Öz
Synthetic pyrethroids are among the most widely used pesticides in agricultural practices due to their high biological activity and environmental persistence. However, these compounds pose toxic risks to non-target organisms, especially those inhabiting freshwater ecosystems, thereby threatening biodiversity. Deltamethrin, a member of the synthetic pyrethroid group, acts through contact and ingestion and exhibits significantly higher toxicity toward aquatic invertebrates compared to mammals. This study examined the histopathological effects of sublethal concentrations of deltamethrin on the freshwater mussel Unio delicatus. Individuals of U. delicatus were exposed to deltamethrin dissolved in DMSO at 1/10 (876 µg/L) and 1/100 (87.6 µg/L) of the LC₅₀ for 48 hours and 7 days. At the end of the exposure periods, tissues were dissected and evaluated histologically. In the high-dose group, marked pathological alterations were observed, including hyperplasia and hemocytic infiltration in the gill lamellae, and tubular degeneration in the digestive gland. No significant histopathological changes were detected in other tissues such as the mantle, foot, gonad, nephridium, and adductor muscle. These findings reveal that deltamethrin can cause tissue-level damage in U. delicatus even at low concentrations. Moreover, the study supports the potential use of freshwater mussels as sentinel organisms in toxicological research and in the monitoring of pesticide pollution in aquatic environments.
Anahtar Kelimeler
Deltamethrin synthetic pyrethroid freshwater mussel Unio delicatus histopathology histopathology
Etik Beyan
We declare that all processes of the study are in accordance with research and publication ethics, and that we comply with ethical rules and scientific citation principles.
Destekleyen Kurum
Tübitak
Proje Numarası
2209-A
Teşekkür
This study was supported by the TÜBİTAK 2209/A University Student Research Projects Support Program. We thank TÜBİTAK for their support.
Kaynakça
- Atamanalp, M., & Cengiz, M. Bir sentetik piretroit insektisit (Cypermethrin)’in sublethal dozlarının Capoeta capoeta’da hemoglobin üzerine etkileri. Ege Üniversitesi Su Ürünleri Dergisi, 19(1-2), 169–175, (2002).
- Çalışkan, M. Sentetik piretroid bir insektisit olan tetrametrinin albino fare (Mus musculus)’lerin serum proteinleri üzerine etkileri. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 67(2), 65-71, (2010).
- Sayeed, I., Parvez, S., Pandey, S., Bin-Hafeez, B., Haque, R., and Raisuddin, S. Oxidative stress biomarkers of exposure to deltamethrin in freshwater fish, Channa punctatus Bloch. Ecotoxicology and Environmental Safety, 56(2), 295–301, (2003).
- Oudou, H. C., Alonso, R. M., & Hansen, H. B. Voltammetric behaviour of the synthetic pyrethroid lambda-cyhalothrin and its determination in soil and well water. Analytica Chimica Acta, 523(1), 69-74, (2004).
- Vural, H. A., Koç, B., Altıner, A., Bilal, T., & Demircan, H. Y. Tarım Koruma İlaçlarının Hayvansal Ürünlerdeki Kalıntılarının Değerlendirilmesi. Türkiye Klinikleri Veterinary Sciences-Pharmacology and Toxicology-Special Topics, 5(2), 6-10, (2019).
- Başer, S., Erkoç, F., Selvi, M., & Koçak, O. Investigation of acute toxicity of permethrin on guppies Poecilia reticulata. Chemosphere, 51(6), 469-474, (2003).
- Bradbury, S. P. & Coats, J. R. Comparative toxicology of the pyrethroid insecticides. Reviews of Environmental Contamination and Toxicology, 133-177, (1989).
- Srivastav, A. K., Srivastava, S. K., & Srivastav, S. K. Impact of deltamethrin on serum calcium and inorganic phosphate of freshwater catfish, Heteropneustes fossilis. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 59, 841-846, (1997).
- Karim, A., Ali, W., Ahmad, N., Irfan, M., & Shakir, H. A. Histological and biochemical study of liver of silver carp (Hypophthalmichthys molitrix) after acute exposure to pyrethoride (deltamethrin). Journal of Zoology, 31, 229-236, (2016).
- Mokry, L. E., & Hoagland, K. D. Acute toxicities of five synthetic pyrethroid insecticides to Daphnia magna and Ceriodaphnia dubia. Environmental Toxicology and Chemistry, 9(8), 1045-1051, (1990).
- Tessi, D. R. Y., Arslan, P., Gül, G., Dinçel, A. S., & Günal, A. Ç. How acetamiprid induced toxicity on freshwater mussel: Biomarker and histopathological responses?. Pesticide Biochemistry and Physiology, 106362, (2025).
- Yancheva, V., Georgieva, E., Stoyanova, S., Tsvetanova, V., Todorova, K., Mollov, I., & Velcheva, I. Short-and long-term toxicity of cadmium and polyaromatic hydrocarbons on Zebra mussel Dreissena polymorpha (Pallas, 1771) (Bivalvia: Dreissenidae). Acta Zoologica Bulgarica, 70(4), 557-564, (2018).
- Gül, G. Ecological, physiological and biochemical effects of pesticide exposure in freshwater mussels. Aquatic Ecosystems in the Anthropogenic Age. Editörler Günal A. Ç., Arslan Yüce P., Fırat M., Iksad Publication House, Ankara, ss.165-187, (2024).
- Lopes-Lima, M., Gürlek, M. E., Kebapçı, Ü., Şereflişan, H., Yanık, T., Mirzajani, A., Neubert, E., Priè, V., Teixeira, A., Gomes-dos-Santos, A., Barros-García, D., Bolotov, I.N., V. Kondakov, A.V., Vikhrev, I.V., Tomilova, A. A., Özcan, T., Altun, A., Gonçalves, D.V., E. Bogan, A.E., & Froufe, E. Diversity, biogeography, evolutionary relationships, and conservation of Eastern Mediterranean freshwater mussels (Bivalvia: Unionidae). Molecular Phylogenetics and Evolution, 163, 107261, (2021).
