Ergenlerde Sosyal Dışlanma ve Ebeveyn Tutumları Çevrimiçi Oyun Bağımlılığını Yordamakta mıdır?

Öz

Amaç: Bu çalışma, ergenlerde sosyal dışlanma ve ebeveyn tutumlarının çevrimiçi oyun bağımlılığını yordayıp yordamadığını incelemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Nicel yöntemle ilişkisel tarama türünde yapılmış olan çalışma örneklemi amaçlı örnekleme yöntemi ile %4,6 (n=18) kadın ve %95,4 (n=375) erkek olmak üzere 393 kişiden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Sosyo-demografik Bilgi Formu, Çevrimiçi Oyun Bağımlılığı Ölçeği (ÇOBÖ), Ergenler İçin Dışlanma Deneyimi Ölçeği (EODÖ) ve Ebeveyn Tutumları Ölçeği (ETÖ) kullanılmıştır. Bulgular: ÇOBÖ'nün bozulma alt boyutu ile EODÖ dikkate almama, dışlama ve genel toplam arasında orta düzeyde pozitif yönde ve ETÖ kabul/sevgi ve psikolojik özerklik alt boyutları arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. ÇOBÖ’nün başarı alt boyutu ile EODÖ ihmal, dışlama ve genel toplam arasında orta düzeyde pozitif yönde ve ETÖ kabul/sevgi ve psikolojik özerklik alt boyutları arasında negatif ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı. ÇOBÖ’nün ekonomik kazanç alt boyutu ile ETÖ psikolojik özerklik alt boyutu arasında orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon vardır. Sosyal dışlanma ve otonom ebeveyn tutumu ölçeğinin ergenlerde çevrimiçi oyun bağımlılığının anlamlı yordayıcıları olduğu bulunmuştur. Sonuç: Ergenlerde çevrimiçi oyun bağımlılığı üzerinde sosyal dışlanma ve özerk ebeveyn tutumları etkilidir.

Anahtar Kelimeler

• Ergen
• çevrimiçi oyun bağımlılığı
• sosyal dışlanma
• aile tutumu

Do Social Exclusion and Parental Attitudes Predict Online Gaming Addiction in Adolescents?

Abstract

Objective: This study aims to examine whether social exclusion and parental attitudes predict online gaming addiction in adolescents. Method: The sample consisted of 393 individuals, of which 4.6% (n=18) were females and 95.4% (n=375) were males, which was determined by the purposive sampling method. Socio-demographic Information Form, Online Gaming Addiction Scale (OGAS), Ostracism Experience Scale for Adolescents (OES-A) and Parental Attitudes Scale (PAS) were used to obtain the personal information of the participants in this study. Results: The findings showed that there was a positive and statistically significant correlation between the disruption sub-dimension of the OGAS and the OES disregard, exclusion and overall total at a moderate level and the acceptance/affection and psychological autonomy sub-dimensions of the PAS. There was a moderate statistically significant positive relationship between the achievement sub-dimension of the OGAS and the OES neglect, exclusion and overall total and there was a negative and statistically significant relationship with the acceptance/affection and psychological autonomy sub-dimensions of the PAS. There was a moderate statistically significant negative relationship between the economic gain sub-dimension of the OGAS and the psychological autonomy sub-dimension of the PAS. It was found that social exclusion and the autonomic parental attitude scale were significant predictors of online gaming addiction in adolescents. Conclusion: Social exclusion and autonomous parenting attitudes are effective on online game addiction in adolescents.

Keywords

• Adolescent
• online gaming addiction
• social exclusion
• parental attitude

Kaynakça

1. Gürmen MS. Teknoloji Bağımlılığı, Ailemiz ve Çocuklarımız. 3.Uluslararası Teknoloji Bağımlılığı Kongresi Bildiri Kitabı, 2016:161-163.
2. Koçak H, Köse Z. Ergenlerin Bilgisayar Oyunu Oynama Alışkanlıkları Ve Sosyalleşme Süreçleri Üzerine Bir Araştırma (Kütahya İli Örneği). Dumlupınar University Journal of Social Sciences 2014; (Spec. Issue of Kütahya): 21-32.
3. King DL, Delfabbro PH. Video game addiction. Essau CA. and Delfabbro PH. (editors). Adolescent Addiction, USA: Academic Press, 2020: 185-213.
4. Yıldırım E. Çevrimiçi Oyun Bağımlılığının Algılanan Sosyal Destek ve Temel Psikolojik İhtiyaçlarla İlişkisi. Master's Thesis, İstanbul: Yıldız Teknik University Social Sciences Institute, Guidance and Psychological Counseling Higher Undergraduate Program, 2019.
5. Blinka L, Mikuška J. The role of social motivation and sociability of gamers in online game addiction. Cyberpsychology (Brno) 2014; 8(2): 6.
6. Başdaş Ö, Özbey H. Digital game addiction, obesity, and social anxiety among adolescents. Arch Psychiatr Nurs 2020; 34(2): 17-20.
7. Deniz G, Aydın S, Odabaş D. Ankara il merkezindeki ortaokul ve lise öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı ve anne baba tutumlarının incelenmesi. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi 2022; 4(1): 43-55.
8. Blinka L, Škařupová K, Mitterova K. Dysfunctional impulsivity in online gaming addiction and engagement. Cyberpsychology (Brno) 2016; 10(3): 5.

