Göbeklitepe’nin sosyal medyadaki yansımaları: turistlerin çevrimiçi olumsuz yorumlarının içerik analizi

Öz

Teknolojik gelişmelerde yaşanan yeniliklerle birlikte turizmde, turistik ürün seçiminde internet ağlarının kolay ulaşılabilir bir bilgi kaynağı haline gelmesi, insanların fikir ve görüşlerini yansıtabilecekleri bir ortam oluşmasına olanak sağlamıştır. Tüketicilerin paylaşımları, bireylerin tercihleri ve karar almalarında önemli bir etkiye sahiptir. Araştırmada amaç, Göbeklitepe’ye yapılan ziyaretlerde, misafirlerin olumsuz yorumlarının incelenmesi sonucunda yapılması gereken düzenlemeleri belirlemek ve alınması gereken önlemlerin neler olduğuna cevap bulmaya çalışmaktır. Bu kapsamda, Göbeklitepe ile ilgili 2019-2022 yılları arasında Tripadvisor sitesinde bulunan 59 olumsuz yorum içerik analiziyle incelenmiştir. Veriler MAXQDA programı ile değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda olumsuz yorumlarda öne çıkan, turistlerin giriş ücretinin çok pahalı olduğunu ifade etmeleridir. Araç park sorunu, devam eden kazılardan dolayı gezilecek alanın kısıtlı olması, görevlilerin ilgisizliği ve sorumluluklarını yerine getirmemeleri, engelli ve çocuklu ailelere göre bir düzenlemenin olmaması da yakınılan durumlar arasındadır. Değerlendirme sonuçlarından yola çıkılarak olumsuz yorumların belirlenerek iyileştirilmesine yönelik düzenlemeler ve birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Göbeklitepe
• Tripadvisor
• Turist Yorumları

Reflectıons of Gobeklitepe on socıal medıa: a content analysıs of negatıve comments of tourısts onlıne

Öz

The fact that internet networks have become an easily accessible source of information in tourism, along with the innovations in technological developments, has provided an environment where people can reflect their ideas and opinions. The shares of consumers have a significant impact on the preferences and decision-making of individuals. The aim of the research is to determine the necessary arrangements as a result of examining the negative comments of the guests during the visits to Göbeklitepe and to try to find answers to the measures to be taken. In this context, 59 negative comments about Göbeklitepe on the Tripadvisor site between 2019-2022 were analyzed through content analysis. The data were evaluated with the MAXQDA program. As a result of the research, what stands out in the negative comments is that the tourists state that the entrance fee is very expensive. In addition to this, the problem of car parking, the limited area to visit due to the ongoing excavations, the indifference of the officials and failure to fulfill their responsibilities, and the lack of an arrangement for families with disabilities and children are among the complaints. Based on the evaluation results, regulations and some suggestions were made for the determination of negative comments and their improvement.

Anahtar Kelimeler

• Gobeklitepe
• Tripadvisor
• Tourist Reviews

Kaynakça

1. Arıca, R. ve Çorbacı, A. (2019). Turizm sektöründe müşterilerin bilgi üretici rolü: Adıyaman’daki turistik çekiciliklere yönelik Tripadvisor sitesinde yer alan yorumlar üzerine bir araştırma. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 16(3), 437–455.
2. Arkadaş, A. R. ve Ayyıldız, T. (2020). Uludağ’da faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı konaklama işletmelerinin çevrimiçi tüketici yorumlarının incelenmesi: “TripAdvisor.com” üzerinden içerik analizi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 16(30), 2633–2658.
3. Ateş, A. ve Sunar, H. (2019). İvriz kültürel peyzajı alanının çevrimiçi ziyaretçi yorumları ile analizi: Google haritalar örneği. Ereğli Uluslararası Bilim ve Akademi Kongresi içinde (s. 335-339).
4. Aylan, S. (2019). Ulubey kanyonlarına yönelik sosyal medyada yapılan ziyaretçi yorumlarının içerik analizi: TripAdvisor.com örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 7(4), 2582– 2598.
5. Aymankuy, Y. ve Demirbulat, Ö. G. (2016). Batum destinasyonuna yönelik e-yorumların içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmesi, (Editör), Doğdubay, M. 15. Geleneksel Turizm Sempozyumu 2016 Bildiriler Kitabı, Detay Yayıncılık.
6. Belli, S. ve Çolak, O. (2017). Şanlıurfa’nın turistik çekim unsurlarına yönelik ziyaretçi e-yorumlarının analizi: tripadvisor örneği. International Journal of Academic Value Studies, 3(15), 444–457.
7. Bilim, Y., Başoda, A. ve Özer, Ö. (2013). Elektronik Tüketici yorumlarının Nitel Çözümlemesi ve Pazarlama Bilgi Aracı Olarak Kullanımı: Tatil Otellerine Yönelik Bir Uygulama, 14.Ulusal Turizm Kongresi, 387-407.
8. Cheng, X., Fu, S., Sun, J., Bilgihan, A. ve Okumus, F. (2019). An investigation on online reviews in sharing economy driven hospitality platforms: A viewpoint of trust. Tourism Management, 71, 366–377.

