Araştırma Makalesi

Monstera deliciosa Bitkisinin Mikroçoğaltımı

Cilt: 54 Sayı: Özel Sayı 1 25 Mart 2025
PDF İndir
EN TR

Monstera deliciosa Bitkisinin Mikroçoğaltımı

Öz

Süs bitkileri sektöründe önemli bir pazara sahip olan Aracea familyası bitkisi Monstera deliciosa (deve tabanı), yaygın olarak tohum ile üretilmektedir. Çelikle üretim ise, yalnızca alacalı bitki çeşitlerinde tercih edilmekte olup, üretim materyali ihtiyacını karşılayamamaktadır. Bu nedenle, son yıllarda üretim materyali temini konusunda yaşanan sorunlardan dolayı, yılın on iki ayı üretim yapılmasına olanak sağlayan, az sayıda bitki materyaliyle kısa sürede yüksek miktarda sağlıklı, klonal bitki üretebilen doku kültürü yöntemlerinin kullanılmasıyla ihtiyaç duyulan bitkisel materyallerin üretilmesi ve üretimde en uygun çoğaltma ve köklendirme protokollerinin oluşturulması hedeflenmiştir. Çalışmada başlangıç materyali olarak nodal segmentler kullanılmıştır. Çeşitli kimyasal ajanlar (NOCl ve HgCl₂) kullanılarak sterilize edilmiş eksplantlar, indüksiyon aşamasında farklı BA, 2İP ve KİN (0.5, 1, 2 ve 4 mg.l⁻¹) konsantrasyonlarının, 0.1 mg.l⁻¹ NAA ile kombinasyonunu içeren MS ortamında kültüre alınmışlardır. Sürgün geliştirme aşamasında, BA, 2İP ve KİN (1.0, 1.5, 2.0 ve 2.5 mg.l⁻¹)’in NAA (0.2 mg.l⁻¹) ile kombinasyonunu içeren MS ortamı, köklendirme aşamasında ise NAA (0.1, 0.5 ve 1.0 mg.l⁻¹), IAA (0.1, 0.5 ve 1.0 mg.l⁻¹) ve IBA (0.1, 0.5 ve 1.0 mg.l⁻¹) içeren MS ortamları kullanılmıştır. In vitro bitkilerin aklimatizasyonu aşamasında, %0.06 dozunda Maxim® ile koruyucu fungusit uygulaması yapılmış; farklı yetiştirme ortamları denenmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir. Bitkisel materyalin yüzey sterilizasyonu için %0.5’lik sodyum hipoklorit ile gerçekleştirilen uygulama, %80 başarı sağlamıştır. Nodal segmentlerdeki gözlerden sürgün gelişimini teşvik etmeyi amaçlayan ilk gelişme aşamasında kullanılan büyüme düzenleyici kombinasyonları arasında en iyi sonucu, 2.0 mg.l⁻¹ 2-İP ve 0.1 mg.l⁻¹ NAA içeren MS ortamı sağlamıştır. Bu ortamda eksplant başına ortalama, 2.8 adet sürgün elde edilmiştir. Kardeşlenme ortamına aktarılan sürgünler üzerinde, 2.5 mg.l⁻¹ BA ve 0.2 mg.l⁻¹ NAA kombinasyonu en etkili büyüme düzenleyici kombinasyonu olarak belirlenmiş ve bu ortamlarda eksplant başına 2.9 adet kardeşlenme elde edilmiştir. In vitro köklendirme amacıyla kullanılan farklı büyüme düzenleyici uygulamalarının çoğunda %100 köklenme oranı görülmüştür. Doku kültürü yoluyla çoğaltımı başarıyla gerçekleştirilen Monstera deliciosa bitkisinde in vitro yöntemler, sağladığı avantajlar nedeniyle ticari üretimde özellikle tohum temininde sorun yaşandığında tercih edilebilir bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

KOSGEB

Proje Numarası

48P6F

Teşekkür

Bu çalışma VIII. Ulusal Süs Bitkileri Kongresinde sunulmuştur

Kaynakça

  1. Casanova Palomeque, N.M., Bertolini, V., Donjuan, L.I. 2021. In vitro establishment: Monstera acuminata Koch and Monstera deliciosa Liebm. Trends in Horticulture 4(1).
  2. Jing, Y., Beleski, D., Vendrame, W. 2024. Micropropagation and acclimatization of Monstera deliciosa Liebm. ‘Thai Constellation’. Environmental Horticulture Department, Institute of Food and Agricultural Sciences, University of Florida, Gainesville, FL 32611, USA.
  3. Pérez, A., Rojas, J.S., Vale, M.H. 2009. Biología y perspectiva de microorganismos endófitos asociados a plantas (Spanish) [Biology and Perspective of Endophytic Microorganisms Associated With Plants]. Revista Colombiana de Ciencia Animal, 1:286-301.
  4. Desai, C., Inghalihalli, R., Krishnamurthy, R. 2015. Micropropagation of Anthurium andraeanum- an important tool in floriculture. Journal of Pharmacognosy and Phytochemistry 4(3):112-117.
  5. Blanco, M., Valverde, R. 2004. Micropropagación de Philodendron sp. (posiblemente P.corcovadense) (Portuguese) [Micropropagation of Philodendron sp. (possibly P.corcovadense)]. Agronomía Costarricense 28:34-46.
  6. Valderrama-Alfaro, S., Chico-Ruíz, J., Quispe-Chávez, J. 2011. Regeneración in vitro de plantas de Solanum pimpinellifolium L. a partir de explantes foliares (Spanish) [In vitro regeneration of Solanum pimpinellifolium L. plants from foliar explants]. Biotecnología Vegetal 11(1):15-25.
  7. Murillo-Gómez, P.A., Naranjo, E., Callejas, R. 2014. Micropropagation of the native species Anthurium antioquiense Engl. for conservation purposes. Agronomía Colombiana 32:334-340.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bahçe Bitkileri Yetiştirme ve Islahı (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Mart 2025

Gönderilme Tarihi

1 Ekim 2024

Kabul Tarihi

31 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 54 Sayı: Özel Sayı 1

Kaynak Göster

APA
Hallaç, B. O., Yağ, S., & Yalcin Mendi, Y. (2025). Monstera deliciosa Bitkisinin Mikroçoğaltımı. Bahçe, 54(Özel Sayı 1), 369-374. https://doi.org/10.53471/bahce.1559684

BAHÇE Dergisi
E-posta: editor@bahcejournal.org
Web Sitesi: bahcejournal.org
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü
Yalova 77100, Türkiye
Bizi takip edin:
X (Twitter) | Linkedin | Facebook | Instagram