- APHA. Standard methods for the examination of water and wastewater. American Public Health Association, (1975).
- Reish, D. J., Oshida, P. S., Mearns, A. J., & Ginn, T. C. Effects on saltwater organisms. Journal of Water Pollution Control Federation, 59(6), 572-586, (1987).
- Finney, D. J. The adjustment for a natural response rate in probit analysis. Annals of Applied Biology, 36(2), 187-195, (1949).
- Bell, T. A., and D. V. Lightner. A handbook of normal penaeid shrimp histology. World Aquaculture Society Special Publication, Louisiana State University, Baton Rouge. (1988).
- Presnell, J. K., Schreibman, M. P., & Humason, G. L. Humason's animal tissue techniques. Johns Hopkins University Press, Michigan, USA. 572s. (1997).
- Sunila, I. Acute histological responses of the gill of the mussel, Mytilus edulis, to exposure by environmental pollutants. Journal of Invertebrate Pathology, 52(1), 137-141, (1988).
- Kumar, S., Pandey, R. K., Das, S., & Das, V. K. Dimehoate alters respiratory rate and gill histopathology in freshwater mussel Lamellidens marginatus (Lamarck). Journal of Applied Bioscience, 38(2), 154-158, (2012).
- Lima, P., Monteiro, S. M., Sousa, M., & MacHado, J. A histological study of oogenesis in the freshwater mussel Anodonta cygnea (Linnaeus, 1758) in Mira Lagoon, Portugal. Malacologia, 55(2), 251-261, (2012).
- Moëzzi, F., Javanshir, A., Eagderi, S., & Poorbagher, H. Histopathological effects of zinc (Zn) on mantle, digestive gland and foot in freshwater mussel, Anodonta cygnea (Linea, 1876). International Journal of Aquatic Biology, 1(2), 61-67, (2013).
- McElwain, A., and Bullard, S. A. Histological atlas of freshwater mussels (Bivalvia, Unionidae): Villosa nebulosa (Ambleminae: Lampsilini), Fusconaia cerina (Ambleminae: Pleurobemini) and Strophitus connasaugaensis (Unioninae: Anodontini). Malacologia, 57(1), 99-239, (2014).
- Faggio, C., Tsarpali, V., & Dailianis, S. Mussel digestive gland as a model tissue for assessing xenobiotics: an overview. Science of the Total Environment, 636, 220- 229. (2018).
- Köprücü, K., & Şeker, E. Acute toxicity of deltamethrin for Unio elongatulus. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 80(1), 1–4. (2008).
- Lakota, S., Razska, A., Utracki, T., and Chmiel, Z. Side-effect of deltamethrin and cypermethrin in the environment of water biocenoses. Organika 71:71–77, (1989).
- Mittal, P.K., Adak, T., & Sharma, V.P. Comparative toxicity of certain mosquitocidal compounds to larvivorous fish, Poecilia reticulate. Indian Journal of Malariology, 31:43–47, (1994).
- Sahoo, J., Nanda, S., Mahapatra, C. R., Panda, D., & Kund, G. C. Lethal toxicity of deltamethrin and histological changes in the vital organs of fingerlings of Labeo rohita. International Journal of Fisheries and Aquatic Studies, 5(3), 506-5013, (2017).
- Li, B., Wang, G., Zheng, X., Liu, M., Yang, Y., Ren, Y., Zhang, Y., Liu, Y., He, Z., Ren, J., Wan, H., Cao, W., Wang, Y, Zhang, X., & Hou, J. Exposure to deltamethrin leads to gill liver damage, oxidative stress, inflammation, and metabolic disorders of Japanese flounder (Paralichthys olivaceus). Frontiers in Toxicology, 7, 1560192, (2025).
- Jiang, Z., Ji, Y., Xing, R., Xie, X., Yang, G., Kong, C., & Shen, X. Acute Toxicity, Bioaccumulation and Elimination Rate of Deltamethrin and Cypermethrin in Crucian Carp (Carassius auratus). Biology, 14(4), 388, (2025).
- Xiu, R., Xu, Y., & Gao, S. Toxicity of deltamethrin to Daphnia magna. Hydrobiologia, 188, 411–413, (1989).
- Yıldırım, M. Z., Benli, A. Ç. K., Selvi, M., Özkul, A., Erkoç, F., & Koçak, O. Acute toxicity, behavioral changes, and histopathological effects of deltamethrin on tissues (gills, liver, brain, spleen, kidney, muscle, skin) of Nile tilapia (Oreochromis niloticus L.) fingerlings. Environmental Toxicology: An International Journal, 21(6), 614-620, (2006).
- Cengiz, E. L. Gill and kidney histopathology in Cyprinus carpio after acute exposure to deltamethrin. Environmental Toxicology and Pharmacology, 22(2), 200–204, (2006).
- Jiang Q., Shiqi A, Peng J., Yifan Z, Huanyu T., Liying Z., & Xiaojun Z. Assessment of deltamethrin toxicity in Macrobrachium nipponense based on histopathology, oxidative stress and immunity damage. Comparative Biochemistry and Physiology Part C: Toxicology & Pharmacology, 246,109040, (2021).
Öz
Sentetik piretroitler, yüksek biyolojik aktiviteye sahip olmaları ve çevrede uzun süre kalabilmeleri nedeniyle günümüzde tarım alanında yaygın olarak kullanılan pestisitler arasında yer almaktadır. Ancak bu bileşikler, özellikle tatlı su ekosistemlerinde yaşayan hedef dışı organizmalar üzerinde toksik etkilere yol açarak biyolojik çeşitliliği tehdit etmektedir. Sentetik piretroit grubu içerisinde yer alan deltamethrin, kontakt ve mide zehiri etkisi gösteren; memelilere kıyasla omurgasız sucul organizmalara karşı daha yüksek toksisiteye sahip bir insektisittir. Bu çalışmada, deltamethrinin subletal dozlarının tatlı su midyesi Unio delicatus üzerindeki histopatolojik etkileri incelenmiştir. U. delicatus bireyleri, DMSO içinde çözülmüş deltamethrine 1/10 (876 µg/L) ve 1/100 (87.6 µg/L) oranlarındaki subletal konsantrasyonlarda, 48 saat ve 7 gün süreyle maruz bırakılmıştır. Deney sonunda midye dokuları disekte edilerek histolojik incelemeye tabi tutulmuştur. Özellikle yüksek doz grubunda, solungaç dokusunda lamellerde hiperplazi ve hemositik infiltrasyon; sindirim bezi dokularında ise tübül yapısında dejenerasyon gibi belirgin patolojik değişiklikler gözlemlenmiştir. Diğer dokular (manto, ayak, gonad, nefridiyum ve addüktor kas) üzerinde anlamlı histopatolojik bozulmalar tespit edilmemiştir. Elde edilen bulgular, deltamethrinin düşük konsantrasyonlarda dahi U. delicatus bireylerinde doku düzeyinde hasar oluşturabileceğini ortaya koymaktadır. Ayrıca tatlı su midyelerinin bu tür toksikolojik çalışmalarda biyolojik izleme organizması olarak kullanılabileceği ve sucul ortamlardaki pestisit kirliliğinin değerlendirilmesinde etkili bir erken uyarı sistemi sağlaya bileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Deltamethrin sentetik piretroit tatlı su midyesi Unio delicatus histopatoloji
Etik Beyan
Çalışmanın tüm süreçlerinin araştırma ve yayın etiğine uygun olduğunu, etik kurallara ve bilimsel atıf gösterme ilkelerine uyduğumuzu beyan ederiz.
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK
Proje Numarası
2209-A
Teşekkür
Bu çalışma TÜBİTAK 2209/A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destek Programı tarafından desteklenmiştir. Tübitak'a destekleri için teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Atamanalp, M., & Cengiz, M. Bir sentetik piretroit insektisit (Cypermethrin)’in sublethal dozlarının Capoeta capoeta’da hemoglobin üzerine etkileri. Ege Üniversitesi Su Ürünleri Dergisi, 19(1-2), 169–175, (2002).
- Çalışkan, M. Sentetik piretroid bir insektisit olan tetrametrinin albino fare (Mus musculus)’lerin serum proteinleri üzerine etkileri. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 67(2), 65-71, (2010).
- Sayeed, I., Parvez, S., Pandey, S., Bin-Hafeez, B., Haque, R., and Raisuddin, S. Oxidative stress biomarkers of exposure to deltamethrin in freshwater fish, Channa punctatus Bloch. Ecotoxicology and Environmental Safety, 56(2), 295–301, (2003).
- Oudou, H. C., Alonso, R. M., & Hansen, H. B. Voltammetric behaviour of the synthetic pyrethroid lambda-cyhalothrin and its determination in soil and well water. Analytica Chimica Acta, 523(1), 69-74, (2004).
- Vural, H. A., Koç, B., Altıner, A., Bilal, T., & Demircan, H. Y. Tarım Koruma İlaçlarının Hayvansal Ürünlerdeki Kalıntılarının Değerlendirilmesi. Türkiye Klinikleri Veterinary Sciences-Pharmacology and Toxicology-Special Topics, 5(2), 6-10, (2019).
- Başer, S., Erkoç, F., Selvi, M., & Koçak, O. Investigation of acute toxicity of permethrin on guppies Poecilia reticulata. Chemosphere, 51(6), 469-474, (2003).
- Bradbury, S. P. & Coats, J. R. Comparative toxicology of the pyrethroid insecticides. Reviews of Environmental Contamination and Toxicology, 133-177, (1989).
- Srivastav, A. K., Srivastava, S. K., & Srivastav, S. K. Impact of deltamethrin on serum calcium and inorganic phosphate of freshwater catfish, Heteropneustes fossilis. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 59, 841-846, (1997).
- Karim, A., Ali, W., Ahmad, N., Irfan, M., & Shakir, H. A. Histological and biochemical study of liver of silver carp (Hypophthalmichthys molitrix) after acute exposure to pyrethoride (deltamethrin). Journal of Zoology, 31, 229-236, (2016).
- Mokry, L. E., & Hoagland, K. D. Acute toxicities of five synthetic pyrethroid insecticides to Daphnia magna and Ceriodaphnia dubia. Environmental Toxicology and Chemistry, 9(8), 1045-1051, (1990).
- Tessi, D. R. Y., Arslan, P., Gül, G., Dinçel, A. S., & Günal, A. Ç. How acetamiprid induced toxicity on freshwater mussel: Biomarker and histopathological responses?. Pesticide Biochemistry and Physiology, 106362, (2025).
- Yancheva, V., Georgieva, E., Stoyanova, S., Tsvetanova, V., Todorova, K., Mollov, I., & Velcheva, I. Short-and long-term toxicity of cadmium and polyaromatic hydrocarbons on Zebra mussel Dreissena polymorpha (Pallas, 1771) (Bivalvia: Dreissenidae). Acta Zoologica Bulgarica, 70(4), 557-564, (2018).
