancılara Türkçe Öğretimindeki Ölçme Değerlendirme Sorunları ve Çözüm Önerileri. Aydın Tömer Dil Dergisi [Internet]. 01 Mart 2026;11(1):35-73. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39LF85AU


All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)

by-nc.png