9. Charlton JP, Danforth ID. Distinguishing addiction and high engagement in the context of online game playing. Comput Hum Behav 2007; 23(3): 1531-1548.
10. Feng W, Ramo DE, Chan SR, Bourgeois JA. Internet gaming disorder: Trends in prevalence 1998–2016. Addict Behav 2017; 75: 17-24.
11. Kaess M, Parzer P, Mehl L, Weil L, Strittmatter E, Resch F, Koenig J. Stress vulnerability in male youth with Internet gaming disorder. Psychoneuroendocrinology 2017; 77: 244-251.
12. Király O, Sleczka P, Pontes HM, Urbán R, Griffiths MD, Demetrovics Z. Validation of the ten-item Internet Gaming Disorder Test (IGDT-10) and evaluation of the nine DSM-5 internet gaming disorder criteria. Addict Behav 2017; 64: 253-260.
13. Pontes HM, Macur M, Griffiths MD. Internet gaming disorder among Slovenian primary schoolchildren: Findings from a nationally representative sample of adolescents. J Behav Addict 2016; 5(2): 304-310.
14. Yu H, Cho J. Prevalence of internet gaming disorder among Korean adolescents and associations with non-psychotic psychological symptoms, and physical aggression. Am J Health Behav 2016; 40(6): 705-716.
15. Wang HR, Cho H, Kim DJ. Prevalence and correlates of comorbid depression in a nonclinical online sample with DSM-5 internet gaming disorder. J Affect Disor 2018, 226: 1-5.
16. Taechoyotin-Pawan P, Tongro PP. Prevalence and associated factors of internet gaming disorder among secondary school students in Chachoengsao Province, Thailand. Revue d'Épidémiologie et de Santé Publique 2018; 66(5): 419.
17. Bingöl-Karagöz D. İnternet Bağımlılığı ve Bilgisayar Oyun Bağımlılığı Yaygınlığının, İlişkili Etkenlerin İncelenmesi. Dissertation, Kocaeli: University of Kocaeli Medical Faculty, Department of Child and Adolescent Mental Health and Diseases, 2017.
18. Yalçın-Irmak A, Erdoğan S. Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği Türkçe formunun geçerliliği ve güvenilirliği. Anadolu Psikiyatri Derg 2015; 16(1): 10-18.
19. Yiğit E. Çocukların Dijital Oyun Bağımlılığında Ailelerin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. Unpublished Master's Thesis, Van: Yüzüncü Yıl University Institute of Educational Sciences, Department of Computer and Instructional Technologies Education, 2017.
20. Şahin C, Tuğrul VM. İlköğretim öğrencilerinin bilgisayar oyunu bağımlılık düzeylerinin incelenmesi. Zeitschrift für die Welt der Türken/Journal of World of Turks 2012; 4(3): 115-130.
21. Karaca S, Gök C, Kalay E, Başbuğ M, Hekim M, Onan N, Barlas GÜ. Ortaokul öğrencilerinde bilgisayar oyun bağımlılığı ve sosyal anksiyetenin incelenmesi. Clinical and Experimental Health Sciences 2016; 6(1): 14-19.
22. Arıcak OT. (2019). Problematic online betting among Turkish adolescents. J Gambl Stud 2019; 35(1): 31-45.
23. Balıkçı R. Çocuklarda ve Ergenlerde Çevrimiçi Oyun Bağımlılığı ve Agresif Davranışlar Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Master's Thesis, İstanbul: University of Fatih Sultan Mehmet Institute of Social Sciences, Department of Psychology, 2018.
24. Karasar N. (2009). Bilimsel Araştırma Yöntemi. 19th Edition, Ankara: Nobel Publishing, 2009: 81.
25. Yıldırım A, Şimşek H. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. 8th Edition, Ankara: Seçkin Publishing, 2011:121.
26. Kaya AB. Çevrimiçi Oyun Bağımlılığı Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Master's Thesis, Tokat: Gaziosmanpaşa University Department of Educational Sciences, Measurement and Evaluation Program, 2013.
27. Gilman R, Carter-Sowell A, DeWall N, Adams R, Carboni I. Validation of the Ostracism Experience Scale for adolescents. Psychol Assess 2013; 25(2): 319-330.
28. Akın A, Uysal R, Akın Ü. Ergenler için Ostrasızm (Sosyal Dışlanma) Ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması. Kastamonu Eğitim Dergisi 2016; 24(2): 895-904.
