Girişimciliğin Motivasyonel Faktörlerinin Cinsiyet Açısından İncelenmesi: Mikro İşletmelerde Bir Saha Araştırması

Öz

Mikro ölçekli işletmeler, Türkiye’deki tüm işletmelerin %96’sını oluşturmaktadır. Eskişehir’deki mikro ölçekli işletmelerin, sosyo ekonomik açılardan araştırıldığı bir projenin parçası olan bu makalede, girişimciliğin motivasyonel faktörleri cinsiyet açısından niceliksel olarak analiz edilmektedir. Proje kapsamında, Eskişehir’deki meslek odalarına kayıtlı olan 1769 mikro işletmeye ait veriler, bir anket formu ile toplanmıştır. Anket formunun hazırlanması sürecinde, bir çalıştay düzenlenerek meslek odalarının görüşleri alınmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Eskişehirdeki erkek girişimcilerin genel profili; 42-49 yaş aralığında, ilköğretim mezunu ve aylık ortalama geliri 2000(₤) olarak açıklanabilir. Ayrıca erkek girişimciler, mesleklerini ağırlıklı olarak çıraklık sürecinde öğrenmiş olup, temel girişimcilik motivasyonları, gelir elde etmektir. Kadın girişimciler ise, 32-41 yaş aralığı, lise mezunu ve aylık ortalama geliri 2000(₤) olan bir profil çizmektedir. Kadın girişimcilerin mesleki eğitim kaynağı ve temel motivasyon kaynağı erkeklerle aynıdır. Sonuçlara göre, kadın ve erkek girişimciler yaş aralığı ve eğitim düzeyleri açısından farklı özellikler göstermektedir. Kadın ve erkek girişimcilerin motivasyonel faktörlerinin sınıflandırılması sonucu, her iki cins için de gelirin birinci derecede önemli bir faktör olduğunu görülmekle birlikte, erkekler için ikinci sırada aile işinin devam ettirilmesi, kadınlar için ise, bağımsız olma gelmektedir. Verilerin analizinde frekans analizi, çapraz tablolar, Mann-Whitney Testi and CHAID analizinden yararlanılmıştır. Çalışmanın temel bulgusu, Mann-Whitney Testi’ne göre, kadın girişimcilerin motivasyonel faktörlerinin; boş zaman değerlendirme, sosyal statü elde etme ve aile işinin devamlılığını sağlama konularında erkeklere göre istatistiki olarak anlamlı farklılıklar gösterdiğidir. CHAID analizi sonuçları ise, aile işinin devamlılığını sağlama konusunun cinsiyetler arasında anlamlı bir farklılık göstermediği, boş zaman değerlendirme, sosyal statü elde etmenin ise istatistiki olarak anlamlı farklılıklar gösterdiği yönündedir

Anahtar Kelimeler

• Cinsiyete Dayalı Farklar,Girişimciliğin Motivasyonel Faktörleri,CHAID Analizi,Mikro Ölçekli Işletmeler,Türkiye

AN ANALYSIS OF GENDER-BASED DIFFERENCES OF ENTREPRENEURSHIP’S MOTIVATIONAL FACTORS: A FIELD STUDY FOR MICRO-SCALE ENTERPRISES

Öz

Micro-scale enterprises constitute 96% of all enterprises in Turkey. In this paper, the motivational factors of entrepreneurship are quantitatively analyzed based on gender difference as a part of a project in which micro-scale enterprises in Eskisehir are explored with their socio-economic characteristics. Within the scope of the project, the data of 1769 micro-enterprises registered as members in Eskişehir chambers of commerce and artisans, were collected by a questionnaire form. A workshop was organized and opinions of the administrators of chambers of commerce and artisans were taken for the questionnaire development process. Research findings show that general profile of male entrepreneurs in Eskişehir can be defined as; 42-49 age range, graduated from primary school, with average monthly income 2000 (₤). In addition, male entrepreneurs have learned their profession predominantly in the apprenticeship process, and their basic entrepreneurial motivation is earning income. Female entrepreneurs, on the other hand, draw a different profile in some ways, such as at age range of 32-41 years, graduated from a high school and with an average monthly income of 2000 (₤). The source of vocational training and basic entrepreneurship motivation for female entrepreneurs are same as male entrepreneurs. According to the results, male and female entrepreneurs have different characteristics in terms of age range and education levels. Analysis results show that income generation is the first entrepreneurship motivational factor for both gender, male and female entrepreneurs, second entrepreneurship motivational factor for males is dynastic compliance and being independent for females. In this study, frequency analysis, cross tables, Mann-Whitney Test and CHAID analysis were used in data analysis of. The main finding of the study is that according to the Mann-Whitney Test, among the motivation factors for entrepreneurship,only dynastic compliance, valuating spare time and obtaining social status factors showed statistically meaningful differences according to the gender variable. The results of the CHAID analysis show that there is no statistically significant difference between the genders for dynastic compliance motivation factor, but there are statistically significant differences for valuating spare time and gaining social status motivations.

