Farklı azot dozlarının Defne Beyazsineği, Parabemisia myricae (Kuwana) (Hemiptera: Aleyrodidae)’nin gelişme süresi ve ölüm oranı üzerine etkisi

Öz

Bu çalışma, turunçgillerin önemli bir zararlısı olan Defne beyazsineği, Parabemisia myricae Kuwana (Hemiptera: Aleyrodidae)’ nin gelişme süresi ve ölüm oranı üzerine farklı azot dozlarının etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Denemeler, %20’lik amonyum nitratın 0 (Kontrol), 1, 1.25, 1.5, 1.75 ve 2 gr’lık dozları uygulanmış turunç fidanları üzerinde, 25 ± 1 °C sıcaklık, %65 ± 5 orantılı nem ve 16:8 (A:K) uzun gün aydınlatma koşullarında gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları, azot dozlarının P. myricae’in ergin öncesi toplam gelişme süreleri üzerinde istatistiksel olarak belirgin bir fark ortaya çıkarmadığını göstermiştir. Bununla birlikte, 1.25 gr azot uygulamasında toplam gelişme süresi 24.9 gün ile en kısa, 1.75 gr dozunda ise 29.9 gün ile en uzun olarak saptanmıştır. Ölüm oranları incelendiğinde ise azotun doğrusal olmayan bir etki gösterdiği; 1.5 gr dozuna kadar ölüm oranlarında bir artış gözlenirken, daha yüksek dozlarda bu oranın azaldığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, azotun P. myricae üzerindeki etkisinin doğrudan bir faktör olmaktan ziyade, konukçu bitki özsuyunun kalitesindeki değişimler aracılığıyla dolaylı olarak gerçekleştiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Azot
• turunç
• Parabemisia myricae
• gelişme süresi
• ölüm oranı

Etik Beyan

Çalışma etik beyan a gerek duymamaktadır.

The effect of different nitrogen doses on the development period and mortality rate of the bayberry whitefly, Parabemisia myricae (Kuwana) (Hemiptera: Aleyrodidae)

Öz

This study was conducted to determine the effects of different nitrogen doses on the development period and mortality rate of the Japanese bayberry whitefly, Parabemisia myricae (Kuwana) (Hemiptera: Aleyrodidae), an important pest of citrus crops. The experiments were carried out on sour orange seedlings treated with 20% ammonium nitrate at doses 0 (Control), 1, 1.25, 1.5, 1.75, and 2 g doses of under laboratory conditions of 25 ± 1 °C, 65 ± 5% relative humidity, and a 16:8 (L:D) photoperiod. The results indicated that nitrogen doses did not produce a statistically significant effect on the total pre-adult development periods of P. myricae. However, the shortest total development time was recorded at the 1.25 g nitrogen dose (24.9 days), while the longest was observed at the 1.75 g dose (29.9 days). Examination of mortality rates revealed a non-linear response to nitrogen application; mortality increased up to the 1.5 g dose but declined at higher nitrogen levels. These findings suggest that the effect of nitrogen on P. myricae is not directly, but rather occurs indirectly through changes in the quality of the host plant sap.

Anahtar Kelimeler

• Nitrogen
• sour orange
• Parabemisia myricae
• development time
• mortality rate

Destekleyen Kurum

None

Etik Beyan

The study does not require an ethical statement.

Kaynakça

1. Kuwana, I., On the Genus Bemisia (Family Aleyrodidae) found in Japan, with Description of new Species. Annotationes Zoologicae Japonenses 11: 245-253, (1927).
2. Rose, M., DeBach, P. ve Woolley, J., Potential new citrus pest: Japanese bayberry whitefly. California Agriculture, 35: 22–24, (1981).
3. Sternlicht, M., A new species of whitefly in Israel. Hassadeh 59: 1830-1831, (1979).
4. Chermiti, B. ve Onillon, J. C., A propos de la présence en Tunisie de deux nouvelles espèces d'aleurodes nuisibles aux agrumes, Aleurothrixus floccosus (Maskell) et Parabemisia myricae (Kuwana)(Homoptera, Aleurodidae). Fruits, 47(3), 405-411, (1992).
5. Sundararaj, R. ve Dubey, A. K., Parabemisia myricae (Kuwana)(Hemiptera: Aleyrodidae), a new record from India. Zoos'print Journal, 20(7), 1933-1933, (2005).
6. Atay, S. ve Şekeroğlu, E., Defne beyazsineği, Parabemisia myricae Kuwana (Homoptera: Aleyrodidae)'nin farklı turunçgil türleri üzerinde populasyon dalgalanması. Türkiye I. Entomoloji Kongresi Bildirileri, 13-16 Ekim, İzmir, 56-67, (1987).
7. Uygun, N. ve Şekeroğlu, E., Çukurova’ya ithal edilen bazı doğal düşmanların biyolojik savaşta kullanılma olanakları. Türkiye 1. Entomoloji Kongresi Bildirileri. 13-16 Ekim, İzmir. Entomoloji Derneği Yayınları No: 3, 553-562 1: 13-16, (1987).
8. Yumruktepe, R. ve Aytaş, M., Studies on morphological properties of Japanese Bayberry Whitefly (Parabemisia myricae (Kuwana)(Homoptera: Aleyrodidae). Plant Protection Bulletin, 35, (1995).