9. Civelek, M. ve Dalgın, T. (2013). Turizm pazarlamasında sosyal medya, turizm işletmeleri üzerine bir araştırma: Muğla örneği,14.Ulusal Turizm Kongresi, 266-282.
10. Cohen, S. A., Prayag, G. ve Moital, M. (2014). Consumer behaviour in tourism: Concepts, influences and opportunities. Current Issues in Tourism, 17(10), 872–909.
11. Çakmak, F. (2013). İnanç turizminde Göbekli Tepe'nin yeri ve önemi, International Conference on Religious Tourism and Tolerance, 9-12 May 2013, s.3-4.
12. Çuhadar, M., Köseoğlu, S., ve Gültepe, Ö. (2018). Isparta ilindeki konaklama işletmelerine yönelik çevrimiçi müşteri değerlendirmelerinin incelenmesi: Tripadvisor örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(1), 227-239.
13. Doğaner, S. (2013). Türkiye kültür turizmi, sosyologca kitapları dizisi-31. Doğu Kitabevi. Eryılmaz, B. ve Zengin, B. (2014). Sosyal medyada konaklama işletmelerine yönelik tüketici yaklaşımları üzerine bir araştırma. İşletme Bilimi Dergisi. 2(1), 147-167.
14. Eser, S. (2021). Ziyaretçi deneyimleri üzerine nitel bir araştırma: Göbekli Tepe örneği, Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 18(2), 478-495.
15. Geranaz, H. ve Yetgin, D. (2021). SPA otel işletmelerinin çevrimiçi müşteri değerlendirmeleri: Tripadvisor örneği, İşletme Araştırmaları Dergisi, 13 (3), 2800-2818.
16. Giritlioğlu, İ., Tan, A., Sürme, M. ve Akmaz, A. (2019). Gaziantep’te bulunan yiyecek-içecek işletmelerinin Foursquare yorumlarının değerlendirilmesi. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 23, 81-93.
17. Göral, R. (2015). E-WOM’a dayalı çok kriterli karar verme teknikleri ile en uygun otelin belirlenmesi ve bir uygulama. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 33, 1-17.
18. Güneş, E., Pekerşen, Y., Alagöz, G. ve Sivrikaya, K. K. (2019). Müze ziyaretçilerinin hizmet kalitesine yönelik algılamaları: Mevlâna müzesi örneği. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 11(21), 591-612.
19. Halaç, H. H., Sarıaydın Ulaş, E. ve Karaçor, F. (2020). Çevrimiçi ziyaretçi yorumlarında Çatalhöyük neolitik kenti. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 11(3), 1506-1520.
20. İnanır, A. ve Ongun, U. (2019). Yeşilova Salda’yı ziyaret eden turistlerin deneyimlerinin incelenmesi, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(4), 1028-1041.
21. Jolliffe L. ve Smith, R. (2001). Heritage, tourism and museums: The case of the North Atlantic Islands of skye, Scotland and Prince Edward Island, Canada. International Journal of Heritage Studies. 7 (2), 149-172.
22. Korkmaz, H. (2020). Troya müzesi elektronik ziyaretçi yorumlarının hizmet özellikleri, memnuniyet ve tavsiye açısından incelenmesi. Gastroia: Journal of Gastronomy And Travel Research,4 (1), 43-56.
23. Köroğlu, Ö., Cevizkaya, G., Kazoğlu, İ. H., Ar, H., Eraslan, O., Aydoğmuş, F. ve Açıksözlü, Ö. (2014). Arkeolojik sit alanlarına yönelik e-yorumların içerik analizi. VII. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi.
24. Köroğlu, Ö., Dumanlı, Ş., Şalk, S., İnanır, İ., Gürsoy, H. ve Karataş Bahar, A. (2017). Müzelere yönelik olumsuz kullanıcı güdümlü içerik çözümlemesi: Tripadvisor.com örneği. Journal of Recreation and Tourism Research 4 (3),29-48.
25. Kurt, A. O. ve Göler, M. E. (2017). Anadolu’da ilk tapınak: Göbeklitepe. Cumhuriyet İlahiyat Dergisi, 21(2), 1107-1138. Luckert, Karl W. (2016). Göbekli Tepe. (Çev. Basmacı, L.) Alfa Yayınları.
26. Magli, G. (2016). Sirius and the project of the megalithic enclosures at Gobekli Tepe. Nexus Network Journal, 18, 337-346.
