Öğrencilerin İlkokul 4. Sınıf Matematik Dersinde Zor Olarak Algıladıkları Konular ve Bu Algılarının Nedenleri

Öz

Bu çalışmanın amacı öğrencilerin ilkokul dördüncü sınıf matematik dersi öğretim programında zor olduğunu düşündükleri konuları ve bu düşüncelerinin nedenlerini belirlemektir. Araştırma, karma yöntem desenlerinden biri olan yakınsayan paralel desenle yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Kocaeli ili Darıca ilçesinin üç farklı ortaokulunda eğitime devam eden 379 beşinci sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmanın nicel verileri 4.Sınıf Matematik Konuları Zorluk Belirleme Anketi ile nitel verileri ise Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde betimsel analiz, nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Nitel verilerin nicel verileri ne ölçüde doğruladığını belirlemek için karma yöntem analizi yapılmıştır. Araştırmada elde edilen nicel bulgulara göre öğrenciler 4.sınıf matematik konuları içerisinde sırasıyla “zaman ölçme”, “kesirlerle işlemler”, “sıvı ölçme”, “doğal sayılarla bölme işlemi” ve “alan ölçme” konularını zor olarak algıladıkları görülmektedir. Öğrenciler matematik konularında zorlanmalarının nedenlerine yönelik olarak ise kendi kişisel tercih veya zorlukları, öğretmen pratikleri ve ilgili matematiksel konuların doğasından kaynaklandığını ifade etmişlerdir. Karma yöntem analizinden elde edilen bulgulara göre, nitel görüşme verilerinin nicel verileri doğruladığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İlkokul matematik dersi
• zorluk algısı
• zorluk indeksi

Etik Beyan

Çalışma için Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Araştırma ve Yayın Etik Kurulu’ndan 18.06.2025 tarih ve 06-01 sayılı karar ile izin alınmıştır.

Subjects Perceived as Difficult in Primary School 4th Grade Mathematics Classes and the Reasons for These Perceptions

Öz

The purpose of this study is to determine the mathematical subjects that students think are difficult in the fourth-grade mathematics curriculum and their reasons for these thoughts. The study was conducted with a convergent parallel design, which is one of the mixed method designs. The sample of the study consisted of 379 fifth grade students attending three different middle schools in Darıca district of Kocaeli province. The quantitative data of the study were collected with the 4th Grade Mathematics Subject Difficulty Identification Questionnaire and the qualitative data were collected with the Semi-Structured Interview Form. According to the quantitative findings obtained in the study, students perceive the following 4th grade mathematics topics as difficult, in order of frequency: "measuring time," "operations with fractions," "measuring liquid volume," "division with natural numbers," and "measuring area." Regarding the reasons for their difficulties in mathematics topics, students indicated that these stem from their own personal preferences or challenges, teacher practices, and the inherent nature of the mathematical topics themselves. According to the findings from the mixed-methods analysis, it was observed that the qualitative interview data supported the quantitative findings.

Anahtar Kelimeler

• Difficulty index
• perception of difficulty
• primary school mathematics course

Kaynakça

1. Alshatrı, S. H. H., Wakil, K., & Bakhtyar, R. (2019). The difficulties of theoretical and applied learning for mathematics subject in primary schools. International e-Journal of Educational Studies (IEJES), 3(6), 141-149. DOI: 10.31458/iejes.591997
2. Azuka, B. F., Jekayinfa, O., Durojaiye, D., & Okwuoza, S. O. (2013). Difficulty levels of topics in the new senior secondary school mathematics curriculum as perceived by mathematics teachers of federal unity schools in Nigeria. Journal of Education and Practice, 4(17), 23-30.
3. Baki, A., & Kutluca, T. (2009). Dokuzuncu sınıf matematik öğretim programında zorluk çekilen konuların belirlenmesi. Education Sciences, 4(2), 604-619. https://doi.org/10.12739/10.12739
4. Balaban, S., & Kesicioğlu, O.S. (2024). Sınıf öğretmenlerinin matematik öğretiminde karşılaştıkları sorunların incelenmesi. Temel Eğitim Dergisi, 24, 17-33. https://doi.org/10.52105/temelegitim.1457885
5. Bartlett, J. E., Kotrlik, J. W., & Higgins, C. C. (2001) Organizational research: Determining appropriate sample size in survey research. Information Technology, Learning, and Performance Journal, 19, 43-50.
6. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2024). Bilimsel araştırma yöntemleri (4. b.). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
7. Can Yurt, E., & Gündoğdu, K. (2022). Hocam, ne işimize yarayacak bu matematik? Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, 5(3), 218-234. DOI: 10.47477/ubed.1162573
8. Creswell, J. W. (2021). Karma yöntem araştırmalarına giriş (3. b.). (M. Sözbilir, Çev.) Pegem Akademi Yayıncılık.

