Organik Sebze Yetiştiriciliğinde Münavebenin Önemi

Öz

Dünyada ve Türkiye’de organik sebze yetiştiriciliğinde ekim nöbetinin önemi son yıllarda anlaşılmaya başlanmıştır. Organik tarımın yaygınlaşmasının birçok nedeni olmakla birlikte en önemli etkenlerden biri monokültürün tarım yapılan topraklarda ve çevrede yol açtığı olumsuzluklardır. Sürekli aynı alanda aynı türde bitkilerin yetiştiriciliği anlamına da gelen monokültür ile tarım topraklarının yapısı bozulmuş, verimliliği ve organik maddesi azalmıştır. Hastalık ve zararlı popülasyonları büyümüş, mücadele etmek güçleşmiştir. Üretimde bu sorunlar ile mücadelenin başında tarım işletmelerinin iklim koşullarına uygun bitkiler ile planlanan münavebe sistemleri oluşturmak önem arz etmektedir. Bu çalışmada sebze yetiştiriciliğinde münavebe planı oluştururken dikkat edilecek konular incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Münavebe
• monokültür
• sebze

The Importance of Crop Rotation in Organic Vegetable Production

Öz

The importance of crop rotation has gained more significance both in the world and in Turkey mainly in the last two decades. Although there are many reasons of organic agriculture becoming more popular, the main one is the problems occurring in the soil and environment in fields with many years of monoculture. It is clear that monoculture with growing the very same crop in the same field year after year resulted in agricultural soils with decreased productivity due to less organic matter and disruption in the soil structure. It also led to spreading of several diseases and pests which made protection of agricultural crops more difficult. Therefore, planning a suitable crop rotation fitting to the climatic conditions of the production area is getting quite important for the protection of yield in agriculture. This study aims to summarize and discuss important points to consider for planning suitable and productive crop rotation.

Anahtar Kelimeler

• Crop rotation
• monoculture
• vegetable

Kaynakça

1. Açıkgöz, E., 2001. Yem bitkileri (3. Baskı). (15, Bölüm, Yeşil Gübreleme) s:419-424. Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı Yayın No: 182, s:584, Bursa.
2. Adak, S., A. Biesantz ve V. Gürgün, 1998. Orta Anadolu koşullarında farklı toprak işleme, nadas-buğday ve mercimek-buğday ekim nöbeti sistemlerinde toprakta mikrobiyolojik aktivite, organik madde ve azot formlarının saptanması. Tr. J. of Agr. and Forestry TÜBİTAK 22:305-312.
3. Akın, A., M. Aktaş ve M.B. Halitligil, 1997. Ankara yöresinde mercimek-buğday ekim nöbetinde 15N tekniğinin kullanılması. Türkiye 2. Tarla Bitkileri Kongresi, 22-25 Eylül 1997 Samsun, s.197-201.
4. Aksoy, M.H., 2007. Samsun ili Bafra ilçesinde beyaz baş lahana alanlarında siyah damar çürüklük etmeni Xanthomonas campestris pv. Campestris’in belirlenmesi. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(3):297-300.
5. Algan, N., 1999. Ekolojik tarım eğitimi ders notları. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü.
6. Beşirli, G., Soyergin, S., Sönmez, İ., Pezikoğlu, F., 2006. Farklı organik bitki besin maddesi uygulamalarının pırasada tohum verimi ve kalitesi üzerine etkilerinin belirlenmesi. Türkiye 3. Organik Tarım Sempozyumu. 1-4 Kasım 2006, Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü s.97.
7. Beşirli, G., 2017. Organik sebze yetiştiriciliğinde ekim nöbeti eğitim notları (Organik Tarımın Yaygınlaştırılması ve Geliştirilmesi Projesi, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı), Ankara.
8. Foster, R. and Flood, B., 1995. Vegetable insect management with emphasis on the Midwest. edited by: R. Foster and B. Flood, Meister Pub. Co., Purdue Univ., Insect Pests sheets (Pest Management Aids Number 1 through 11), University of Maryland, 1986.

9. McGrath, M.T., 2009. Sources of inoculum for crop diseases in the northeastern united states, crop rotation on organic farms: a planning manuel, NRAES 177 (Editors: Charles L., Mohler &Sue Ellen Johnson), Plant and Life Science Publishing (PALS), Cooperative Extension, 34 Plant Science Building, Ithaca, NY 14853, New York.
10. Mohler, C.L and Stoner, K.A., 2014, Intercropping legumes with nonlegumes, crop rotation on organic farms: a planning manuel (Reprinted), NRAES 177 (Editors: Charles L., Mohler & Sue Ellen Johnson), Plant and Life Science Publishing (PALS), Cooperative Extension, 34 Plant Science Building, Ithaca, NY 14853, New York.
11. Rangarian, A., 2009. Crop rotation effects on soil fertility and plant nutrition, crop rotation on organic farms: a planning manuel, NRAES 177 (Editors: Charles L., Mohler & Sue Ellen Johnson), Plant and Life Science Publishing (PALS), Cooperative Extension, 34 Plant Science Building, Ithaca, NY 14853, New York.
12. Şencan, M., 1976. Sebzecilikte münavebe. Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Yalova.