HİTİT KRALI I. ŠUPPİLULİUMA’NIN DIŞ POLİTİKASI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME I (SURİYE VE MISIR)
Öz
Tuthaliya’dan sonra Hitit tahtına çıkan I. Šuppiluliuma, babası döneminde yapmış olduğu kahramanlıklarla ön plana çıkmıştır. Çalkantılı bir süreçte Hitit tahtına çıkan kral, ülkesinde huzuru sağlamış ve devletini imparatorluğa çevirmiştir. İyi bir savaşçı kimliğine sahip olan kralın mükemmel bir diplomat olduğunu yapmış olduğu icraatlarından anlamaktayız. Šuppiluliuma’nın krallığı döneminde izlemiş olduğu dış politikanın ana merkezini Suriye ve Mısır bölgeleri oluşturmuştur. Bu dönemde önceleri Mısır ile dostane ilişkiler kurulmuşsa da, Šuppiluliuma’nın gerçekleştirmiş olduğu Kuzey Suriye seferleri, bu ilişkinin bozulmasına sebep olmuştur. Mısır ekonomisi için büyük önem arz etmekte olan Kuzey Suriye bölgesine, Šuppiluliuma döneminde üç kez sefer düzenlenmiştir. Başarılı bir şekilde gerçekleştirilen bu seferlerin neticesinde birçok krallık vergiye bağlanmış, birçok kent yağmalanmıştır. Devletin sınırları, büyük ölçüde genişletilmiştir. Kralın izlemiş olduğu Suriye ve Mısır politikasının temelini, ülkenin ekonomik refahının yükseltmesi çabası oluşturmaktadır. Seferler neticesinde önemli ganimetler elde edilmiştir. Bu dönemde ülkede, ticareti canlandırmak için girişimlerde bulunulmuştur. Kara ve deniz ticareti geliştirilmiş, Suriye’den önemli ürünlerin ülkeye girmesi sağlanmıştır. Ayrıca deniz ticaretini geliştirmek için de Ugarit ve Amurru, ülke topraklarına katılmıştır. Bu çalışmada, Hitit ana kaynakları ve birinci elden kaynaklardan yararlanılmıştır. Bu kaynakların dışında, konuyla alakalı yazılmış yeni yayınlardan da faydalanılmıştır. Šuppiluliuma’nın dış politikasını incelediğimiz makalelerin ilki olan bu çalışmamızda, takip edilen dış politika çerçevesinde dönemin olayları ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akurgal, Ekrem, Anadolu Uygarlıkları, İstanbul 1989.
- Alp Sedat, “Eski Önasya'da Siyasal İlişkilerden Bölümler”, Cumhuriyetin 50. Yıldönümü Anma Kitabı, Ankara 1974.
- Alpman, Adil, “Hurriler”, AÜDTCF Tarih Araştırmaları Dergisi, 14/25, Ankara 1981, ss. 284-312.
- Alpman, Adil, “Anadolu’da Hurriler”, III. Uluslararası Hititoloji Kongresi Bildirileri (16-22 Eylül 1996), Çorum 1998, ss. 27-37.
- Bainess, John ve Jaromir Malek, “Eski Mısır”, Atlaslı Büyük Uygarlıklar Ansiklopedisi II, İstanbul 1986.
- Bo: Boğazköy Metinlerinin Müze Envanter Numarası.
- Cavaignac, Eugene, Le Probleme Hittite, Paris 1936.
- Ceylan, Alpaslan, Doğu Anadolu Araştırmaları, Erzurum-Erzincan-Kars-Iğdır (2008 - 2014). Erzurum 2015.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Alpaslan Ceylan
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
23 Aralık 2019
Kabul Tarihi
27 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 1 Sayı: 1