9. Creswell, J. W., & Plano Clark, V. P. (2015). Karma yöntem araştırmaları tasarımı ve yürütülmesi (2. b.). (Y. Dede, & S. B. Demir, Çev.) Anı Yayıncılık.
10. Dağdelen, S., & Ünal, M. (2017). Matematik öğrenim ve öğretim sürecinde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(1), 483-510.
11. Durmuş, S. (2004). Matematikte öğrenme güçlüklerinin saptanması üzerine bir çalışma. Kastamonu Eğitim Dergisi, 12(1), 125-128.
12. Dursun, Ş., & Dede, Y. (2004). Öğrencilerin matematikte başarısını etkileyen faktörler matematik öğretmenlerinin görüşleri bakımından. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(2). 217-230.
13. Duval, R. (2006). A cognitive analysis of problems of comprehension in a learning of mathematics. Educational Studies in Mathematics, 61(1-2), 103-131. http://dx.doi.org/10.1007/s10649-006-0400-z
14. Erbay, H. N., Arslan, Ç., & Yavuz, G. (2016). Subjects Perceived as Difficult by Elementary School Students in Turkish Mathematics Curriculum [Bildiri Sunumu]. ICHACS, Prag.
15. Evirgen, O., & Yıldız İkikardeş, N. (2019). 7. sınıf matematik dersinde zorlanılan konulara ilişkin öğrenci görüşlerinin incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 21(1), 416-435. https://doi.org/10.25092/baunfbed.548560
16. Evirgen, R. (2013). İlköğretim altıncı sınıf matematik müfredatındaki kazanımların öğrenci ve öğretmenlere göre zorluk derecelerinin değerlendirilmesi (Tez No. 328691) [Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi-Konya]. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezi.
17. Fitzpatrick, K. R. (2014). Points of convergence in music education: the use of data labels as a strategy for mixed methods ıntegration. Journal of Mixed Methods Research, 10(3), 1-19. https://doi.org/10.1177/1558689814560264
18. Gafoor, K., & Kurukkan, A. (2015, 18-19 Agustos). Why high school students feel mathematics difficult? An exploration of affective beliefs [Tam Metin]. Pedagogy of Teacher Education Conference, Kerala, India, s. 1-6. http://dx.doi.org/10.13140/RG.2.2.18880.12800
19. Ganal, N. N., & Guiab, M. R. (2014). Problems and difficulties encountered by students towards mastering learning competencies in mathematics. International Refereed Research Journal, 5(4), 25-37.
20. Guner, N. (2020). Difficulties encountered by high school students in mathematics. International Journal of Educational Methodology, 6(4), 703-713. https://doi.org/10.12973/ijem.6.4.703
21. Gürbüz, R., Toprak, Z., Yapıcı, H., & Doğan, S. (2011). Ortaöğretim matematik müfredatında zor olarak algılanan konular ve bunların nedenleri. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(4), 1311-1323.
22. Hiebert, J., & Grouws, D. A. (2007). The effects of classroom mathematics teaching on students’ learning. F. Lester içinde, Second handbook of research on mathematics teaching and learning (s. 371-404). Charlotte, NC: Information Age.
23. Işık, N., & Pilten, P. (2017). The effects of mathematıcal modelling activities on the difficulty perception of numbers sense and achievement among 4th graders. European Journal of Education Studies, 3(1), 91-111. http://dx.doi.org/10.5281/zenodo.223308
24. Johnstone, A. H. & Mahmoud, N. A. (1980). Isolating topics of high perceived difficulty in school biology. Journal of Biological Education, 14(2),163-166.
25. Kıryak, Z., Kozaklı Ülger, T., Ülger, B. B., Bozkurt, I., & Çepni, S. (2024). 2018 ve 2024 ilk ve ortaokul fen bilimleri ve matematik dersleri öğretim programları öğrenme çıktılarının karşılaştırılması ve beceriler açısından incelenmesi. Bayburt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(44), 3054-3089. https://doi.org/10.35675/befdergi.1507283
26. Kutluca, T., & Baki, A. (2009). 10. Sınıf matematik dersinde zorlanılan konular hakkında öğrencilerin, öğretmen adaylarının ve öğretmenlerin görüşlerinin incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(2), 609-624.
27. Kuzu, Ç. I., & Uras, M. C. (2018). The subjects that the pre-service classroom teachers perceive as difficult in elementary mathematics curriculum. Universal Journal of Educational Research, 6(10), 2153-2159. DOI: 10.13189/ujer.2018.061013
28. Langoban, M. A. (2020). What makes mathematics difficult as a subject for most students in higher education. International Journal of English and Education, 9(3), 214-220.
