Sınıf Öğretmenlerinin Öğretim Programlarındaki Değişime Uyumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Türkiye’de 2004-2005 yılları arasında “eğitim reformu” adı altında, dünyadaki kuramsal ve uygulamalı eğitim yaklaşımlarına dayalı olarak öğretim programları değiştirilmeye başlanmıştır. Ders bazında değişmekle birlikte sistematik olarak 2005, 2009, 2015, 2018 yıllarında ilköğretim programlarında değişiklikler yapılmıştır. Öğrenenlere çağın gerektirdiği becerileri kazandırarak toplumsal gelişimi sağlamak adına öğretim programlarında yapılan değişiklikler önemli ve gereklidir. Ancak yapılan değişikliklerin işlevselleşmesinde öğretmenlerin bu değişikliklere uyum göstermeleri, değişimi benimsemeleri etkili olmaktadır. Bu doğrultuda bu araştırmanın temel amacı sınıf öğretmenlerinin öğretim programlarındaki değişime uyum düzeylerini çeşitli değişkenler (cinsiyet, kıdem, unvan, görev yaptıkları okulların yerleşim birimi, mezun oldukları fakülte, resmi programlara bağlılık düzeyleri) açısından incelemektir. Araştırma betimsel bir çalışma olup tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Çalışma grubunu basit tesadüfî örnekleme yöntemiyle seçilen 294 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler Karsantık & Yağcı (2022) tarafından geliştirilen “Öğretim Programlarındaki Değişime Uyum Ölçeği” ve araştırmacılar tarafından geliştirilen “Kişisel Bilgiler Formu” ile toplanmıştır. Araştırmanın sonucunda; katılımcı sınıf öğretmenlerin öğretim programlarındaki değişime uyum düzeylerinin “yüksek” düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ölçek toplam puanları açısından cinsiyet, kıdem, unvan, görev yaptıkları okulların bulunduğu yerleşim birimi ve mezun olunan fakülte değişkenlerine göre öğretmenlerin değişim uyum düzeylerinin anlamlı farklılık göstermediği; öğretim programlarına bağlılık düzeylerine göre öğretim programlarındaki değişime uyum düzeylerinin ise anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• öğretim programı
• Öğretim programı değişikliği
• Değişime uyum
• Temel eğitim,
• Sınıf öğretmenleri

Investigation of Classroom Teachers' Adaptation to the Change in Curricula in Terms of Various Variables

Öz

In Turkey, between 2004 and 2005, within the scope of “educational reform”, curriculums started to be changed based on theoretical and practical educational approaches in the world. Although it varies according to the courses, systematic changes were made in the primary curriculums in 2005, 2009, 2015 and 2018. Changes in curriculums are important and necessary to ensure social development by providing learners with the skills required by the age. However, teachers' adaptation to these changes and adoption of change is an effective factor in the functionalization of the changes made. The main purpose of this study is to examine the adaptation of classroom teachers to the change in curriculums in terms of various variables. The research is a descriptive study and the study group consists of 294 classroom teachers. The data were collected with the " Adaptation to Curriculum Change Scale” developed by Karsantık & Yağcı (2022) and the “Personal Information Form” developed by the researchers. As a result, it was determined that the level of adaptation to the changes in the curriculums of the classroom teachers was at a “high” level. In addition, it was determined that teachers' levels of adaptation to change according to gender, seniority,title and the settlement units where the schools they work in, graduated faculty don’t differ significantly, while their levels of adaptation to change in curriculums according to level of commitment to curriculum differ significantly.

Anahtar Kelimeler

• Curriculum
• Curriculum change
• Adaptation to change
• Primary education
• Classroom teachers

Kaynakça

1. AASL. (2017). AASL standards framework for learner. https://standarts.aasl.org
2. Adamson, B., & Davison, C. (2003). Innovation in English language teaching in Hong Kong primary schools: One step forward, two steps sideways?. Prospect, 18(1), 27-41.
3. Akınoğlu, O. (2005). Türkiye’de uygulanan ve değişen eğitim programlarının psikolojik temelleri. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 22(22), 31-45. https://dergipark.org.tr/en/pub/maruaebd/issue/360/2005
4. Akpınar, B. (2017). Eğitimde program geliştirme ve değerlendirme. Data Yayıncılık.
5. Akpınar, B. ve Aydın, K. (2007). Eğitimde değişim ve öğretmenlerin değişim algıları. Eğitim ve Bilim, 32(144), 71-80.
6. Arslan, A. & Demirel, Ö. (2007). İlköğretim 5. sınıf yeni sosyal bilgiler programının değerlendirilmesi. Milli Eğitim Dergisi, 36(175), 198-208.
7. Aslan, M., & Erden, R. Z. (2020). Ortaokul öğretmenlerinin öğretim programına bağlılıklarının incelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 175-199. https://doi.org/10.33711/yyuefd.69152
8. Atik, S., & Aykaç, N. (2019). Hayat Bilgisi öğretim programlarının değerlendirilmesi (1926-2018). Trakya Eğitim Dergisi, 9(4), 708-722. https://doi.org/10.24315/tred.520314

9. Aykaç, N., & Başar, E. (2005), İlköğretim sosyal bilgiler dersi eğitim programının değerlendirilmesi. Eğitimde Yansımalar: VIII Yeni İlköğretim Programlarının Değerlendirme Sempozyumu’nda sunulan bildiri, 14-16 Kasım 2005 Kayseri, 343-361.
10. Balıkçı, Ç., Tüysüz, C., & Taşdere, A. (2021). Fen bilimleri dersi öğretim programına yönelik öğretmen görüşlerinin bağlam-girdi-süreç-ürün (CIPP) modeline göre tespiti. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7(3), 39-67. https://doi.org/10.29065/usakead.1005067
11. Bollen, K. A. (1998). Structural equation models. P. Armitage & T. Colton, (Edts.), Encyclopedia of biostatistics in, (pp. 4363-4372). Wiley.
12. Burul, C. (2018). Öğretmenlerin eğitim programı tasarım yaklaşımı tercihlerinin öğretim programına bağlılıklarıyla olan ilişkisinin incelenmesi. (Tez No. 513474) [Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
13. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, E. Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2010). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.