ÖRGÜTSEL STRES KAYNAKLARI VE BAŞ ETME YOLLARI: TEKİRDAĞ ADLİYESİ ÖRNEĞİ

Öz

Bu çalışmada stresin kaynakları, etkileri ve sonuçları ile stresle baş etme yöntemleri araştırılmaktadır. Bu bağlamda bu çalışma Tekirdağ Adliyesi personelinin stres kaynaklarını ve stresle mücadele yöntemlerini incelemektedir. Ayrıca bu çalışma stres nedenleri ve personelin stresle mücadele yöntemlerinin demografik özelliklere göre farklı olup-olmadığını araştırmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Anket formu üç bölümden oluşmuştur. İlk bölüm çalışanların örgütsel stres kaynaklarına ilişkin tutumlarını ölçmek amacıyla 30 adet Likert tipi ölçeklendirilen ifadeyi içermektedir. İkinci bölüm adliye çalışanlarının stresle mücadele yöntemlerine ilişkin 15 adet Likert tipi ölçeklendirilen ifadeyi kapsamaktadır. Anketin son bölümü ise katılımcıların demografik özelliklerine ilişkin 9 adet çoktan seçmeli sorularla ilgilidir. Bu bölümde demografik değişkenleri ölçümlemek üzere her bir soru için nominal, aralıklı ve oran ölçeği kullanılmıştır. Tekirdağ Adliyesinde çalışan 102 kişi çalışmaya katılmıştır. Elde edilen veriler bir tablo halinde betimleyici istatistikler olarak verilmektedir (frekanslar, yüzdeler, ortalamalar ve standart sapmalar). Ölçekler üzerinde Güvenilirlik Analizleri yapılmış ve katsayılar hesaplanmıştır. Araştırmada ikili grupların karşılaştırılmalarında Bağımsız örneklemler için T-testi, üç ve daha fazla grupların karşılaştırılmalarında ise ANOVA kullanılmıştır. En yüksek stres kaynakları arasında ilk üç sırayı “yetersiz maaş ve ücret dengesizliği, iş yükünün fazlalığı ve zamanın darlığı, yetki ve sorumluluklarda uyumsuzluk” almaktadır. “İş arkadaşlarının düşmanca davranması” değişkeni hiçbir şekilde stres kaynağı oluşturmamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Stres, Örgütsel Stres Kaynakları, Stres Yönetimi, Stresle Başa Çıkma Yolları, Tekirdağ Adliyesi

SOURCES OF ORGANIZATIONAL STRESS AND WAYS OF COPING WITH STRESS: TEKIRDAĞ COURTHOUSE EXAMPLE

Öz

In this paper, it was investigated the sources of stress, the effects and results of stress and coping with stress. In this context this paper research looks into the causes of stress of Tekirdağ Courthouse employees and the type of dealing method used by personals. In addition, this study examines if these causes of stress and dealing methods of employees have differences by demographic characteristics. Questionnaire was used as data gathering tool in current research. Questionnaire form consisted of three parts. The first part included 30 items five-points likert type ordinal scale to measure courthouse employees’ attidudes towards the causes of organizational stress. Second part covered 15 items five-points likert type ordinal scale to measure courthouse employees’ attidudes towards the coping methods with stress. The last part of the questionnaire was concerned with 9 multiple-choice questions about the demographics features of respondents. Nominal, interval and ratio scales were used to measure demographics variables for each question in this part. 102 employees of Tekirdağ courthouse participated in the study. Findings obtained were given in a table as descriptive statistics (frequencies, percentage, means, standart deviation). A reliability analysis were calculated on the scaled items; the alpha reliability coefficient indicated a reliable measure. The Independent Samples T-test was used to compare two groups, and ANOVA was used to compare three or more groups analysis made in this study. Insufficient salary and wage inequality, the lack of time due to excess workload, inconsistency of power and responsibility took place first three rank among the highest stress sources. Employees’ opinion about sources of stress, ways of coping with stress varies significantly with age, sex, education, income, working place, position and period of working in the job. However there is no significant difference in terms of marital status

Anahtar Kelimeler

• Stress, Sources of Organizational Stress, Stress Management, Ways of Coping With Stress Tekirdağ Courthouse.