- Gül, G. Ecological, physiological and biochemical effects of pesticide exposure in freshwater mussels. Aquatic Ecosystems in the Anthropogenic Age. Editörler Günal A. Ç., Arslan Yüce P., Fırat M., Iksad Publication House, Ankara, ss.165-187, (2024).
- Lopes-Lima, M., Gürlek, M. E., Kebapçı, Ü., Şereflişan, H., Yanık, T., Mirzajani, A., Neubert, E., Priè, V., Teixeira, A., Gomes-dos-Santos, A., Barros-García, D., Bolotov, I.N., V. Kondakov, A.V., Vikhrev, I.V., Tomilova, A. A., Özcan, T., Altun, A., Gonçalves, D.V., E. Bogan, A.E., & Froufe, E. Diversity, biogeography, evolutionary relationships, and conservation of Eastern Mediterranean freshwater mussels (Bivalvia: Unionidae). Molecular Phylogenetics and Evolution, 163, 107261, (2021).
- APHA. Standard methods for the examination of water and wastewater. American Public Health Association, (1975).
- Reish, D. J., Oshida, P. S., Mearns, A. J., & Ginn, T. C. Effects on saltwater organisms. Journal of Water Pollution Control Federation, 59(6), 572-586, (1987).
- Finney, D. J. The adjustment for a natural response rate in probit analysis. Annals of Applied Biology, 36(2), 187-195, (1949).
- Bell, T. A., and D. V. Lightner. A handbook of normal penaeid shrimp histology. World Aquaculture Society Special Publication, Louisiana State University, Baton Rouge. (1988).
- Presnell, J. K., Schreibman, M. P., & Humason, G. L. Humason's animal tissue techniques. Johns Hopkins University Press, Michigan, USA. 572s. (1997).
- Sunila, I. Acute histological responses of the gill of the mussel, Mytilus edulis, to exposure by environmental pollutants. Journal of Invertebrate Pathology, 52(1), 137-141, (1988).
- Kumar, S., Pandey, R. K., Das, S., & Das, V. K. Dimehoate alters respiratory rate and gill histopathology in freshwater mussel Lamellidens marginatus (Lamarck). Journal of Applied Bioscience, 38(2), 154-158, (2012).
- Lima, P., Monteiro, S. M., Sousa, M., & MacHado, J. A histological study of oogenesis in the freshwater mussel Anodonta cygnea (Linnaeus, 1758) in Mira Lagoon, Portugal. Malacologia, 55(2), 251-261, (2012).
- Moëzzi, F., Javanshir, A., Eagderi, S., & Poorbagher, H. Histopathological effects of zinc (Zn) on mantle, digestive gland and foot in freshwater mussel, Anodonta cygnea (Linea, 1876). International Journal of Aquatic Biology, 1(2), 61-67, (2013).
- McElwain, A., and Bullard, S. A. Histological atlas of freshwater mussels (Bivalvia, Unionidae): Villosa nebulosa (Ambleminae: Lampsilini), Fusconaia cerina (Ambleminae: Pleurobemini) and Strophitus connasaugaensis (Unioninae: Anodontini). Malacologia, 57(1), 99-239, (2014).
- Faggio, C., Tsarpali, V., & Dailianis, S. Mussel digestive gland as a model tissue for assessing xenobiotics: an overview. Science of the Total Environment, 636, 220- 229. (2018).
- Köprücü, K., & Şeker, E. Acute toxicity of deltamethrin for Unio elongatulus. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 80(1), 1–4. (2008).
- Lakota, S., Razska, A., Utracki, T., and Chmiel, Z. Side-effect of deltamethrin and cypermethrin in the environment of water biocenoses. Organika 71:71–77, (1989).
- Mittal, P.K., Adak, T., & Sharma, V.P. Comparative toxicity of certain mosquitocidal compounds to larvivorous fish, Poecilia reticulate. Indian Journal of Malariology, 31:43–47, (1994).
- Sahoo, J., Nanda, S., Mahapatra, C. R., Panda, D., & Kund, G. C. Lethal toxicity of deltamethrin and histological changes in the vital organs of fingerlings of Labeo rohita. International Journal of Fisheries and Aquatic Studies, 5(3), 506-5013, (2017).
- Li, B., Wang, G., Zheng, X., Liu, M., Yang, Y., Ren, Y., Zhang, Y., Liu, Y., He, Z., Ren, J., Wan, H., Cao, W., Wang, Y, Zhang, X., & Hou, J. Exposure to deltamethrin leads to gill liver damage, oxidative stress, inflammation, and metabolic disorders of Japanese flounder (Paralichthys olivaceus). Frontiers in Toxicology, 7, 1560192, (2025).
- Jiang, Z., Ji, Y., Xing, R., Xie, X., Yang, G., Kong, C., & Shen, X. Acute Toxicity, Bioaccumulation and Elimination Rate of Deltamethrin and Cypermethrin in Crucian Carp (Carassius auratus). Biology, 14(4), 388, (2025).
- Xiu, R., Xu, Y., & Gao, S. Toxicity of deltamethrin to Daphnia magna. Hydrobiologia, 188, 411–413, (1989).
- Yıldırım, M. Z., Benli, A. Ç. K., Selvi, M., Özkul, A., Erkoç, F., & Koçak, O. Acute toxicity, behavioral changes, and histopathological effects of deltamethrin on tissues (gills, liver, brain, spleen, kidney, muscle, skin) of Nile tilapia (Oreochromis niloticus L.) fingerlings. Environmental Toxicology: An International Journal, 21(6), 614-620, (2006).
- Cengiz, E. L. Gill and kidney histopathology in Cyprinus carpio after acute exposure to deltamethrin. Environmental Toxicology and Pharmacology, 22(2), 200–204, (2006).