29. Lima, P. D. S.N., Silva, L. D. A., Felix, I. M., & Brandao, L. O. (2019, 16-19 October). Difficulties in basic concepts of mathematics in higher education: A systematic review [Tam Metin]. 49. Annual Frontiers in Education Conference (FIE), Ohio, USA, s. 1-7. http://dx.doi.org/10.1109/FIE43999.2019.9028658
30. Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. Newbury Park: Sage Publications.
31. Mateo, A. (2011). Teachers’ strategies and social support: Their ınfluence on achievement, attitudes and social behavior of students. [Master’s thesis, Adventist University- Cavite].
32. Mulwa, E. C. (2015). Difficulties encountered by students in the learning and usage of mathematical terminology: A critical literatüre review. Journal of Education and Practice, 6(13), 27-37.
33. Muis, K. R. (2008). Epistemic profiles and self-regulated learning: Examining relations in the context of mathematics problem solving. Contemporary Educational Psychology, 33(2), 177-208. https://psycnet.apa.org/doi/10.1016/j.cedpsych.2006.10.012
34. Murtonen, M., & Lehtinen, E. (2003). Difficulties experienced by education and sociology students in quantitative methods courses. Studies in Higher Education, 28(2), 171-185. http://dx.doi.org/10.1080/0307507032000058064
35. Obut, V. G., Myrose, D. J., Baluyos, G. R., & Bacus, J. A. (2023). Exploring the students’ struggles in learning mathematics: Basic for enhancement. United International Journal for Researc & Technology, 5(3), 133-147. https://uijrt.com/articles/v5/i3/UIJRTV5I30013.pdf
36. Olubukola, A. (2015). An İnvestigation of difficult topics in the senior secondary school mathematics curriculum as perceived by student teachers. American Journal of Educational Research. 3(7), 844-848.
37. Pavelková, I., & Hrabal, V. (2012). Mathematics in perception of pupils and teachers. Orbis scholae, 6(2), 119-132.
38. Radiamoda, A. A. (2024). Difficulties encountered by the students in learning mathematics. Indonesian Journal of Educational Research and Technology, 4(1), 63-70. http://dx.doi.org/10.17509/ijert.v4i1.60048
39. Sasidharan, S., & Kareem, J. (2023). Student perceptions and experiences in mathematics classrooms: A thematic analysis. International Journal of Innovation in Science and Mathematics Education, 31(2), 47-59. https://doi.org/10.30722/IJISME.31.02.004
40. Taş, H. (2020). 2018 MEB ortaokul matematik programındaki beş, altı ve yedinci sınıfa ait kazanımların zorluk düzeylerinin öğrenciler açısından değerlendirilmesi. Turkish Journal of Educational Studies, 7(3), 52-64.
41. Tatar, E., & Çiltap, A. (2013). Ortaöğretim matematik konularındaki güçlük düzenlerinin belirlenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 43(199), 207-216.
42. Tatar, E., Okur, M., & Tuna, A. (2008). Ortaöğretim matematiğinde öğrenme güçlüklerinin saptanmasına yönelik bir çalışma. Kastamonu Education Journal, 16(2), 5047-516.
43. Van Steenbrugge, H., Valcke, M., & Desoete, A. (2009a). Mathematics learning difficulties in primary education: teachers’ professional knowledge and the use of commercially available learning packages. Educational Studies, 36(1), 59–71. https://doi.org/10.1080/03055690903148639
44. Van Steenbrugge, H., Valcke, M., & Desoete, A. (2009b). Mathematics learning difficulties: An analysis of primary school teachers’ perceptions. Nordic Research in Mathematics Education, 55-63. http://dx.doi.org/10.1163/9789087907839_008
45. Yayla, Ö. (2016). Ortaokul (5., 6., 7., 8. sınıf) matematik dersinde öğrencilerin öğrenmekte zorlandıkları konular, nedenleri ve çözüm önerileri (Tez No. 429454) [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi-Ankara]. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezi.
46. Yayla, Ö. & Bangir Alpan, G. (2019). Öğrencilerin matematikte zorlanma nedenlerine ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşleri. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 6(2), 402-425.
47. Yenilmez, K., & Ev Çimen, E. (2012). Onbirinci sınıf matematik öğretim programında zorluk çekilen konular ve olası nedenleri [Bildiri Sunumu]. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Niğde.
48. Yeşilpınar Uyar, M. (2019). Matematik öğretimi ve öğretim yöntemleri. K. Tarım & G. Hacıömeroğlu içinde, Matematik öğretiminin temelleri: İlkokul (s. 1-32). Anı Yayıncılık.
49. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. b.). Seçkin Yayıncılık.