Araştırma Makalesi

ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ

Cilt: 8 Sayı: 1 25 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ

Öz

Bu araştırmada Anadolu Lisesi öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynaklarına ve çevre sorunlarına yönelik tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öğrencilerin yenilenebilir enerji kaynaklarına ilişkin tutumları cinsiyet, eğitim gördükleri sınıf seviyesi ve mezun oldukları ortaokulların bağlı olduğu ilçe değişkenlerine göre araştırılmıştır. İnsan nüfusunun çoğalmasıyla beraber enerji ihtiyacını karşılamak zorlaşmaktadır. Bu sorunun çözümü için günümüz teknolojilerinin ilerlemesiyle alternatif enerji kaynakları öne çıkmaktadır. Alternatif enerji kullanımına yönelik farkındalık ve tutumların insanlara küçük yaşlardan itibaren kazandırılması gerekmektedir. Bu doğrultuda yapılan araştırma, lise öğrencilerinde çevre bilinci oluşturma açısından önem taşımaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak Güneş ve diğerleri (2013) tarafından geliştirilen 5’li likert özelliğe sahip “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Yönelik Tutum Ölçeği” gerekli izinler alınarak kullanılmıştır. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılı Dr. İlhami Tankut Anadolu Lisesinde eğitim gören öğrencilerle sınırlıdır. 25 maddeden oluşan anket 415 lise öğrencisinden oluşan örnekleme uygulanmıştır. Ölçek “uygulama isteği”, “eğitimin önemi”, “ülke çıkarları” ve “çevre bilinci ve yatırımlar” olmak üzere dört boyuttan oluşmaktadır. Anketler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Öğrencilerin Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Yönelik Tutumlarının sınıf seviyeleri ve mezun oldukları ortaokulların bağlı olduğu ilçelere göre normallik varsayımı karşılandığından parametrik testlerden ANOVA, Cinsiyete Göre Analizi için T testi yapılmıştır. Analiz sonucunda “Uygulama İsteği” ve “Eğitimin Önemi” boyutlarında cinsiyet değişkeni bağlamında kızların tutum puanlarının erkeklere göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Sınıf seviyelerine göre ise tüm alt boyutlarda anlamlı bir fark görülmemiştir. Aynı şekilde öğrencilerin mezun oldukları ortaokulların bağlı oldukları ilçelere göre de tüm alt boyutlarda anlamlı bir fark bulunmamıştır. Çalışma sonucunda, öğrencilerin yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelik farkındalıklarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmanın, özgün bir çalışma olduğunu; çalışmanın hazırlık, veri toplama, analiz ve bilgilerin sunumu olmak üzere tüm aşamalarından bilimsel etik ilke ve kurallarına uygun davrandığımı; bu çalışma kapsamında elde edilmeyen tüm veri ve bilgiler için kaynak gösterdiğimi ve bu kaynaklara kaynakçada yer verdiğimi; kullanılan verilerde herhangi bir değişiklik yapmadığımı, çalışmanın Bilim Armonisi Dergisi'nin tüm şartlarını ve koşullarını kabul ederek etik görev ve sorumluluklara riayet ettiğimi beyan ederim. Herhangi bir zamanda, çalışmayla ilgili yaptığım bu beyana aykırı bir durumun saptanması durumunda, ortaya çıkacak tüm ahlaki ve hukuki sonuçlara razı olduğumu bildiririm.