- Jiang Q., Shiqi A, Peng J., Yifan Z, Huanyu T., Liying Z., & Xiaojun Z. Assessment of deltamethrin toxicity in Macrobrachium nipponense based on histopathology, oxidative stress and immunity damage. Comparative Biochemistry and Physiology Part C: Toxicology & Pharmacology, 246,109040, (2021).
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Sucul Toksikoloji |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Proje Numarası | 2209-A |
| Gönderilme Tarihi | 7 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 5 Ocak 2026 |
| Erken Görünüm Tarihi | 14 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 14 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication |
Kaynak Göster
Amaç ve Kapsam
Dergimizin ana hedefi; bilimsel normlara ve bilim etiğine uygun, nitelikli ve özgün çalışmaları titizlikle değerlendirerek, düzenli aralıklarla yayımlayan ve fen bilimleri alanında tercih edilen öncelikli dergiler arasında yer almaktır.
Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü tarafından Ocak ve Temmuz aylarında olmak üzere yılda iki kez yayımlanan hakemli bir dergidir. Dergide; Fen bilimleri, Mühendislik bilimleri ve Fen-Matematik Eğitimi alanlarının kapsamına giren özgün araştırma makaleleri, kısa makaleler, derlemeler yayımlanabilir. Derleme makaleler Editör kurulu kararı ile her sayıda kısıtlı adette değerlendirmeye alınacaktır.
Yazım Kuralları
Yazar Rehberi
Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
Makale Yazım Kuralları
- Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi (Journal of the Institute of Science and Technology of Balıkesir University) bütün Fen, Mühendislik ve Mimarlık Anabilim Dallarını ilgilendiren konulardaki önemli, özgün, kaliteli araştırma ve çalışma makalelerini yayınlayan hakemli ve bilimsel bir dergidir. Ocak ve Temmuz aylarında olmak üzere yılda iki kez yayınlanır.
- Dergide yayımlanacak olan eserler, daha önce bir başka dergide yayımlanmamış, yayımlanmak üzere gönderilmemiş ya da yayım için kabul edilmemiş olmalıdır. Herhangi bir bilimsel toplantıda sunulmuş ve yayımlanmamış yazılarda, toplantının adı, yeri ve tarihi belirtilmelidir.
- Derginin yayıncısı, editörü ve yayın kurulu yazarların belirtmiş olduğu görüş ve düşünceler ile doğabilecek etik ihlallerinin sorumluluğunu kabul etmekle yükümlü olmayıp dergide yer alan makale ve yazıların sorumluluğu yazar(lar)ına aittir.
- Dergiye yayımlanmak üzere gönderilen çalışmalar öncelikle şekil/yazım şartları bakımından ön değerlendirmeye alınır. Yazım kuralları itibariyle şartları sağlamayan çalışmalar hakemlere gönderilmez. Şartlara uygun olan çalışmalar, içerik açısından incelenmek üzere en az iki hakeme gönderilir. Makaleyi değerlendiren hakemlerin kimlikleri hakkında yazarlara, gönderilen makalenin kime ait olduğu konusunda da hakemlere bilgi verilmez. Hakem raporları gizlidir. Hakemlerden olumlu rapor alamayan makaleler yayımlanmaz ve yazarına iade edilmez; bu konuda idari ve adli sorumluluk kabul edilmez. Hakemler tarafından düzeltme istenen yazılar ise gerekli değişiklikler için yazar(lar)a geri gönderilir. Düzeltilmiş metni belirtilen süre içerisinde dergiye ulaştırmak yazar(lar)ın sorumluluğundadır.
- Çalışma, editörlere 1 nüsha halinde elektronik ortamda sunulmalıdır. Makalenin elektronik ortamda gönderilebilmesi için, sisteme üye olunmalı ve kullanıcı girişi yapılmalıdır. Kullanıcı girişi yapıldıktan sonra “Makale Gönder” bağlantısı kullanılarak makale sisteme kayıt edilir. Sisteme kaydedilecek çalışmalarda yazar adları bulunmalıdır. Kör hakemlik süreci ilgili alan editörü tarafından başlatılacaktır. Yayımlanmak üzere gönderilen makaleler ekler ve kaynakça dahil olmak üzere 20 sayfayı geçmemelidir. Çalışmalar sisteme yüklenirken Başlık, Anahtar Kelimeler ve Öz makalenin yazıldığı dil dışında ikinci bir dil olarak dergipark üst verisine mutlaka girilmelidir.
- Ulakbim TR DİZİN kararları doğrultusunda dergimize yüklenecek çalışmalarda etik kurul izni onay belgesi talep edilmektedir. Konu ile ilgili detaylı bilgiye ulaşmak için TIKLAYINIZ.
Göstereceğiniz ilgi için teşekkür ederiz.