Kaynakça

1. Balcı, A. (1993) “Üniversite Öğretim Elemanlarının İş Stresi”, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 26 (1), 315-334.
2. Braham, B.J. (1998). Stres Yönetimi. Ateş Altında Sakin Kalabilmek. (V. G. Diker, Çev.), İstanbul: Hayat Yayınları.
3. Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı, 11.Baskı, Ankara: Pagem Akademi.
4. Cleveland, J.N.; O’Neill, J.W.; Himelright, J.L.; Harrison, M.M.; Crouter, A.C. ve Drago, R. (2007), “Work and Family Issues in the Hospitality Industry: Perspectives of Entrants, Managers, and Spouses”, Journal of Hospitality & Tourism Research, 31 (3), 275-298.
5. Eroğlu, F., (2011), Davranış Bilimleri, 11. Basım, İstanbul: Beta Basım-Yayım.
6. Gök, S. (2009), “Çalışma Yaşamının Önemli bir sorunu: Örgütsel Stres”, Marmara Üniversitesi, İ.İ.B.F Dergisi, 27 (2), 429-448.
7. Gökdeniz, İ. (2005), “Üretim Sektöründeki İşletmelerin Örgüt İçi Stres Kaynakları Ve Mobilyacılık Sektöründe Bir Uygulama”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı: 13, 178.
8. Güçlü, N. (2001), “Stres Yönetimi”, G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21 (1), .91-109, http://www.gefad.gazi.edu.tr/window/dosyapdf/2001/1/2001-1-91-109-9nezahatgcclc.pdf, erişim tarihi: 10.07.2014.

9. Gümüştekin, G. E. ve Öztemiz, A. B. (2004), “Örgütsel Stres Yönetimi ve Uçucu Personel Üzerinde Bir Uygulama”, Erciyes Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 23, 61-85.
10. http://iibf.erciyes.edu.tr/dergi/sayi23/gumustekin.pdf, erişim tarihi: 01.07.2014
11. Karagül, M., (2011). “Örgütsel Stres ve Stres Yönetimi: Malatya Adliyesi Örneği”, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
12. Karasar, N., (2004). Bilimsel Araştırma Yöntemi. 13. Baskı, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
13. Kalaycı, Ş., (2006). SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri, Ankara: Asil Yayın Dağıtım.
14. Kalaycı, Ş. (2009), SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikler, 4. Baskı, Ankara: Asil Yayın Dağıtım.
15. Özdamar, K. (1999), Paket Programlar ile İstatistiksel Veri Analizi I, 2.Baskı, Eskişehir: Kaan Kitapevi.
16. Erdoğan, İ. (1996), İşletme Yönetiminde Örgütsel Davranış, İstanbul: İşletme Fakültesi Yayını, Avcıol Basım-Yayın.
17. Vecchio, R.P. (1987), Organizational Behavior, 2. Edition, The Dryan Press, Rinehart and Winston, Inc.
18. Aslan, Ş. (2008), Örgütsel Stres Yönetimi, İçinde, Yöneticinin El Kitabı (edi).Akgemici vd.ss.197- 292.
19. Connor, P.E. ve Worley, C.H. (1991), “Managing Organizational Stres”, Business Quarterly, 56 (1), 61-63.
20. Ertekin, Y. (1993), Stres ve Yönetim, TODAİE, Ankara: Yayın No. 253, 37-97.
21. Sabuncuoğlu, Z. ve Tüz, M. (1998), Örgütsel Psikoloji, 3..Baskı, Bursa:Alfa Yayınları.
22. Torrington, D. ve Hall L. (1987), Personnel Management; A New Approach, New Jersey: Prentice Hall- Englewood Cliffs.
23. Güney, S. (2008), Davranış Bilimleri, 4. Baskı, Ankara:.Nobel Yayın-Dağıtım.
24. Şimşek, M.Ş. ve Çelik, A. (2012, Yönetim ve Organizasyon, 14.Baskı, Konya: Eğitim Akademi Yayınları.