Kaynakça

  1. Akgül, A., Çevik, O.(2003), İstatistiksel Analiz Teknikleri: SPSS’te İşletme Uygulamaları, Emek Ofset, Ankara.
  2. Akpınar, M., Kaymakçı, S., Çolak, K. (2015). Sosyal bilgiler ders kitaplarında ve öğretmen adaylarının görüşlerinde yenilenebilir enerji kaynaklarının yeri. Eğitim Bilimleri Dergisi, 59- 76.
  3. Baydaş, A., Tatlı, H. (2018). Hizmet firmalarının yenilenebilir enerji ile ilgili algı ve tutumlarının belirlenmesine yönelik uygulamalı bir araştırma. BJSS Balkan Journal of SocialSciences/Balkan Sosyal Bilim Dergisi, 30-55.
  4. Bilen, K., Özel, M., Sürücü, A. (2013). Fen bilgisi öğretmen adaylarının yenilenebilir enerjiye yönelik tutumları. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 36, 101- 112.
  5. Büyüköztürk, Ş. (2001). Deneysel Desenler: Öntest-Sontest Kontrol Grubu Desen ve Veri Analizi, 1.Baskı, PegemA Yayıncılık, Ankara
  6. Çelikler, D., Kara, F. (2011). İlköğretim matematik ve sosyal bilgiler öğretmen adaylarının yenilenebilir enerji konusundaki farkındalıkları. In 2nd International Conference on New Trends In Education and Their Implications (ICONTE) kongresinde sunulan bildiri, Antalya, Turkey (27-29).
  7. Ember, (2021). Erişim adresi: https://ember-climate.org/project/europeanelectricity-review-h1-2021/ Son Erişim Tarihi: 23.12.2022
  8. Emlik, H. ve Ercan, O. (2022). Öğretmen Adaylarının Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Karşı Tutumları İle Enerjinin Etkin Kullanımı ve Teknolojik Kirlilik Farkındalıkları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 1194-1210. Erişim adresi: ttps://doi.org/10.33437/ksusbd.878687 Son Erişim Tarihi: 23.01.2023

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Fiziksel Coğrafya ve Çevre Jeolojisi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

15 Ocak 2024

Kabul Tarihi

12 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Erdoğan, İ. C., Parlak Aras, D., Ulusoy, E. S., Basım, Ü., & Sözeyataroğlu, I. (2025). ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ. Bilim Armonisi, 8(1), 4-10. https://doi.org/10.37215/bilar.1420226
AMA
1.Erdoğan İC, Parlak Aras D, Ulusoy ES, Basım Ü, Sözeyataroğlu I. ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ. bilar. 2025;8(1):4-10. doi:10.37215/bilar.1420226
Chicago
Erdoğan, İbrahim Cumhur, Didem Parlak Aras, Esra Sudenur Ulusoy, Ümmühan Basım, ve Irmak Sözeyataroğlu. 2025. “ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ”. Bilim Armonisi 8 (1): 4-10. https://doi.org/10.37215/bilar.1420226.
EndNote
Erdoğan İC, Parlak Aras D, Ulusoy ES, Basım Ü, Sözeyataroğlu I (01 Ekim 2025) ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ. Bilim Armonisi 8 1 4–10.
IEEE
[1]İ. C. Erdoğan, D. Parlak Aras, E. S. Ulusoy, Ü. Basım, ve I. Sözeyataroğlu, “ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ”, bilar, c. 8, sy 1, ss. 4–10, Eki. 2025, doi: 10.37215/bilar.1420226.
ISNAD
Erdoğan, İbrahim Cumhur - Parlak Aras, Didem - Ulusoy, Esra Sudenur - Basım, Ümmühan - Sözeyataroğlu, Irmak. “ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ”. Bilim Armonisi 8/1 (01 Ekim 2025): 4-10. https://doi.org/10.37215/bilar.1420226.
JAMA
1.Erdoğan İC, Parlak Aras D, Ulusoy ES, Basım Ü, Sözeyataroğlu I. ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ. bilar. 2025;8:4–10.
MLA
Erdoğan, İbrahim Cumhur, vd. “ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ”. Bilim Armonisi, c. 8, sy 1, Ekim 2025, ss. 4-10, doi:10.37215/bilar.1420226.
Vancouver
1.İbrahim Cumhur Erdoğan, Didem Parlak Aras, Esra Sudenur Ulusoy, Ümmühan Basım, Irmak Sözeyataroğlu. ANADOLU LİSESİ ÖĞRENCİLERİNİN YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARINA VE ÇEVRE SORUNLARINA YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ. bilar. 01 Ekim 2025;8(1):4-10. doi:10.37215/bilar.1420226