EN
TR
Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması
Öz
Bu çalışmanın amacı, Palmer vd. (2024) tarafından geliştirilen Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği’nin Türkçe formunun uyarlanmasını sağlamak ve bu formun geçerlik ve güvenirlik özelliklerini değerlendirmektir. Araştırmanın çalışma grubunu, 36-82 aylık 266 okul öncesi çocuk oluşturmuştur. Türkçe formda toplam 12 madde yer almakta olup, doğrulayıcı faktör analizi bulguları, ölçeğin özgün iki boyutlu yapısını desteklemiştir. Ölçüt bağıntılı geçerliği değerlendirmek amacıyla uygulanan Çocukluk Dönemi Yürütücü İşlevler Envanteri (Ebeveyn Formu) ile anlamlı korelasyonlar elde edilmiştir. Test-tekrar test yöntemiyle hesaplanan güvenirlik katsayıları sırasıyla .62 ve .32 olarak bulunmuştur. Ayrıca, düzeltilmiş madde-toplam korelasyon katsayıları .268 ile .458 arasında değişmektedir. Bulgular, Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği’nin geçerli ve güvenilir olduğunu ve okul öncesi dönem çocukların yürütücü işlev becerilerinin değerlendirebilecek bir araç olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Bu araştırma Balıkesir Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje Numarası: 2024/077
Proje Numarası
Bu araştırma Balıkesir Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje Numarası: 2024/077
Kaynakça
- Allan, N. P. ve Lonigan, C. J. (2014). Exploring dimensionality of effortful control using hot and cool tasks in a sample of preschool children. Journal of Experimental Child Psychology, 122, 33–47. https://doi.org/10.1016/j.jecp.2013.11.013
- Anzulewicz, A., Sobota, K. ve Delafield-Butt, J. T. (2016). Toward the Autism Motor Signature: Gesture patterns during smart tablet gameplay identify children with autism. Scientific Reports, 6(1), 31107. https://doi.org/10.1038/srep31107
- Arslan-Çiftçi, H., Uyanık, G. ve Acar, İ.H. (2020). Çocukluk dönemi yürütücü işlevler envanteri Türkçe formunun 48-72 aylık çocuklar için geçerlik ve güvenirlik çalışması. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 4(3), 762-787. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.1967202043260
- Barkley, R. A. (1997). Behavioral inhibition, sustained attention, and executive functions: constructing a unifying theory of ADHD. Psychological Bulletin, 121(1), 65-94. https://doi.org/10.1037/0033-2909.121.1.65
- Batan, S. N., Öktem-Tanör, Ö. ve Kalem, E. (2011). Reliability and validity studies of Behavioral Rating Inventory of Executive Function (BRIEF) in a Turkish normative sample. Elementary Education Online, 10(3), 894-904.
- Beck, D. M., Schaefer, C., Pang, K. ve Carlson, S. M. (2011). Executive function in preschool children: Test–retest reliability. Journal of Cognition and Development, 12(2), 169–193. https://doi.org/10.1080/15248372.2011.563485 Bentler, P. M. (1995). EQS Structural Equations Program Manual. Multivariate Software.
- Bhavnani, S., Mukherjee, D., Bhopal, S., Sharma, K. K., Dasgupta, J., Divan, G., Soremekun, S., Roy, R., Kirkwood, B. ve Patel, V. (2021). The association of a novel digital tool for assessment of early childhood cognitive development, ‘Developmental assessment on an E- Platform (DEEP)’, with growth in rural India: A proof of concept study. EClinicalMedicine, 37, 100964. https://doi.org/10.1016/j.eclinm.2021.100964
- Bhavnani, S., Mukherjee, D., Dasgupta, J., Verma, D., Parameshwaran, D., Divan, G., Sharma, K. K., Thiagarajan, T. ve Patel, V. (2019). Development, feasibility, and acceptability of a gamified cognitive Developmental assessment on an E- Platform (DEEP) in rural Indian pre-schoolers- a pilot study. Global Health Action, 12(1), 1548005. https://doi.org/10.1080/16549716.2018.1548005
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Okul Öncesi Eğitim
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
19 Mart 2025
Kabul Tarihi
18 Ekim 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 54
APA
Acar, İ., Bayındır, D., & Arslan Çiftçi, H. (2025). Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(54), 587-604. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1661458
AMA
1.Acar İ, Bayındır D, Arslan Çiftçi H. Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. BAUNSOBED. 2025;28(54):587-604. doi:10.31795/baunsobed.1661458
Chicago
Acar, İbrahim, Dilan Bayındır, ve Hande Arslan Çiftçi. 2025. “Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 (54): 587-604. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1661458.
EndNote
Acar İ, Bayındır D, Arslan Çiftçi H (01 Aralık 2025) Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 54 587–604.
IEEE
[1]İ. Acar, D. Bayındır, ve H. Arslan Çiftçi, “Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması”, BAUNSOBED, c. 28, sy 54, ss. 587–604, Ara. 2025, doi: 10.31795/baunsobed.1661458.
ISNAD
Acar, İbrahim - Bayındır, Dilan - Arslan Çiftçi, Hande. “Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28/54 (01 Aralık 2025): 587-604. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1661458.
JAMA
1.Acar İ, Bayındır D, Arslan Çiftçi H. Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. BAUNSOBED. 2025;28:587–604.
MLA
Acar, İbrahim, vd. “Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 28, sy 54, Aralık 2025, ss. 587-04, doi:10.31795/baunsobed.1661458.
Vancouver
1.İbrahim Acar, Dilan Bayındır, Hande Arslan Çiftçi. Kısa Yürütücü İşlevler Ölçeği (Short Executive Functioning Scale) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. BAUNSOBED. 01 Aralık 2025;28(54):587-604. doi:10.31795/baunsobed.1661458