Öğretmen Adayları için Üniversitede Bilimsel Okuryazarlık Programına dair Analitik İhtiyaç Analizi

Bilimsel okuryazarlık, bireylerin bilimsel bilgiyi anlama, bilimsel düşünme, olayları bilimsel bir bakış açısıyla değerlendirme ve bilimsel bilgi üretebilme becerilerini kapsayan önemli bir yeterlik alanıdır. Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının bilimsel okuryazarlık düzeylerini belirlemek ve bilimsel okuryazarlık beceri programına duyulan gereksinimi ortaya koymaktır. Araştırma, paralel karma desen doğrultusunda yürütülmüştür. Nicel veriler 151 öğretmen adayından, nitel veriler ise altı akademisyenle gerçekleştirilen yapılandırılmış görüşmeler ve analitik ihtiyaç analizi kapsamında incelenen dokümanlardan elde edilmiştir. Araştırmada veri toplama araçları olarak Bilimsel Okuryazarlık Beceri Testi, yapılandırılmış görüşme formu ve dokümanlar kullanılmıştır. Nicel veriler betimsel istatistikler ve ANOVA testleriyle, nitel veriler ise betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma bulguları, nitel ve nicel verilerin birbirini desteklediğini ve öğretmen adaylarının bilimsel okuryazarlık düzeylerinin düşük olduğunu göstermiştir. Elde edilen sonuçlar, öğretmen adaylarının bilimsel okuryazarlık becerilerini geliştirmeye yönelik planlı ve sistematik bir programa ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca çalışma, bilimsel okuryazarlık becerilerinin örtük program ya da ders içerikleri içinde yer alan sınırlı uygulamalar aracılığıyla yeterince geliştirilemediğini göstermektedir. Bu bağlamda araştırma, bilimsel okuryazarlığın bütüncül ve yapılandırılmış bir program aracılığıyla kazandırılmasının gerekliliğini vurgulamakta ve alanyazına önemli katkılar sunmaktadır.

Scientific literacy is the ability to read and understand science, think scientifically, approach events using scientific methodology, and engage in the process of scientific inquiry. Individuals with scientific literacy skills are capable of solving problems they encounter in their daily lives, making responsible decisions, and thinking critically and creatively. The purpose of this study is to determine the level of scientific literacy among teacher candidates and to assess whether there is a need for a scientific literacy skills program. Conducted using a parallel mixed-methods design, the study collected quantitative data from 151 teacher candidates and qualitative data from 6 academics, as well as documents analyzed in accordance with an analytical needs assessment. The scientific literacy skills test, structured interviews, and documents served as data sources; quantitative data were analyzed using descriptive analysis and ANOVA tests, while qualitative data were analyzed using descriptive analysis. The findings of the study, supported by both qualitative and quantitative data, revealed that the scientific literacy levels of teacher candidates are low. In this context, the study concluded that there is a need for a scientific literacy skills program. This study contributes to literature by highlighting the necessity of developing scientific literacy skills through a comprehensive and planned program, rather than through implicit curricula or sections within existing courses.