ANTİK DÖNEM DOĞU AKDENİZ JEOPOLİTİĞİ

Öz

Bu çalışmanın amacı Doğu Akdeniz bölgesinde antik dönemde yaşanan gelişmelerin, bölgenin jeopolitik karakterinin şekillenmesinde oynadığı rolü ortaya çıkarabilmektir. Bu doğrultuda bölge tarihinin ana hatları incelenmiştir. Doğu Akdeniz her zaman için dünya siyasetinin en önemli bir rekabet alanı olma özelliğini göstermiştir. Tarihsel olayların incelenmesi, bölgedeki güvenlik ve jeopolitik olgularını da açığa çıkarabilecektir. Özellikle ekonomik ve siyasal yapı da bu bağlamda anlam kazanmaktadır. Çalışmada ilk olarak bölgenin ekonomik, siyasal ve stratejik önemi üzerinde durulmuştur. İkinci olarak Mısır-Hitit ve Asur devletlerinin bölge üzerindeki etkileşimleri incelenmiştir. Üçüncü olarak ise Roma döneminin ana hatları ortaya konulmuştur. Sonuç olarak bölgedeki siyasal aktörlerin değişmesine karşın, bölge jeopolitiğini belirleyici belli başlı özelliklerin ve sürekliliklerin olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Doğu Akdeniz, jeopolitik, güvenlik, Antik Dönem, Roma

GEOPOLITICS OF THE ANCIENT EASTERN MEDITERRANEAN

Öz

This study aims to reveal the role of the Ancient Era developments in shaping the Eastern Mediterranean geopolitics. In this context, the main issues of the region’s history are examined. The Eastern Mediterranean has always been a crucial competition stage of the world politics. Investigating the historical developments, thus, can help to expose the geopolitical and security structure of the region. Specifically, the political and economic domains deserve special attention. Firstly, the economic, political, and strategic importance of the region is emphasized. Secondly, the interaction of Egyptians, Hittites and Assyrians in this region is analysed with reference to modern concepts such as hegemony and balance of power. Thirdly, the main developments of the Roman Era are discussed. Finally, it is concluded that although actors of the region have changed over time, there are some perpetual characteristics that still continue to shape the geopolitics of the Eastern Mediterranean

Kaynakça

1. Baskıcı, M.M. (2009). Bizans Döneminde Anadolu. İstanbul: Phoenix.Berl, 1999:
2. Braudel, F. (1993). Akdeniz ve Akdeniz Dünyası, Ankara: İmge.
3. Brown, P. (2000). Geç Antik Çağda Roma ve Bizans Dünyası. Ankara: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
4. Çulcu, M., (2006). Marjinal Tarih Tezleri. İstanbul: E.
5. Dedeoğlu, B., (2003). Uluslararası Güvenlik ve Strateji. İstanbul: Derin.
6. Ferrill, A., (1995). “Roma İmparatorluğu’nun Büyük Stratejisi”. Paul Kennedy, (Der.), Savaşta ve Barışta Büyük Stratejiler, İstanbul: Eti, s.103-124.
7. Gavaz, Ö.S. (2009). “Hitit ve Mısır İlişkileri Çerçevesinde Kuzey Suriye”, http://www.hititakademi.org.tr. 14-02-2011.
8. Harris, W. (2005). Levant. İstanbul: Literatür.

9. Heyd, W. (2000). Yakın-Doğu Ticaret Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
10. http://hem.bredband.net/b104699/books/eastmed.gif
11. http://www.utexas.edu/courses/clubmed/eastmedmap.jpg
12. Joffe, A.H. (2002). “The Rise of Secondary States in the Iron Age Levant”. Journal of the Economic and Social History of the Orient, Vol. 45, No. 4, Excavating the Relations between Archaeology and History in the Study of PreModern Asia [Part 1], pp. 425-467.
13. Pryor, J.H., (2004). Akdeniz’de Coğrafya, Teknoloji ve Savaş. İstanbul: Kitap Yayınevi.
14. Wells, H.G. (1962). Kısa Dünya Tarihi. İstanbul: Varlık.
15. Yıldız, D., (2008). Akdeniz’in Doğusu. İstanbul: Bizim Kitaplar.