Muşmula Yetiştiriciliğinde Yeni Bir Çeşit Olan Akçakoca 77®’nin Bazı Özelliklerinin Belirlenmesi

Öz

Muşmula (Mespilus germanica L.) bazı ülkelerde ticarete konu olmasına rağmen maalesef FAO tarımsal üretim istatistiklerinde yer almayan bir meyve türüdür. Ülkemizde de meyve veren toplam 261.000 adet muşmula ağacından 4.651 ton meyve üretiminin olduğu ve bunun büyük bir bölümünün genellikle bahçe kenarlarında sınır ağacı olarak yetiştirilen ağaçlardan elde edildiği bildirilmiştir. Muşmula tip ve çeşitlerinin üretime kazandırılması amacıyla yapılan seleksiyon çalışmaları sonucunda farklı bölgelerden toplanan muşmula meyve tipleri birbiriyle karşılaştırıldığı belirtilmiştir. Bu çalışmalar sonucunda Düzce ilinin Akçakoca ilçesinde de bulunan muşmula yetiştirilme alanları içerisinde yer alan iri meyveli bazı tipler Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsünün araştırma ve uygulama parsellerinde denemeye alınmıştır. Bu tipler içerisinden öne çıkan bir tip Akçakoca 77® ismi ile tescillenmiş ve yeni bir çeşit olarak 2014 yılında TTSM’nin kayıt listesine girerek muşmula üreticilerinin beğenisine sunulmuştur. Bu çalışmada Akçakoca 77®’nin, fenolojik, pomolojik ve bazı morfolojik özellikleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Akçakoca 77® çeşidinin ağaçları bodur ve yarı-bodur klon anaçları üzerinde orta kuvvette, yarı-dik veya yayvan olarak gelişme göstermektedir. Erken verime başlayan çeşidin çiçeklenmesi Mayıs ayında, hasat zamanı genellikle Kasım ayının ilk yarısındadır. Meyveleri üstten basık şekilli olup ortalama meyve eni 56.78 mm, meyve boyu 35.43 mm ve meyve ağırlığı 59.60 g olarak ölçülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Muşmula
• Akçakoca 77®
• çeşit
• anaç
• pomoloji
• meyve kalitesi

Determination of Some Characteristics of Akçakoca 77® A New Cultivar for Medlar Cultivation

Abstract

Medlar (Mespilus germanica L.) is traded in some countries but unfortunately this fruit species not included in the FAO agricultural production statistics. In our country, a large part of the total production generally derived from trees grown in the garden edge of the tree line. It was reported that, medlar fruit types from different regions were encountered with each other in order to gain the medlar types and cultivars to the production in selection studies. As a result of these studies, some medlar types which had large fruit were collected from medlar fruit cultivation areas of Düzce Akcakoca, and planted in research and practice parcel of Ataturk Central Horticultural Research Institute to be tested. A type among these types was patented with the name of Akcakoca 77® and was offered appreciation of the medlar producer with entering the record list of TSMM in 2014. In this study, the Akcakoca 77®, detailed phenological, pomological and morphological characteristics were examined. Tree of Akcakoca 77® cultivars show moderate strength semi-upright or flat growing on dwarf and semi-dwarf clone rootstocks. This cultivar began early yield blooms in May, its harvest time is usually in the first half of November. Its fruits have top flattened shape, the average fruit width, length and weight was measured 56.78 mm and 35.43 mm and 59.60 g.

Keywords

• Medlar
• Akcakoca 77®
• cultivar
• rootstock
• pomology
• fruit quality

Kaynakça

1. Akçay, M.E., Ekinci, N., 2014. Akçay 77® armut çeşidinin bazı kalite özelliklerinin belirlenmesi. 6. Bahçe Ürünlerinde Muhafaza ve Pazarlama Sempozyumu, 22-24 Eylül, 283-289, Bursa.
2. Anonim, 2014, www. tuik.gov.tr
3. Atay, E., 2013, Phenological stages of medlar (Mespilus germanica L. ‘İstanbul’) according to the BBCH Scale, J. Biol. Environ. Sci., 7(20):103-107.
4. Ayaz, F.A., Glew, R.H., Huang, H.S., Chuang, L.T., Vanderjagt, D.J., Strnad, M., 2002. Evaluation of fatty asids in medlar (Mespilus germanica) mesocarp at different stages of ripening. Grasasy Aceites 53(3):352-356.
5. Aydın, N., Kadıoğlu, A., 2001. Changes in the chemical composition, polyphenol oxidase and peroxidase activities during development and ripening of medlar fruits (Mespilus germanica). Bulgarian Journal of Plant Physiology, 27(3-4):85-92.
6. Baytop, T., 1984. Treatment With Plants in Turkey. İstanbul Univ. Publ., Turkey, 299p.
7. Bostan, S.Z., 2002, Interrelationships among pomological traits and selection of medlar (Mespilus germanica L.) types in Turkey , J. Amer. Pomol. Soc., 56(4):215-218.
8. Bostan, S.Z., İslam, A., 2007, Doğu Karadeniz Bölgesi muşmulalarının (Mespilus germanica L.) seleksiyon yoluyla ıslahı üzerine bir araştırma, 5. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 1:494-501, Erzurum.

9. Cemeroğlu, B., Yemenicioğlu, A., Özkan, M., 2009. Meyve ve sebzelerin bileşimi. In: B. Cemeroğlu (Ed.). Meyve Sebze İşleme Teknolojisi, Gıda Teknolojisi Derneği, Yayın No:38, Ankara, 728s.
10. Davis, P.H., 1972, Flora of Turkey and the East Aegean Islands (Vol:4). Edinburgh University Press, Edinburgh.
11. Ercisli, S., Sengul, M., Yıldız, H., Sener, D., Duralija, B., Voca, S., Dujmovic, D., Purgar, 2012., Phytochemical and antioxidant characteristics of medlar fruits (Mespilus germanica L.). J. of App. Bot. and Food Quality, 85:86-90.
12. Glew, R.H., Ayaz, F.A., Sanz, C., Vanderjagt, D.J., Millson, M., Dris, R., Niskanen, R., 2003 , A research note mineral composition of medlar (Mespilus germanica) fruit at different stages of maturity. J. Food Qual. 26:441-447.
13. Glowinski, L., 1991. The complete book of fruit growing in Australia. Thomas C. Lothian Pty Ltd, Port Melbourne, Victoria.
14. Karaçalı, İ., 2009. Bahçe Ürünlerinin Muhafazası ve Pazarlaması. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Yayın No:494, İzmir.
15. Mathew, A.G., Parpia, H.A.B., 1971. Food browning as a polyphenol reaction. Advances in Food Research, 19:75-145.
16. Özkan, Y., Gerçekçioğlu, R., Polat, M., 2001. Tokat merkez ilçede yetiştirilen muşmula (Mespilus germanica L.) tiplerinin meyve özelliklerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma. 1. Sert Çekirdekli Meyveler Sempozyumu, 123-129, Yalova.
17. Phipps, J.B., O’Kennon, R.J., Lance, R.W., 2003. Hawthorns and medlars. Royal Horticultural Society, Cambridge, U.K.
18. Westwood, M.N., 1993, Temperates Zone Pomology, Timber Press INC, Portland, Oregon.
19. Yılmaz, A., Gerçekcioğlu, R., 2013. Tokat ekolojisi muşmula (Mespilus germanica L..) popülasyonu ve dağılımı. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi 6(2):15-18.