9. Çınar, A., Kersting, U., Önelge, N., Korkmaz, S. ve Şaş, G., Citrus virus and virus-like diseases in the Eastern Mediterranean region of Turkey, Vol. 12: International Organization of Citrus Virologists Conference Proceedings (1957-2010), (1993).
10. Kersting, U., Korkmaz, S., Çınar, A., Ertuaul, B., Önelge, N. ve Garnsey, S.M., Citrus chlorotic dwarf, a new whitefly-transmitted disease in the eastern Mediterranean region of Turkey, Vol. 13: International Organization of Citrus Virologists Conference Proceedings (1957-2010), (1996).
11. Walker, G., Probing and oviposition behavior of the bayberry whitefly (Homoptera: Aleyrodidae) on young and mature lemon leaves. Annals of the Entomological Society of America, 80: 524-529, (1987).
12. Jauset, A., Sarasua, M., Avilla, J. ve Albajes, R., Effect of nitrogen fertilization level applied to tomato on the greenhouse whitefly. Crop Protection, 19: 255-261, (2000).
13. Özbek, H., Kaya, Z. ve Tamcı, M., Bitkinin Beslenmesi ve Metabolizması. Çukurova Üniversitesi. Ziraat Fakültesi Yayınları, Adana, Türkiye (Mengel, K., Plant nutrition and metabolism. (1965)), (1984).
14. Çopul, S. ve Gençsoylu, İ., Aydın İli İkinci ürün pamukta (Gossypium hirsutum L.) farklı azot dozlarının sokucu-emicilerin ve doğal düşmanların popülasyonları üzerine etkileri. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 17: 281-289, (2020).
15. Uygun, N., Ohnesorge, B. ve Ulusoy, R., Two species of whiteflies on citrus in eastern Mediterranean: Parabemisia myricae (Kuwana) and Dialeurodes citri (Ashmead) morphology, biology, host plants and control in southern Turkey. Journal of Applied Entomology, 110: 471-482, (1990).
16. Yumruktepe, R., Yiğit, A. ve Aytaş, M., Japon defne beyaz sineği, Parabemisia myricae (Kuwana)(Homoptera: Aleyrodidae)'nin bazı biyolojik özellikleri üzerinde araştırmalar. Türkiye Entomololoji Dergisi, 16: 147-153, (1992).
17. Uygun, N., Şengonca, Ç. ve Ulusoy, M., Laboratory studies of the effect of temperature and humidity on development and fecundity of Parabemisia myricae (Kuwana)(Homoptera: Aleyrodidae). Zeitschrift für Pflanzenkrankheiten und Pflanzenschutz/Journal of Plant Diseases and Protection: 144-149, (1993).
18. Minkenberg, O. ve Fredrix, M., Preference and performance of an herbivorous fly, Liriomyza trifolii (Diptera: Agromyzidae), on tomato plants differing in leaf nitrogen. Annals of the Entomological Society of America, 82: 350-354, (1989).
19. Liu, Y., Shah, M., Song, Y., & Liu, T., Host Plant Affects Symbiont Abundance in Bemisia tabaci (Hemiptera: Aleyrodidae). Insects, 11, (2020). https://doi.org/10.3390/insects11080501.
20. Yang, Z., Guo, Z., Gong, C., Xia, J., Hu, Y., Zhong, J., Yang, X., Xie, W., Wang, S., Wu, Q., Ye, W., Liu, B., Zhou, X., Turlings, T., & Zhang, Y., Two horizontally acquired bacterial genes steer the exceptionally efficient and flexible nitrogenous waste cycling in whiteflies. Science Advances, 10 (5), (2024). https://doi.org/10.1126/sciadv.adi3105.
21. Crafts-Brandner, S., Plant nitrogen status rapidly alters amino acid metabolism and excretion in Bemisia tabaci.. Journal of insect physiology, 48 1, 33-41, (2002). https://doi.org/10.1016/s0022-1910(01)00140-8.
22. Blua, M.J. ve Toscano, N.C., Bemisia argentifolii (Homoptera: Aleyrodidae) development and honeydew production as a function of cotton nitrogen status. Environmental Entomology, 23: 316-321, (1994).
23. Mattson, W.J., Herbivory in relation to plant nitrogen content. Annual review of ecology and systematics 11: 119-161, (1980).