29. Lamborn SD, Mounts NS, Steinberg L, Dornbusch SM. Patterns of competence and adjustment among adolescents from authoritative, authoritarian, indulgent, and neglectful families. Child Dev 1991; 62(5): 1049-1065.
30. Yılmaz A. Anne-Baba Tutum Ölçeği'nin güvenirlik ve geçerlik çalışması. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 2000; 7(3): 160-172.
31. Uysal İ, Kılıç AF. Normal distribution dilemma. Anadolu Journal of Educational Sciences International 2022; 12(1): 220-248.
32. Yılmaz A, Aydın M, Bahadır TK, Soyer F. A study of participation motives in sports, loneliness and depression levels of children with specific learning disabilities in terms of some variables. Journal of Human Sciences 2019; 16(4): 978-987.
33. Lo SK, Wang CC, Fang W. Physical interpersonal relationships and social anxiety among online game players. Cyberpsychol Behav 2005; 8(1): 15-20.
34. Mustafaoğlu R, Zirek E, Yasacı Z, Özdinçler AR. Dijital teknoloji kullanımının çocukların gelişimi ve sağlığı üzerine olumsuz etkileri. Addicta: The Turkish Journal on Addictions 2018; 5(2): 1-21.
35. Tekindal M, Çalışkan B. Üniversite 1. sınıf öğrencilerinin çevrimiçi oyun oynama ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi: Hacettepe Üniversitesi İİBF örneği. Ufkun Ötesi Bilim Dergisi 2016; 16(1): 1-26.
36. Hu E, Stavropoulos V, Anderson A, Scerri M, Collard J. Internet gaming disorder: Feeling the flow of social games. Addict Behav Rep 2019; 9: 100140.
37. Gentile DA, Lynch PJ, Linder JR, Walsh DA. The effects of violent video game habits on adolescent hostility, aggressive behaviors, and school performance. J Adolesc 2004; 27(1): 5-22.
38. Griffiths MD. Diagnosis and management of video game addiction. Direct Addict Treat Prevent 2008; 12: 27-41.
39. Mcgonigal J. Reality Is Broken: Why Games Make Us Better and How They Can Change the World. New York: Penguin Books, 2011.
40. Doğan-Keskin A. Oyun Bağımlılığı Müdahale Programının Ergenlerin Oyun Bağımlılığı ve Oyun Motivasyonu ile Duygusal Davranışsal Sorunlarına ve Annelerinin Düşüncelerine Etkisinin İncelenmesi. Doctoral Dissertation, Ankara: University of Ankara Health Sciences Institute, Child Development Department, 2019.
41. Mehroof M, Griffiths MD. Online gaming addiction: the role of sensation seeking, self-control, neuroticism, aggression, state anxiety, and trait anxiety. Cyberpsychol Behav Soc Netw 2010; 13(3): 313-316.
42. Kim EJ, Namkoong K, Ku T, Kim SJ. The relationship between online game addiction and aggression, self-control and narcissistic personality traits. Eur Psychiatry 2008; 23(3): 212-218.
43. Hazar K. Lise Öğrencilerinde Internet ve Bilgisayar Oyun Bağımlılığının Spora Katılım Düzeyi ve Bazı Değişkenler ile İlişkisinin Araştırılması. Master's Thesis, Niğde: Niğde University Institute of Social Sciences, Department of Physical Education and Sports, 2017.
44. Grüsser SM, Thalemann R, Griffiths MD. Excessive computer game playing: Evidence for addiction and aggression? Cyberpsychol Behav 2007; 10(2): 290–292.
45. Öztosun A. Ergenlerde Algılanan Sosyal Destek ve Sosyal Dışlanma Deneyimlerinin Internet Bağımlılığını Yordayıcılığı. Master's Thesis, İstanbul: İstanbul Sabahattin Zaim University, Institute of Social Sciences, Department of Guidance and Psychological Counseling, 2018.
46. Kınay B. Ergenlerde Oyun Bağımlılığının Sosyal Kaygı, Saldırganlık ve Sosyal Dışlanma ile İlişkisinin İncelenmesi. Master's Thesis, İstanbul: University of Istanbul Graduate Education Institute, Department of Guidance and Psychological Counseling, 2019.
47. Esen E. Ergenlerde Internet Bağımlılığını Yordayan Psiko-Sosyal Değişkenlerin İncelenmesi. Doctoral Dissertation, Dokuz Eylül University Department of Educational Sciences, Department of Guidance and Psychological Counseling, 2010.