Araştırma Makalesi

Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları

Sayı: 108 30 Ocak 2024
PDF İndir
TR EN

Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları

Öz

Wakhan Koridoru, Amuderya Nehri’nin kaynak sularını Pamir Dağları’ndaki kaynaklarına kadar takip ederek Bedahşan eyaletinden doğuya doğru uzanan, vadiler ve yüksek dağlardan oluşan dar bir panhandledir. İpek Yolu’nun en önemli kavşak noktası olan koridor, Avrupalılar ve Çinliler tarafından Arap Denizi Kıyıları üzerinden Hint Ovaları’na ulaşmak için bir ticaret yolu olarak kullanılmıştır. Afganistan’da Kırgız topluluğunun mensupları, kuzey Bedahşan Eyaletinde, Küçük ve Büyük Pamir olarak bilinen iki yerleşim yerinde yaşamaktadırlar. Hindikuş, Karakurum ve Pamir sıradağları arasındaki yüksek, açık vadiler, Pamir Düğümü olarak bilinen yeri oluşturur. Bu çalışmada Pamir Kırgızlarının Wakhan Vadisindeki yaşantısı, etno-kültürel özellikleri, mevcut ekonomik durumları ve sorunları ele alınmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman ve içerik analizi metodundan yararlanılmıştır. Araştırma sonunda Pamir Kırgızları nüfusunun her yıl % 6-7 oranında azaldığı, eğitim, sağlık ve medeniyetin diğer imkânlarından mahrum bırakıldıkları, Çin ve Orta Asya’daki zamana ve siyasi gelişmelere rağmen bozulmadan korunmuş büyük bir kültürel özgünlüğe ve zenginliğe sahip oldukları sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahmad, Ayaz, Sana Hussan, ve Muhammed Safiullah. “Geographic, Ethnic and Linguistic Composition of Afghanistan: Methodological rich points of Language Policy and Planning.” Global Social Sciences Review (GSSR), vol. III, no. I, 2018, ss. 215- 243.
  2. Abdalieva, G. K. “Pamir Kyrgyz Silk Road.” Nauka, Novyye Tekhnologii i İnnovatsii Kyrgyzstana, no. 9, 2016, ss. 205-207.
  3. Aydın, Figen. “Wakhan Koridoru ve Çin-Afganistan-Pakistan Üçlü Diyalogu.” TASAV Dış Politika ve Güvenlik Araştırmaları Merkezi Analiz, no. 38, 2021, ss. 1-4.
  4. Atahanov, Avazbek. “Chto my znayem ob afganskikh kyrgyzakh.” Akipress, 15 Temmuz 2021, http://mnenie.akipress.org/unews/un_post:22692.
  5. Alexiac. “A la découverte des Kirghiz d’Afghanistan.” Novastan, 5 Mayıs 2017, https://novastan.org/fr/kirghizstan/a-la-decouverte-des-kirghiz-dafghanistan/.
  6. Blood, Peter R. Afghanıstan A Country Study. Federal Research Division Library of Congress, 1997.
  7. Bashiri, Iraj. Central Asia: An Overview. 13 Aralık 2022, https://www.academia.edu/7858255/Central_Asia_An_Overview.
  8. Bootayev, U.E. Kırgız: Etnogenez i Diaspori. Uchenym sovetom gumanitarnogo fakul’teta KRSU, 2012.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Asya Kültürü Çalışmaları, Asya Toplumu Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

31 Ocak 2024

Yayımlanma Tarihi

30 Ocak 2024

Gönderilme Tarihi

19 Aralık 2022

Kabul Tarihi

14 Ağustos 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Sayı: 108

Kaynak Göster

APA
Can, R. R. (2024). Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları. Bilig, 108, 83-111. https://doi.org/10.12995/bilig.10804
AMA
1.Can RR. Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları. Bilig. 2024;(108):83-111. doi:10.12995/bilig.10804
Chicago
Can, Reyhan Rafet. 2024. “Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları”. Bilig, sy 108: 83-111. https://doi.org/10.12995/bilig.10804.
EndNote
Can RR (01 Ocak 2024) Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları. Bilig 108 83–111.
IEEE
[1]R. R. Can, “Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları”, Bilig, sy 108, ss. 83–111, Oca. 2024, doi: 10.12995/bilig.10804.
ISNAD
Can, Reyhan Rafet. “Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları”. Bilig. 108 (01 Ocak 2024): 83-111. https://doi.org/10.12995/bilig.10804.
JAMA
1.Can RR. Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları. Bilig. 2024;:83–111.
MLA
Can, Reyhan Rafet. “Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları”. Bilig, sy 108, Ocak 2024, ss. 83-111, doi:10.12995/bilig.10804.
Vancouver
1.Reyhan Rafet Can. Wakhan Koridoru’nda (Afganistan) Pamir Kırgızlarının Yaşam Biçimi, Mevcut Durumu ve Sorunları. Bilig. 01 Ocak 2024;(108):83-111. doi:10.12995/bilig.10804

Cited By

Ahmet Yesevi Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanlığı