Araştırma Makalesi

Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi

Sayı: Özel Sayı 28 Şubat 2023
PDF İndir
EN TR

Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi

Öz

Bu çalışmada antik Yunan toplumunda kadınların annelikleri üzerinden sahip oldukları bazı hakları, hukuki ve sosyal olarak kaybetmeleri ile babalığın yüceltilmesi arasında bir sebep-sonuç ilişkisi olup olmadığı sorusu, Aiskhülos’un Oresteia tragedyası üzerinden, Apollon’un bu oyunda Orestes’i korumak ve savunmak için öne sürdüğü savlar dikkate alınarak araştırılacak ve Yunan mitolojisinde Apollon’un babalığın yüceltilmesinde ve bu yüceltmenin inşasında oynadığı rol incelenecektir. Aiskhülos’un Oresteia üçlemesi, babalığın üstünlüğünün nasıl tesis edildiğini gösteren önemli metinler arasındadır. Bu tragedya üçlemesinde analık ile babalık arasındaki mücadele tanrısal düzeydeki müdahalelerle ele alınmıştır. Güneş tanrısı Apollon, söz konusu oyunlarda babalık hakkının şiddetli bir koruyucusu olarak kendisini gösterir. Bu koruyuculuk devrim niteliğindedir çünkü bir önceki devrin kan hakkını da ortadan kaldırmayı hedefler. Oresteia’da Apollon, babalığın üstünlüğünü vurgulayan söylemlerinin yanı sıra anneliği de yeren savları ile dikkat çeker. Orestes’i annesinden babasının intikamını alması için kışkırtır, daha sonra Orestes’in peşine düşen Erinysler’in intikam almasını engellemek için uğraşır. Nihayetinde Athena’nın da müdahalesi ile Orestes’in kışkırtıcısı, koruyucusu ve savunucusu Apollon isteğine ulaşacak ve oluşturulan mahkeme babalık hakkının üstünlüğünü kabul eden bir karar alacaktır. Apollon anneliği yeren ve babalığı yücelten sözleri ile babalığın annelikten üstünlüğünü anlatırken bir yandan da erkekliğin de kadınlıktan üstün olduğunu ifade eder. Apollon’un bu tutumu Apollon’u ve onun takipçisi erkekleri, hiçbir ilişkileri kalmayacak şekilde kadınlardan uzaklaştırır. Kadınlardan ve onların sembolize ettiği tüm değerlerden uzaklaşan Apollon’un üstün olduğunu öne sürdüğü babalık, oyunda ona yardım eden Athena örneğinde olduğu gibi annesiz ve ruhanidir. Bu aşamadan sonra iyi, güçlü, kuvvetli olan her kavram ve oluşun erkek ile, bunların karşısında ve aşağısında olduğu düşünülen her kavramın da kadın ile özdeşleştirildiği görülür.

Anahtar Kelimeler

Eumenides, Apollon, Athena, Erinysler, Orestes, Aiskhülos, Keywords: Aeschylus, Erinys, Aeschylus

Kaynakça

  1. Aeschylus (Aiskhülos). (1979). The Oresteia: Agamemnon, The Libation Bearers, Eumenides. (Robert Fagles, Çev.). W. B. Stanford (Ed.). Penguin Books.
  2. Chappell, M. (2006). Delphi and the Homeric Hymn to Apollo. The Classical Quarterly, 56(2), 331–348.
  3. Cromey, R. D. (2006). Apollo Patroos and the Phratries. L’Antiquité Classique, 75, 41–69.
  4. Davies, M. (1990). Aeschylus’ Titans. Hermes, 118(1), 125–127.
  5. Fagles, R. ve Stanford, W. B. (1979). A Reading of ‘The Oresteia’: The Serpent and The Eagle. Aeschylus. The Oresteia içinde. Penguin Books.
  6. Frye N. ve Macpherson, J. (1962, 2004). Biblical and Classical Myths: The Mythological Framework of Western Culture. University of Toronto Press.
  7. Griffith, M. (1999). The King and Eye: The Rule of the Father in Greek Tragedy. Proceedings of the Cambridge Philological Society, 44, 20-84.
  8. Harrison, J. E. (1955). Prolegomena to the Study of Greek Religion. Meridian Books.
  9. Hesiod (1914). The Homeric Hymns and Homerica with an English Translation. (H. G Evelyn-White, Çev. ve Haz.). Harvard University Press.
  10. Lloyd-Jones, H. (1976). The Delphic Oracle. Greece & Rome, 23(1), 60–73.

Kaynak Göster

APA
Özel Çiçek, B. (2023). Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, Özel Sayı, 353-360. https://izlik.org/JA33MN88PM
AMA
1.Özel Çiçek B. Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi. BELGÜ. 2023;(Özel Sayı):353-360. https://izlik.org/JA33MN88PM
Chicago
Özel Çiçek, Betül. 2023. “Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, sy Özel Sayı: 353-60. https://izlik.org/JA33MN88PM.
EndNote
Özel Çiçek B (01 Şubat 2023) Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi Özel Sayı 353–360.
IEEE
[1]B. Özel Çiçek, “Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi”, BELGÜ, sy Özel Sayı, ss. 353–360, Şub. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA33MN88PM
ISNAD
Özel Çiçek, Betül. “Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi. Özel Sayı (01 Şubat 2023): 353-360. https://izlik.org/JA33MN88PM.
JAMA
1.Özel Çiçek B. Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi. BELGÜ. 2023;:353–360.
MLA
Özel Çiçek, Betül. “Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, sy Özel Sayı, Şubat 2023, ss. 353-60, https://izlik.org/JA33MN88PM.
Vancouver
1.Betül Özel Çiçek. Anneliğin İtibar Kaybının Temelleri: Apollon ve Babalığın Yüceltilmesi. BELGÜ [Internet]. 01 Şubat 2023;(Özel Sayı):353-60. Erişim adresi: https://izlik.org/JA33MN88PM