Kalite Maliyeti Alanında Hazırlanan Tezlerin Bibliyometrik Analizi: 1989-2024
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı, 1989–2024 yılları arasında kalite maliyeti alanında hazırlanmış tezlerin genel görünümünü ortaya koymaktır. Çalışma, tezlerin belirli parametreler doğrultusunda sistematik biçimde incelenmesine dayanmaktadır. Bu araştırma, kalite maliyeti literatüründeki gelişim eğilimlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bunun yanında, çalışmanın gelecekte yapılacak araştırmalara mütevazı bir katkı sağlaması umulmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Ulusal Tez Merkezi'nde "Kalite Maliyeti" taramasında, elde edilen veriler, Excel programı ve bibliyometrik yazılım (SciMAT) kullanılarak analiz edilmiştir. 1989-2012 ve 2013–2024 olmak üzere iki ayrı döneme ayrılarak analiz edilmiş ve anahtar kelimelerin eğilimleri görselleştirilmiştir.
Bulgular: Tezlerin en yoğun 1996’da üretildiği, %83’ünün yüksek lisans düzeyinde ve %97’sinin Türkçe olduğu görülmüştür. Dokuz Eylül ve Marmara Üniversiteleri 14’er tez ile öne çıkarken, en fazla tez Sosyal Bilimler Enstitüsü (105) bünyesinde, özellikle İşletme (84) ve Endüstri Mühendisliği (16) alanlarında hazırlanmıştır. Nitel yöntemler (%59) baskındır. İlk dönemde “uygulama”, sonraki dönemde “kalite” kavramı merkezde yer almıştır..
Sonuç: Kalite maliyeti alanındaki çalışmaların bibliyometrik analizlerle desteklenmesi, literatüre katkılar sunacaktır. Bulgular, akademik ilginin dönemsel dalgalanmalar gösterdiğini ortaya koyarak gelişimsel yönelimlerin izlenmesine imkân tanımaktadır. Nicel ve karma yöntemler ile İngilizce çalışmaların artırılması, uluslararası literatürde bilimsel etkinin artmasına katkı sağlayacaktır. Araştırma, kalite maliyeti literatürüne metodolojik, kavramsal ve stratejik düzeyde değer katan özgün bir kaynak niteliğindedir.
Anahtar Kelimeler
Kalite değerlendirmesi, Bibliyometrik analiz, Maliyet kontrolü
Kaynakça
- Aba, G. (2024). Genel Bir Bakış Açısıyla Sağlık Hizmetlerinde Akılcı Kullanım. BANÜ Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 7(1), 306-321. doi:10.46413/boneyusbad.1599377
- Bekçi, I., & Toraman, A. (2011). Kalite Maliyetleri ve Bir Hastanede Hesaplanması. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(2), 39-57.
- Baral, G. (2024). Kalite Maliyetleri Literatürünün Bibliyometrik Analizi: Yazarlar, İşbirlikleri ve Tematik Eğilimler. Journal of Emerging Economies and Policy, 9(2), 104-118.
- Crosby, P. (1979). Quality Is Free: The Art of Making Quality Certain (1 b.). New York: McGraw-Hill. Çabuk, Y. (2005). Kalite Maliyetleri ve Kalite Maliyetlerini Ölçmede Kullanılan Yöntemler. ZKÜ Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 7(7), 1-8.
- Deming, W. (1986). Out of the Crisis (25 b.). Cambridge: Massachusetts Institute of Technology, Center for Advanced Engineering Study.
- Feigenbaum, A. (1961). Total Quality Control (3 b.). New York: McGraw-Hill Company.
- Feigenbaum, A. (1991). Total Quality Control (40 b.). New York: McGraw-Hill Company.
- Gavrıluc, I. D., & Georgescu I. E. (2023). A review of the literature on the costs of quality, Annales Universitatis Apulensis Series Oeconomica, 25(1), 65-79. doi:10.29302/oeconomica.2023.25.1.5
- Godin, B. (2009). The value of science: changing conceptions of scientific productivity, Science Social Information, 48(4), 547-586. doi:10.1177/0539018409344475
- Göçer, F., & Büyüksaatçı Kiriş, S. (2023). A Bibliometric Analysis of Quality Control Charts. İstanbul Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(11), 263-282.