Alan Kuramının Diğer Psikanalitik Kuramlarla İlişkisi
Öz
Psikoterapi tarihini yüz yıllık bir bilimsel sürece bağlayabiliriz. Bu süreçte, ana çizgi itibarıyla; davranışa odaklanan, bilişe odaklanan, bilinçdışı süreçlere odaklanan ve varoluşa odaklanan terapiler olarak kümeleştirebiliriz. Bunları kendi arasında kategorize ettiğimizde; bir kişinin iç dünyasını ve zihinsel yapısını statik, kalıcı, kişiye ait ve değişmez bir yapı olarak bakan ve oradaki psikopatolojiyi düzeltme iddiasında bulunan kuramlar bir tarafta durmaktadır. Tek kişilik terapiler olarak adlandırılan bu kuramlara, tamir eden ve edilen, gözleyen ve gözlenen, bilen ve bilmeyen bağlamları perspektiflerinde bakmak mümkündür. Tek kişilik terapilerin karşısına ise karşılıklı etkileşime dayalı iki kişilik terapiler olarak adlandırılan diğer terapi kuramlarını koymak mümkündür.
Bu makalenin amacı ve konusu: iki kişilik terapilerden doğan ve daha sonra bir sistem teorisine ve alan teorisine doğru genişleyen, karşılıklı etkileşimsel sistemleri merkeze alan yaklaşım tarzıyla, bu psikoterapi ekollerini, özellikle psikanalitik bağlamda olan psikoterapi kuramlarını değerlendirmek ve alan kuramına karşı konumlarını belirlemek ve tanımlamaktır. Freud’dan hemen sonra ortaya çıkan daha çok self üzerine odaklanmış Adler, Jung gibi dinamik psikoterapi kuramcıları ve yaklaşım tarzları; Anna Freud, Eric Ericson, David Rapaport, H. Loewald ve Heinz Hartmann gibi ego psikolojisine ağırlık veren ego psikologları; nesne ilişkilerini gündeme getiren Melanie Klein ve W. R. D. Fairbairn’den ortaya çıkan nesne ilişkileri ve Otto Kernberg gibi çağdaş temsilcileri; ara gurup olarak nitelendirebileceğimiz gelişimsel psikolojiye öncelik vererek yaklaşan James Masterson’un terk depresyonu kuramı, klasik psikanalitik ekolden bir kopma olduğu iddia edilen ve bir kopuş sağlayan Heinz Kohut’un Kendilik Psikolojisi, kendilik psikolojisiyle aynı döneme denk düşen Stephan Mitchell ve Jay Greenberg’in ilişkisel psikanalizi, bunlarla karşılıklı etkileşim içerisinde ortaya çıkan Paul Wachtel’in ilişkisel-döngüsel psikoterapisi, Robert Stolorow, Bernard Brandchaft ve George E. Atwood’un Öznelerarası Alan Kuramı, Joseph D. Lichtenberg, Frank M. Lachmann ve James L. Fosshage’ın geliştirdiği güdülenme sistemleri, güdülenme kuramları bu makalenin temel konusudur.
Anahtar kelimeler: Alan Kuramı, Psikanalitik Kuramlar, Bütüncül Bakış Tarzı, Teknik Eklektizm, Teorik Entegrasyon, Ortak Faktörler Yaklaşımı, Asimilatif Bütüncül Psikoterapi.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Atwood, G. & Stolorow, R. (1984). Structures of Subjectivity: Explorations in Psychoanalytic Phenomenology. Hillsdale; NJ: The Analytic Press; Türkçesi: Öznelliğin Yapıları, çev. Zeynep Ertan, Psikoterapi Enstitüsü Eğitim Yayınları, 2013.
- Beebe, B., Jaffe, J., & Lachmann, F. (1992). A dyadic systems view of communication. In: Relational Perspectives in Psychoanalysis, ed. N. Skolnick & S. Warshaw. Hillsdale, NJ: The Analytic Press.
- Beebe, B., Jaffe, J., & Lachmann, F. (1988a). The contribution of mother-infant mutual influence to the origins of self- and object representations. Psychoanal. Psychol., 5, 305-337.
- Beebe, B., Jaffe, J. (1988b). Mother-infant mutual influence and precursors of psychic structure. In: Frontiers in Self Psychology: Progress in Self Psychology, Vol. 4, ed. A. Goldberg. Hillsdale, NJ: The Analytic Press, pp. 3-25.
- Brandchaft, B. (1983). The negativism of the negative therapeutic reaction and the psychology of the self. In: The Future of Psychoanalysis, ed. A. Goldberg. Madison, CT: International Universities Press, pp. 327-359.
- Brandchaft, B. (1991). To free the spirit from its cell. Presented at the Fourteenth Annual Conference on the Psychology of the Self, Chicago, October 11.Brandchaft, B. & Stolorow, R. (1984). The borderline concept: Pathological character or iatrogenic myth? In: Empathy II, ed. J. Lichtenberg, M. Bornstein & D. Silver. Hillsdale, NJ: The Analytic Press, pp. 333-357.
- Brandchaft, B. (1990). Varieties of therapeutic alliance. The Annual of Psychoanalysis, 18:99-114. Hillsdale, NJ: The Analytic Press
- Fairbairn, W. (1943). The repression and the return of bad objects. In: Psychoanalytic Studies of the Personality. London: Routledge & Kegan Paul, 1952, pp. 59-81.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Psikoloji
Bölüm
Konferans Bildirisi
Yazarlar
Tahir Özakkaş
*
0000-0002-7492-2177
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
5 Ağustos 2018
Gönderilme Tarihi
6 Ağustos 2018
Kabul Tarihi
6 Ağustos 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 1 Sayı: 2