Sayfa boyutu, sayısı ve kenar boşlukları | A4 formatında, en fazla (eğer mümkünse) 12 sayfa olmalıdır. Sol ve Sağ : 3 cm, Üst ve Alt: 2,5 cm. |
Sayfa numaraları | Sayfa numaraları sayfa altında ve ortada verilmelidir. |
Satır boşlukları | Bütün satır boşlukları Times New Roman karakterinde ve 12 punto olmalıdır. |
Metin | Times New Roman karakterinde 12 punto ile, sağa ve sola dayalı olarak tek aralıklı yazılmalıdır. Noktadan sonra 2 boşluk, virgülden sonra 1 boşluk bırakılmalıdır. |
Paragraf | Her paragraf arasında bir satır boşluk bırakılmalı, paragraf başlarında içerden başlanmamalıdır (Tab tuşu kullanılmamalıdır). |
Makale başlığı | Sayfa başından 5 satır boşluk bırakıldıktan sonra, Times New Roman, 20 punto (koyu olmayacak) ile başlığın sadece ilk harfi büyük olacak şekilde sayfa ortalanarak yazılmalıdır. |
Yazar adı veya adları | Başlıktan sonra 2 satır boşluk bırakılarak, ünvan belirtilmeden, Adın ilk harfi ve SOYAD’ın tamamı büyük harf ile, birden fazla yazarlarda aralarına virgül konularak, Times New Roman, 12 punto, koyu ve sayfa ortalanarak yazılmalıdır. |
Yazarın/ların adresi/leri | Yazar adının hemen altına boşluk bırakılmadan, Times New Roman, 10 punto ve italik olarak yazılmalıdır. Adresleri aynı olan yazarlar için tek adres, farklı yazar adresleri alt alta boşluk bırakılmadan yazılmalıdır. |
İletişim yazarının bilgileri | Bütün yazarlar için Sorumlu yazar ilk sırada olacak şekilde; Ünvansız Ad SOYAD, e-mail adresi, ORCID ID numarası (http://orcid.org/xxxx-xxxx-xxxx-xxxx.) aralarına virgül konularak 1. sayfanın altına dipnot olarak, Times New Roman, 10 punto ile yazılmalıdır. |
Türkçe özet | Adres/ler den 3 satır boşluk bırakıldıktan sonra, Özet kelimesi Times New Roman yazı karakterinde, 12 punto, koyu ve sola dayalı olarak yazılmalıdır. Özet metni Times New Roman yazı karakterinde, 12 punto ve italik olarak yazılmalıdır. Özet metnin 100 ile 200 kelime arasında olmasına özen gösterilmelidir. Özet kelimesi ile özet metni arasında bir satır boşluk bırakılmalıdır. |
Anahtar kelimeler Keywords | Anahtar kelimeler: ve Keywords: kelimeleri Türkçe özetin ve İngilizce özetin altına bir satır boşluk bırakılarak, Times New Roman, 12 punto, koyu ve italik olarak yazılmalıdır. En az 3 en fazla 6 adet anahtar kelime verilmeli, anahtar kelimelerin birincisinin ilk harfi büyük diğerleri küçük harfle ve aralarına virgül konularak verilmelidir. |
İngilizce başlık ve Abstract | Türkçe anahtar kelimelerin altına 2 satır boşluk bırakılarak, Times New Roman, 16 punto (koyu olmayacak) ile başlığın sadece ilk harfi büyük olacak şekilde sayfa ortalanarak yazılmalıdır. Abstract, Türkçe özet formatında yazılmalıdır. |
Ana başlıklar | Ana Başlıklar sırasıyla numaralandırılmalıdır (1. Giriş 2. Deneysel çalışmalar gibi). Tüm başlıklar sola dayalı Times New Roman, 12 punto, koyu ve sadece ilk kelimenin ilk harfi büyük olacak şekilde yazılmalıdır. Ana başlıklardan önce 2 satır, sonra 1 satır boşluk bırakılmalıdır. |
Alt başlıklar | Alt başlıklar ana başlık numarasına uygun olarak numaralandırılmalıdır. Tüm alt başlıklar sola dayalı Times New Roman, 12 punto, koyu ve italik olarak sadece ilk kelimenin ilk harfi büyük olacak şekilde yazılmalıdır (2.1. Malzeme 2.2. Isıl işlemler gibi). Alt başlıklardan önce tek satır boşluk bırakılmalı, sonra ise boşluk bırakılmadan metine geçilmelidir. |
Şekiller Resimler Fotoğraflar | Sayfa sınırlarını aşmayacak şekilde ortalanarak, net ve okunaklı olmalıdır. Sıra ile numaralandırılmalıdır. Şekil no ve adları şeklin altında ortalanarak ve sadece ilk kelimenin ilk harfi büyük olarak verilmelidir. Şekiller ya bir çizim programı ile çizilmiş olmalı ya da en az 300 dpi çözünürlükte taranmış olmalıdır. Şekil olarak gösterilen grafik, resim ve metin kutularında yer alan yazı ve sayıların büyüklüğü makale içinde Times New Roman karakteri ile yazılmış 9 punto boyutundaki bir yazının büyüklüğünden az olmamalıdır. Şekilden önce, şekil adından önce ve sonra birer satır boşluk bırakılmalıdır. Şekiller metin içine yerleştirilirken mutlaka şekilden önce atıfta bulunulmalıdır. |
Tablolar | Sayfa sınırlarını aşmayacak şekilde ortalanarak konulmalıdır. Sıra ile numaralandırılmalıdır. Tablo no ve adları, tablonun üstünde tek satır boşluk ile sadece ilk kelimenin ilk harfi büyük olacak şekilde ortalanarak yazılmalıdır. Tablo adı yazılırken üstte ve altta birer satır, tablodan sonra yine bir satır boşluk bırakılmalıdır. Tablolara tablodan önce mutlaka metin içerisinde atıfta bulunulmalıdır. Tablo satır ve sütunlarındaki rakam ve yazılar Times New Roman 12 punto ile yazılmalıdır. Ancak zorunlu kalınan durumlarda yazı boyutu yazı sınırlarını geçmeyecek şekilde en az 9 puntoya kadar düşürülebilir. |
Denklemler | Metin içerisine yazılacak denklemler, word yazım programındaki denklem editörü ile sola dayalı olarak yazılmalı ve eşitliklere sağa dayalı olarak parantez içerisinde sıra ile numara verilmelidir. |
Semboller | Makale çok sayıda sembol içeriyor ya da makaledeki sembollerin açıklanması gerekiyorsa uluslararası standarda uygun olarak, semboller, kaynaklardan önce, Times New Roman 12 punto ile italik yazılmalıdır. Makalede ondalık gösterimde nokta kullanılmalı, binlikleri ayırırken virgül veya nokta kullanılmamalı gerekiyorsa tek boşluk kullanılmalıdır. |
Kaynaklar | Kaynaklar metin içerisinde sıra ile numaralandırılmalıdır. Makalenin sonunda bulunan kaynaklar bölümündeki sıralama, metinde verilen sıraya uygun olarak yapılmalıdır. Atıfta bulunulan kaynaklar; ya ….. [1]. şeklinde cümlenin sonunda yada ….. [1], ….. şeklinde cümle içinde verilmelidir. İki veya daha fazla kaynak yazarken verilecek kaynaklar sıralı ise [1,2,3,4] şeklinde değil, [1-4] şeklinde verilmelidir. Sıralı değil ise [8, 11, 15] şeklinde verilmelidir. Kaynaklar, Times New Roman 12 punto ile yazılmalı, sadece dergi, kitap ya da sempozyum adı kalın yazılmalıdır. Kaynaklar kısmında yer alan ulusal-uluslararası makalelerin yer aldığı dergi adları kısaltılmış halleriyle değil, açık olarak yazılmalıdır (örnek: dergi adı Wat. Res. şeklinde değil Water Resources şeklinde yazılmalı). |
Ulusal - Uluslararası Makaleler [1] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flocculation and sedimentation of high turbidity water, Water Resources, 25, 9, 1137-1143, (1998). Ulusal - Uluslararası Bildiriler [2] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flocculation and sedimentation of high turbidity waters, Proceedings , 9th Biennial Conference, International Association on Water Quality, 1137–1143, Vancouver, (1998). Ulusal - Uluslararası Kitap [3] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flocculation and sedimentation, 295, Technomics Press, Lancaster PA, (1998).
[4] Blackburn, T., Flocculation and sedimentation in Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Physical Processes, Technomics Press, 29-45, Lancaster PA, (1998).
[5] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flocculation and sedimentation, 295, Technomics Press, Lancaster PA, (1998). Makaleler [6] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flokülasyona hız gradyanı etkisi, Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi, 7, 4, 26–32, (1998). [7] Snell, F. D. ve Ettre, L. S., Encyclopedia of Industrial Chemical Analysis, 14, Interscience, New York, (1971). Basılmış Bilimsel Rapor [8] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., The effect of velocity gradient in flocculation, Technical Report, NATO Science for Stability Programme, 150, Brussels, (1998). Mesleki Teknik Rapor [9] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flokülasyona hız gradyanı etkisi, Teknik Rapor 45, İTÜ Geliştirme Vakfı, İstanbul, (1998). Doktora, Y.Lisans Tezi [10] Türker, K., Yapıların deprem davranışının belirlenmesi için çok modlu uyarlamalı yük artımı yöntemi, Doktora Tezi, Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Balıkesir, (2005). Standartlar [11] TS825, Binalarda ısı yalıtım kuralları, Türk Standartları, Ankara, (1998). Güncel Yazı [12] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flokülasyona hız gradyanı etkisi, Bilim ve Teknik, 363, 8, 23–45, (1998). [13] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flokülasyona hız gradyanı etkisi, Milliyet Gazetesi, sf.2, 3, 24, (1998). Web adresleri [14] Li, G., Hart, A. ve Gregory, J., Flokülasyona hız gradyanı etkisi, (1998).http://www.server.com/projects/paper2.html, (20.05.2004). | |
Başvuru Kontrol Listesi
Başvuru sürecünde yazarlar başvurularının aşağıdaki listedeki tüm maddelere uyduğunu kontrol etmelidirler, bu rehbere uymayan başvurular yazarlara geri döndürülecektir.
- Gönderilen çalışma daha önceden yayınlanmamış ve yayımlanmak üzere herhangi bir dergiye değerlendirilmek üzere sunulmamıştır (Yazar Rehberi'nde detaylı açıklama verimiştir).
- Gönderi dosyası OpenOffice, Microsoft Word, RTF veya WordPerfect dokümanı dosyası biçimindedir.
- Gönderilen çalışma Yazar Rehberi'nde yer alan dergi yazım kurallarına ve makale örneklerine uygundur.
- Gönderilen çalışma için yazar bilgilerinin yer almadığı iThenticate (Akademik İntihal Engelleme) programından veya benzer diğer programlardan alınmış rapor ek dosya olarak sisteme eklenmiştir. Bu raporda sadece kaynakça çıkarılmıştır.
Çalışmaya ait tüm yazarların bilgileri (Kurum bilgisi, email adresi, ORCID numarası vb. ) dergi sisteme eklenmiştir.
- Yazınızı hakem değerlendirmesi yapılan bir dergi bölümüne gönderiyor iseniz kör hakemlikten emin olmak için tıklayın. Yardım sayfasındaki önerilere tam olarak uyunuz.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
- Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü tarafından Ocak ve Temmuz aylarında olmak üzere yılda iki kez yayımlanan hakemli bir dergidir. Dergide; Fen bilimleri, Mühendislik bilimleri ve Fen-Matematik Eğitimi alanlarının kapsamına giren özgün araştırma makaleleri, kısa makaleler, derlemeler yayımlanabilir.
- Derginin yayıncısı, editörü ve yayın kurulu yazarların belirtmiş olduğu görüş ve düşünceler ile doğabilecek etik ihlallerinin sorumluluğunu kabul etmekle yükümlü olmayıp dergide yer alan makale ve yazıların sorumluluğu yazar(lar)ına aittir.