27. Mancı, A. R. ve Tengilimoğlu, E. (2021a). Şanlıurfa’daki konaklama işletmelerinin çevrimiçi olumsuz yorumlarının içerik analizi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2021, 9 (2), 1123-1148.
28. Mancı, A. R. ve Tengilimoğlu, E. (2021b). Content analysis on Tripadvisor visitors’ reviews: The Case of Göbeklitepe, Journal of Turkish Tourism Research, 5(2), 1525-1545.
29. Miguéns, J., Baggio, R. ve Costa, C. (2008). Social media and tourism destinations: tripadvisor case study. Proceedings of the IASK International Conference on, Advances in Tourism Research, At Aveiro, Portugal, Volume: 194-199, http://www.iby.it/turismo/papers/baggio-aveiro2.pdf.
30. Notroff, J., Oliver D., Jens N. ve Çiğdem K.S. (2015). Göbeklitepe uygarlık doğuşunda neolitik şölenlerin izleri, Aktüel Arkeoloji Dergisi, Sayı:46, 52- 68.
31. NTV, (2023). 11.04.2023 tarihinde https://www.ntv.com.tr/n-life/gezi/gobeklitepe-2022-yilinda-ziyaretci-rekoru-kirdi,rGzLqGzsRUmtZ1rBU_fXHg# adresinden erişildi.
32. Ongun, U., Kervankıran, İ. ve Çuhadar, M. (2021). Kültür ve kırsal turizm destinasyonlarına yönelik çevrimiçi yorumlarının incelenmesi: Şirince köyü örneği, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(1): 219-235.
33. Sepici, L. (2013). Anadolu’da keşfedilen Dünya’nın ilk mabedi Göbekli Tepe. Sınır Ötesi Yayınları. Sevimli, Y., Tatlı, M., ve Kızıldemir, Ö. (2021). Göbeklitepe’nin Gastronomi turizmi bağlamında değerlendirilmesi. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(2), 263-286.
34. Sop, S. A., Ongun, U. ve Abalı, R. (2020). Müze deneyimini etkileyen unsurlar: çevrimiçi yorumlar üzerine nitel bir araştırma, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(2): 1123-1138.
35. Şahin, H., Çolakoğlu, O. E., Kılıçdere, S. ve Atay, H. (2020). Kuşadası’nda bulunan 5 yıldızlı otel işletmelerine yönelik yapılan sosyal medya yorumlarının incelenmesi. Tourism and Recreation, 2(Ek 1), 103–110.
36. Şahin Perçin, N. ve Yiğit, S. (2020). Tripadvisor'da yer alan yiyecek ve içecek işletmeleri hakkındaki e-şikayetlerin değerlendirilmesi: Kapadokya bölgesi örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2020, 8 (4), 2985-3001.
37. Şen, M. A. (2021). Tripadvisor kullanıcılarının restoranlardaki olumsuz deneyimlerine ilişkin yorumlarının incelenmesi: Trabzon Örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2021, 9 (3), 1771-1786.
38. Tengilimoğlu, E. ve Hassan, A. (2020). Applying flow theory to the online booking experience: The role of utilitarian and hedonic features. Journal of Tourismology, 6(1), 1-12.
39. Türker, N., ve Yaşar, Z. (2018). Safranbolu’nun kültürel çekiciliklerine yönelik ziyaretçi e-yorumlarının değerlendirilmesi: TripAdvisor örneği. I. Uluslararası Turizm ve Mimarlık Konferansı.
40. Türkoğlu, T. ve Demir, M. (2020). Malatya ilinin turistik bölgelerinin çevrimiçi yorumlar kapsamında değerlendirilmesi: Tripadvisior örneği. Sanat ve İnsan Dergisi, 4(2), 66–85.
41. Yaylı, A. ve Bayram, M. (2012). E-wom: The effects of online consumer reviews on purchasing decisions. International Journal of Marketing and Advertising. 7 (1), 51-64.
42. Yazıcıoğlu, İ., Alphan, E. ve Onur, M. (2020). Aşırı turizm kapsamında Tripadvisor yorumları üzerine nitel bir inceleme: Salda Gölü örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 8(4), 505–522.
43. Yetgin, D., Keküç, M. ve Şayin, M. (2020). Restoranlara yönelik Tripadvisor yorumlarının içerik analizi yöntemi ile değerlendirilmesi: İstanbul örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2020, 8 (3), 2090-2109.