Araştırma Makalesi

Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk

Sayı: 49 30 Nisan 2023
PDF İndir
EN TR

Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk

Öz

Çağdaş zihin felsefesinde insanın neliğini açıklamaya yönelik girişimlerin olduğu alanlarda doğalcı anlayış hâkimdir. Doğalcılık kabaca gerçekliğin doğaüstü hiçbir unsur içermediği fikridir. Bu fikir zihin-beden problemi sahasında genellikle indirgemeci tavırla temayüz eder. Zihin bedene indirgenmek istendiğinde ise nitelceler, yönelimsellik, özgür irade, dil becerisi gibi zihinsel fenomenlerin doğalcı açıklaması kimi zaman yeterli gözükmemektedir. Dolayısıyla doğalcılığın zihinsel fenomenler konusunda açıklama gücünün zayıf kaldığı durumlar söz konusudur. Bu makale doğalcılığın açıklama gücünün zayıf kaldığı durumları fark eden Chomsky’nin doğalcılık eleştirisi ve aynı zamanda kendine has doğalcılığının inşasını açıklamayı hedeflemektedir. Bu doğrultuda ilk olarak doğalcılık ve problemleri açıklanmaya çalışılmıştır. Ardından Chomsky’nin doğalcılık eleştirilerinin zemininden bahsedilmiştir. Söz konusu zeminin ürettiği doğalcı anlayış olan Chomsky’nin alternatif doğalcılık biçimi; yöntemsel doğalcılığa yer verilmiştir. Chomsky, yöntemsel doğalcılığa bilim felsefesi üzerinden destekleyici veriler sunmuştur. Bu bağlamda bilimler arası birlik idealinin bilimcilik ideolojisine dönüştüğü durumlara dair Chomsky’nin eleştirilerinden bahsedilmiştir. Chomsky, bilim tarihinden getirdiği örneklerle bilimin kapsamı dışında kalan kimi fenomenlerin zamanla bilimin sınırlarına girebileceğinden söz eder. Bilimin koyduğu kurallara, yöntemine sadakati savunurken aynı zamanda bilimin sınırlarına yönelik eleştiri yaparak bir doğalcılık kuramı geliştirir. Chomsky, yöntemsel doğalcılığı, dilbilime dair görüşleri üzerinden açar. Bu nedenle çalışmada Chomskyci dilbilimsel görüşlerin yöntemsel doğalcılık içerisindeki anlamı belirginleştirilmiştir. Sonuç itibariyle Chomskyci bilim anlayışının ve dil kuramının doğalcılığı hem onaylayıp hem eleştirerek orta yolcu, makul bir doğalcılık biçimi ürettiğini söylemek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ARSLAN, İ. (2016). Çağdaş Doğa Düşüncesi. İstanbul: Küre Yayınları.
  2. CHOMSKY, N. (2000). New Horizons in The Study of Language and Mind. New York: Cambridge University Press.
  3. CHOMSKY, N. (2011). Dil ve Zihin. A. Kocaman (Çev.). Ankara: Bilgesu Yayıncılık.
  4. CHOMSKY, N. (2019). Dil ve Zihin İncelemelerinde Yeni Ufuklar. F. B. Aydar (Çev.). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
  5. ÇİTİL, A. A. (2014). Çağdaş Felsefeden Kesitler. İstanbul: İstanbul Üniversitesi AUZEF Yayınları.
  6. ÇİTİL, A. A. (2018). Yapay Zekâ ve İnsan Zekâsının KarşIlaştırılması. Sabah Ülkesi. Erişim Tarihi: 30.05.2018. https://www.sabahulkesi.com/2018/05/09/yapay- zeka-ve-insan-zekasi-karsilastirmasi/
  7. FORMİGARİ, L. (2008). Philosophical Naturalism and Linguistic. Klaas Willems ve Ludovic De Cuypere (Ed.), Naturalness and Iconicity in Language içinde (s.25-46). Amsterdam / Philadelphia: John Benjamins Publishing Company.
  8. HORST, S. (2009). Naturalisms in Philosophy of Mind. Philosophy Compass, 4(1), 219-254. https://doi.org/10.1111/j.1747-9991.2008.00191.x

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2023

Gönderilme Tarihi

11 Ocak 2023

Kabul Tarihi

10 Nisan 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 49

Kaynak Göster

APA
Koyuncu, M. (2023). Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk. Bilimname, 49, 453-480. https://doi.org/10.28949/bilimname.1232314
AMA
1.Koyuncu M. Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk. Bilimname. 2023;(49):453-480. doi:10.28949/bilimname.1232314
Chicago
Koyuncu, Merve. 2023. “Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk”. Bilimname, sy 49: 453-80. https://doi.org/10.28949/bilimname.1232314.
EndNote
Koyuncu M (01 Nisan 2023) Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk. Bilimname 49 453–480.
IEEE
[1]M. Koyuncu, “Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk”, Bilimname, sy 49, ss. 453–480, Nis. 2023, doi: 10.28949/bilimname.1232314.
ISNAD
Koyuncu, Merve. “Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk”. Bilimname. 49 (01 Nisan 2023): 453-480. https://doi.org/10.28949/bilimname.1232314.
JAMA
1.Koyuncu M. Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk. Bilimname. 2023;:453–480.
MLA
Koyuncu, Merve. “Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk”. Bilimname, sy 49, Nisan 2023, ss. 453-80, doi:10.28949/bilimname.1232314.
Vancouver
1.Merve Koyuncu. Chomsky’nin Doğalcılığa Dair Görüşleri Ve Yöntemsel Doğalcılığındaki Orta Yolculuk. Bilimname. 01 Nisan 2023;(49):453-80. doi:10.28949/bilimname.1232314