- Dergiye yayımlanmak üzere gönderilen çalışmalar öncelikle şekil/yazım şartları bakımından ön değerlendirmeye alınır. Yazım kuralları itibariyle şartları sağlamayan çalışmalar hakemlere gönderilmez. Şartlara uygun olan çalışmalar, içerik açısından incelenmek üzere en az iki hakeme gönderilir. Makaleyi değerlendiren hakemlerin kimlikleri hakkında yazarlara, gönderilen makalenin kime ait olduğu konusunda da hakemlere bilgi verilmez. Hakem raporları gizlidir. Hakemlerden olumlu rapor alamayan makaleler yayımlanmaz ve yazarına iade edilmez; bu konuda idari ve adli sorumluluk kabul edilmez. Hakemler tarafından düzeltme istenen yazılar ise gerekli değişiklikler için yazar(lar)a geri gönderilir. Düzeltilmiş metni belirtilen süre içerisinde dergiye ulaştırmak yazar(lar)ın sorumluluğundadır.
- Dergide yayımlanacak olan eserler, daha önce bir başka dergide yayımlanmamış, yayımlanmak üzere gönderilmemiş ya da yayım için kabul edilmemiş olmalıdır. Herhangi bir bilimsel toplantıda sunulmuş ve yayımlanmamış yazılarda, toplantının adı, yeri ve tarihi belirtilmelidir.
- Dergimiz herhangi bir yayın ücreti talep etmemektedir.
- Dergimiz belirtilmeyen diğer etik ilkeleri, editör, hakem ve yazar sorumlulukları için Committee on Publication Ethics (COPE) belirlenen/önerilen hususları kabul ve takip etmektedir. İlgili bilgi COPE websitesinden edinilebilir. COPE websitesi için TIKLAYINIZ.
Ücret Politikası
Dergimizde makale işlem ücreti alınmamaktadır.
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
İmtiyaz Sahibi
Baş Editör
Editör Kurulu
Alan Editörleri
Hacettepe Kimya Mühendisliği Bölümü'nden mezuniyetin ardından Ege Üniversitesi Biyomühendislik Bölümü'nde yüksek lisans ve doktora eğitimlerim boyunca Çevre Biyoteknolojisi temelli biyoprosesler üzerine çalışmalarda bulundum. Organik atıkların dönüşümleri odağında yüksek lisansımda tavuk atıklarından biyogaz üretimi, doktoramda ise şeker endüstrisi atıklaırndan iki aşamalı hibrit sistemlerde biyohidrojen üretimi üzerine tez çalışmalarımı tamamladım. Doktoramdan sonra sentezgaz fermentasyonu ile biyoetanol ve asit üretimleri üzerine çalışmalarda buundum. 2022 yılından beri İzmir Demokrasi Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümü'nde görev yapmaktayım son yıllarda döngüsel ekonomi, yaşam döngüsü analizi ve sürdürülebilirlik alanlarında çalışmalara odaklanmış bulunmaktayım.
1974 Balıkesir doğumludur. İlk ve orta ve Üniversite eğitimini Balıkesir'de tamamlamıştır. Balıkesir Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümünde öğretim üyesi olarak ders vermektedir.
Danışma & Yayın Kurulu
Kemal Yurumezoglu is an professor in the Department of Special Education (Gifted Education) at Dokuz Eylul University, Turkey. He received his master’s degree in physics education in 2000 from the University of Paris Diderot (Paris 7), France, and his PhD in science education in 2005 from the University of Strasbourg, France. His research interests are in conceptual physics, gifted education, STEAM education and inquiry-based physics activities.
Doctor of Physical and Mathematical Sciences, specialist in integral geometry and inverse problems.
Education and Academic Career:
• Graduated from Moscow State University (MSU) in 1982.
• Defended his Candidate of Sciences dissertation in 1991 on the topic:
“Certain Classes of Problems in Integral Geometry on Curves and Surfaces.”
• Defended his Doctor of Sciences dissertation in 1998 on the topic:
“New Classes of Problems in Integral Geometry.”
• A student of the prominent scholar, Academician M.M. Lavrentiev.
Scientific Contributions:
Akram Khasanovich has made significant contributions to the development of mathematics:
• Developed methods for studying weakly and strongly ill-posed problems in integral geometry.
• Proved uniqueness theorems for new classes of problems in integral geometry.
• Conducted fundamental research on the stability of solutions for entire classes of ill-posed problems, derived inversion formulas, and proved existence theorems for these problems.
• His work has found applications in medicine, industrial tomography, and geophysics.
Professional Activities:
• Since November 2022, he has been working at the Belarusian-Uzbek Intersectoral Institute of Applied Technical Qualifications.
• Since September 2024, he has been working part-time at the Transport University, actively participating in educational and scientific activities.
• Advocates for the creation of a Department of Mathematical and Physical Sciences focused on interdisciplinary research.
Publications:
Author of more than 150 scientific papers dedicated to integral geometry, inverse problems, and their applications in various fields of science and technology.
S.S.S. Sarma (Full name rarely used in publications: Singaraju Sri Subrahmanya Sarma, born on 24 September 1958), PhD obtained in 1988, is an aquatic ecologist, known for his research contributions in the field of freshwater zooplankton. He is full time Professor of the National Autonomous University of Mexico (= Universidad Nacional Autónoma de México, known in the abbreviated form as UNAM) at its north Mexico City Campus, FESI, Tlalnepantla (Facultad de Estudios Superiores Iztacala). He has published more than 300 articles and book chapters of which more than 285 scientific works are from standard journals, including Nature, indexed in Web of Science (Core collection) / Scopus. He has edited/co-edited 14 special volumes for prestigious publishers including Springer, Elsevier, Francis & Taylor, and Acad. Env. Biol. He is currently Editor of Rotifer News, a virtual newsletter for professional and amateur investigators of phylum Rotifera. He is/was on the Editorial Board of different journals belonging to Standard Publishers such as Springer, Elsevier, MDPI, Frontiers Media SA, Acad. of Env. Biol., Francis & Taylor, Bentham Open, Oxford University Press, Public Library of Science, DergiPark and Biomed Central.