Anahtar Kelimeler

• Gender-Based Differences,Motivational Factors of Entrepreneurship,CHAID Analysis,Micro-Scale Enterprises,Turkey

Kaynakça

1. Arıkan, S. (2004).Girişimcilik, Temel Kavramlar ve Bazı Güncel Konular, Ankara: Siyasal Kitabevi.
2. Benzing, C., Chu, H. M., & Kara, O. (2009). Entrepreneurs in Turkey: A Factor Analysis of Motivations, Success Factors, and Problems. Journal of Small Business Management, 47(1), 58-91. doi:10.1111/j.1540-627X.2008.00262.x
3. Bessiere, C. (2014). Female and Male Domestic Partners in Wine-Grape Farms (Cognac, France): Conjugal Asymmetry and Gender Discrimination in Family Businesses, History of the Family, 19(3), 341-357.
4. Buttner, E. H.& Moore, D. P. (1997). Women’s Organizational Exodus to Entrepreneurship: Self –Reported Motivations and Correlates with Success, Journal of Small Business Management, 35 (1), 34-46.
5. Çakıcı, A. (2003), Mersin’deki Kadın Girişimcilerin İş Kurma Öyküsü ve İş Kuracak Kadınlara Öneriler, 11. Yönetim ve Organizasyon Kongresi, Afyon Kocatepe Üniversitesi.
6. Çelik, C.&Özdevecioğlu, M.(2001), Kadın Girişimcilerin Demografik Özellikleri ve Karşılaştıkları Sorunlara İlişkin Nevşehir İlinde Bir Araştırma, 1. Orta Anadolu Kongresi, Nevşehir. 487-498.
7. Çetindamar, D. (2005). Policy Issues for Turkish Entrepreneurs,” International Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, 5(314), 187–205.
8. Dechant, K. & Lamky, A.A. (2005). Toward an Understanding of Arab Women Entrepreneurs in Bahrain and Oman, Journal of Developmental Entrepreneurship, 10(2), 123-140.

9. DeLong, E. R., DeLong, D. M.& Clarke-Pearson, D. L. (1988). Comparing the Areas under Two or More Correlated Receiver Operating Characteristic Curves: A Nonparametric Approach, Biometrics , 44(3), 837-845. Dubini, P. (1989). The Influence of Motivations and Environment on Business Start-Ups - Some Hints for Public Policies, Journal of Business Venturing, 4(1), 11-26. doi: Doi 10.1016/0883-9026(89)90031-1
10. Fidan, F. &Yılmaz, T. (2006). Kadın Girişimciliğine Alternatif Bakış Serüven mi? Macera mı?, Doğu Akdeniz Üniversitesi 2. Uluslararası Kadın Araştırmaları Konferansı, Kuzey Kıbrıs, Nisan 2006. Global Entrepreneurship Monitor. Retrieved from gemconsortium.org/ docs/ download/2645, 06.02.2015.
11. Gürol, M. A &Marşap, A. (2007). Geçmişte ve Günümüz Yaşamında Ücretsiz ve Ücretli Olarak Kadın, Bilig, 42(Yaz), 95-109.
12. Hancı, A. (2004). Girişimcilikte Cinsiyet Faktörü ve Kadın Girişimciler Üzerine Bir Araştırma [Gender Factor in Entrepreneurship and Search on Women Entrepreneurship], Master Thesis, Sakarya University.
13. Hatten, T. (1997). Small Business: Entrepreneurship and Beyond, Upper Saddle River, NJ.: Prentice Hall.
14. İplik, E. (2012). Osmaniye İli Kırsalında Kadın Girişimciliği, Ph. D. Thesis, Adana Çukurova University.
15. Kass, G. V. (1980). An Exploratory Technique for Investigating Large Quantities of Categorical Data, Applied Statistics, 29(2), 119-127.
16. KSGM (T.C. Başbakanlık Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü) (2010). Türkiye’de Kadının Durumu, Araştırma Raporu, Ankara.
17. KSGM, (T.C. Başbakanlık Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü) (2000). Kırsal Alan Kadınının İstihdama Katılımı, Ankara.
18. Kuiper, M. (1993). Women Entrepreneurs in Africa, Discussion Paper No.68, Geneva: ILO.
19. Lerner, M., Brush, C.G & Hisrich, R.D. (1997). Factors Affecting Performance of Israeli Women Entrepreneurs: An Examination of Alternative Perspectives, Journal Of Business Venturing, 12, 315-339.
20. Lee, J. (1997). The Motivation of Women Entrepreneurs in Singapore, International Journal of Entrepreneurial Behaviour and Research, 3(2), 1355- 2554.
21. Lerner, M., Brush, C.G. & Hisrich, R. D.(1997). Israeli Women Entrepreneurs: An Examination of Factors Affecting Performance, Journal of Business Venturing, 12(4), 315-339.
22. Littunen, H. (2000), Entrepreneurship and the Characteristiccs of the Entrepreneurial Personality, International Journal of Entrepreneurial Behavior Research, 6(6), 295-299.
23. Nguyen, M. (2005). Women Entreprenuers: Turning Disadvantages into Advantages, preflightventures.com/resources/ WomenEntreprenuersLitSurvey01-2005.htm, 02.06.2014.
24. OECD (2014). Türkiye’deki Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler Mevcut Durum ve Politikalar, 9(2), Retrieved from oecd.org/turkey/33705673.pdf, 06.08.2014.
25. Orhan, M. &Scott, D. (2001). Why Women Enter into Entrepreneurship: An Explanatory Model, Women in Management Review, 6 (5), 232-247.
26. Özdemir, A.A. (2010). Potansiyel Girişimci Olan Kadınların Motivasyon Faktörleri ve Eskişehir’de Bir Araştırma, Ege Akademik Bakış, 10 (1), 117- 139.
27. Ronstadt, R., Hornaday, R., Peterson, R., & Vesper, K. (Eds.). (1985). Women and Minority Entreprenuers: A Comparative Analysis in Frontiers of Entreprenuership Research, R.D. Hisrich & C. Brush (eds.). Wellesley, Mass: Babson College.
28. Sarri, K. & Trihopoulou, A. (2005). Female Entrepreneurs’ Personal Characteristics and Motivation: A Review of the Greek Situation, Women in Management Review, 20(1), 24-36.
29. Scheinberg S.&MacMillan I.C. (1988). An 11 Country Study of Motivations Start a Business, in Frontiers of Entreprenuership Research, Wellesley, MA: Babson College, 669-687.
30. Schwartz, E. B. (1976). Entrepreneurship: A New Female Frontier, Journal of Contemporary Business, 5, 47-76.
31. Shane, S., Kolvereid, L. & Westhead, P. (1991). An Exploratory Examination of the Reasons Leading to New Firm Formation Across Country and Gender, Journal of Business Venturing, 6(6), 431-446.
32. Şener, U.& Demirdirek, H. (2014). 81 İl İçin Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Karnesi, Ankara: TEPAV Yayınları.
33. Tan, F.Z.S. (2006). Tarihi Akış İçinde Kastamonu Kadın Girişimciliği, 14. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, Erzurum. Tradesmen and Craftsmen Occupational Organizations Law numbered 5362 with the date of 21/06/2005, (2005).
34. TUIK, T. S. I. (2012). Women in Statistics 2012, 9 (2), Retrieved from kasaum. ankara.edu.tr/files/2013/02/%C4%B0statistiklerle-kad%C4%B1n-2012. pdf, 06.03.2014.
35. TUIK, T. S. I. (2013). Entrepreneurship 2010. No: 13664. 8(20), Retrieved from tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=13664, 06.05.2015.
36. Ufuk, H. & Ozgen, O. (2001). Interaction Between the Business and Family Lives of Women Entrepreneurs in Turkey, Journal of Business Ethics, 31(2), 95-106. Weihs, C., & Gaul, W. (Eds.). (2005). An Extension of the CHAID Tree-Based Segmentation Algorithm to Multiple Dependent Variables in Classification: The Ubiquitous Challenge, J. Magidson & J. K. Vermunt (eds.). Heidelberg, Germany: Springer.