Araştırma Makalesi

STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi

Cilt: 28 Sayı: 2 31 Temmuz 2026
PDF İndir
TR EN

STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi

Öz

Günümüzde çocuklar, dijitalleşme ve kentleşmenin etkisiyle doğadan uzaklaşmaktadır. Bu nedenle eğitim süreçlerinde disiplinlerarası ve duyuşsal odaklı yeni yaklaşımların kullanılması zorunlu hale gelmektedir. Bu araştırmanın amacı; STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat, Matematik) temelli etkinliklerin, özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisi ve doğaya bağlılık eğilimleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmada nicel baskın gömülü karma yöntem deseni kullanılmıştır. Çalışma grubunu, İzmir’in bir ilçesindeki Bilim ve Sanat Merkezi’nde (BİLSEM) öğrenim gören 10-12 yaş grubundaki 26 özel yetenekli öğrenci oluşturmaktadır. Uygulama süreci, yaklaşık altı aylık ve altı modüllük bir STEAM programını içermektedir. Veriler, "Doğaya Bağlılık Eğilimi Ölçeği" ve "Tohumun Macerası" başlıklı yaratıcı yazma formu aracılığıyla toplanmıştır. Nicel analiz sonuçları, öğrencilerin doğaya bağlılık eğilimi genel puanlarında ve Davranışsal Sıklık alt boyutunda istatistiksel olarak anlamlı bir artış olduğunu göstermiştir. Nitel verilerin içerik analizi sonucunda; ekolojik farkındalık, çevre koruma, sosyal bağ/empati ve estetik farkındalık başta olmak üzere 9 ana tema elde edilmiştir. Bulgular, STEAM temelli etkinliklerin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgilerini derinleştirmede olumlu yönde etkili olabileceğine işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Louv, R., Doğadaki son çocuk: Çocuklarımızdaki doğa yoksunluğu ve bununla savaş (C. Temürcü, Çev.; 6. bs.), TÜBİTAK Popüler Bilim Kitapları, (2010).
  2. Wilson, E. O., Biophilia, Harvard University Press, Cambridge, MA, (1984).
  3. Kahriman Pamuk, D., Çocuklar, ‘doğal olarak’ doğaya ilgi duyarlar, Minik TEMA, https://www.minik-yavrutema.org/?/ekoloji/index/cocuklar-dogal-olarak-dogaya-ilgi-duyarlarbrdoc-dr-deniz-kahriman-pamuk, (2021).
  4. Capaldi, C. A., Dopko, R. L. ve Zelenski, J. M., The relationship between nature connectedness and happiness: A meta-analysis, Frontiers in Psychology, 5, Article 976, https://doi.org/10.3389/fpsyg.2014.00976, (2014).
  5. Kuo, M., Barnes, M. ve Jordan, C., Do experiences with nature promote learning? Converging evidence of a cause-and-effect relationship, Frontiers in Psychology, 10, Article 305, https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.00305, (2019).
  6. Sobel, D., Beyond ecophobia: Reclaiming the heart in nature education, Orion Society, Great Barrington, MA, (1996).
  7. Hickman, C., Marks, E., Pihkala, P., Clayton, S., Lewandowski, R. E., Mayall, E. E., Wray, B., Mellor, C. ve van Susteren, L., Climate anxiety in children and young people and their beliefs about government responses to climate change: A global survey, The Lancet Planetary Health, 5, 12, e863–e873, https://doi.org/10.1016/S2542-5196(21)00278-3, (2021).
  8. Özdemir, O., Çevre eğitiminin değişen yüzü: Sürdürülebilir yaşam eğitimi, Minik TEMA, https://www.minik-yavrutema.org/?/ekoloji/index/cevre-egitiminin-degisen-yuzu-surdurulebilir-yasam-egitimibrdoc-dr-oguz-ozdemir, (2021).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekoloji (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

6 Mart 2026

Kabul Tarihi

7 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 28 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özkut, Ç., & Yürümezoğlu, K. (2026). STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 28(2), 847-865. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1903775
AMA
1.Özkut Ç, Yürümezoğlu K. STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi. BAUN Fen. Bil. Enst. Dergisi. 2026;28(2):847-865. doi:10.25092/baunfbed.1903775
Chicago
Özkut, Çağlar, ve Kemal Yürümezoğlu. 2026. “STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 (2): 847-65. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1903775.
EndNote
Özkut Ç, Yürümezoğlu K (01 Temmuz 2026) STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 2 847–865.
IEEE
[1]Ç. Özkut ve K. Yürümezoğlu, “STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi”, BAUN Fen. Bil. Enst. Dergisi, c. 28, sy 2, ss. 847–865, Tem. 2026, doi: 10.25092/baunfbed.1903775.
ISNAD
Özkut, Çağlar - Yürümezoğlu, Kemal. “STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28/2 (01 Temmuz 2026): 847-865. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1903775.
JAMA
1.Özkut Ç, Yürümezoğlu K. STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi. BAUN Fen. Bil. Enst. Dergisi. 2026;28:847–865.
MLA
Özkut, Çağlar, ve Kemal Yürümezoğlu. “STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 28, sy 2, Temmuz 2026, ss. 847-65, doi:10.25092/baunfbed.1903775.
Vancouver
1.Çağlar Özkut, Kemal Yürümezoğlu. STEAM temelli doğa etkinliklerinin özel yetenekli öğrencilerin doğa sevgisine etkisi. BAUN Fen. Bil. Enst. Dergisi. 01 Temmuz 2026;28(2):847-65. doi:10.25092/baunfbed.1903775