SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN İŞ BULMA-İSTİHDAM KAYGILARINA YÖNELİK KARMA MODEL ARAŞTIRMASI (AİÇÜ ÖRNEĞİ)

Yıl 2025, Cilt: 19 Sayı: 3, 341 - 354, 30.12.2025

Zekihan Hazar , Cemal Berkan Alpay , Tunç İlçin

Öz

Giriş ve Amaç: Bu araştırmanın amacı; spor bilimleri fakültesinde öğrenim görmekte olan öğrencilerin iş bulma-istihdam kaygı düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesidir. Yöntem: Çalışmada “karma yöntem araştırması” kullanılmıştır. Bu kapsamda araştırmanın nicel bölümünde amaçsal örnekleme yöntemlerinden, tipik durum örnekleme kullanılarak tarama yöntemi, nitel bölümde ise seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılarak, yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi uygulanmıştır. Araştırmaya; 2024-2025 eğitim öğretim yılında Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenim görmekte olan 44 kadın 81 erkek olmak üzere toplam 125 öğrenci katılım sağlamıştır. Toplanan nicel verilerin analizinde SPSS 24 paket programı kullanılmıştır. Değişkenlere ilişkin puanların analizinde ikili karşılaştırmalarda bağımsız örneklemler t-Testi, çoklu karşılaştırmalarda One-Way ANOVA-Tukey kullanılırken, ilişki karşılaştırmalarında ise Pearson Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analiz yöntemi kullanılmıştır. Bulgular: Kadınların ölçek toplam puanı, yetersizlik alt faktör puanı ve yakın çevre alt faktör puan ortalamalarının erkeklerin puan ortalamasından daha yüksek olduğu ve bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmektedir. Ayrımcılık ve ülke koşulları alt faktör puanlarında ise istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olmadığı görülmektedir. Katılımcıların ölçek toplam puanları ile alt faktör toplam puanlarının bölüm değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği görülmektedir. Aylık ortalama gelir düzeyi ile ölçek toplam puanı, yetersizlik alt faktör puanı, yakın çevre alt faktör puanı, ayrımcılık alt faktör puanı ve ülke koşulları alt faktör puanlarının orta düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmektedir. Sonuç: Kadın katılımcıların kaygı düzeylerinin erkek katılımcılardan daha yüksek olması erkek egemen bir toplumda, çalışma hayatında kadınların maruz kalabileceği olası kısıtlamalardan ve baskılardan kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Ayrıca katılımcıların ekonomik gelir düzeylerinin iş bulma-istihdam kaygısının altında yatan önemli bir faktör olduğu söylenebilir. Diğer taraftan katılımcıların araştırma sorusuna vermiş olduğu cevaplar dikkate alındığında iş bulma-istihdam kaygılarının altında “aileye karşı mahcubiyet, ekonomik ve sosyal kısıtlanma ile nepotizm” başta olmak üzere “akademik yetersizlik, mezun ve kontenjan sayıları ile kötü ekonomi” vurgularının ön plana çıktığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Atanma, , İşsizlik kaygısı, , spor bilimleri, , üniversite

A Mixed-Method Research on Employment and Job-Finding Anxiety Among Students of the Faculty of Sports Sciences: The Case of AİÇÜ

Öz

Introduction and Purpose: The purpose of this study is to examine the levels of job-finding and employment anxiety among students studying at the Faculty of Sports Sciences, based on various demographic and socio-economic variables.
Method: A mixed-methods research design was employed in this study. In the quantitative phase, the typical case sampling technique—one of the purposive sampling methods—was used within a survey model. In the qualitative phase, criterion sampling, a non-random sampling method, was applied, and semi-structured interviews were conducted. The study sample consisted of 125 students (44 female, 81 male) enrolled in the Faculty of Sports Sciences at Ağrı İbrahim Çeçen University during the 2024–2025 academic year. Quantitative data were analyzed using SPSS 24. For statistical analysis: Independent samples t-tests were used for binary comparisons, One-Way ANOVA and Tukey's post hoc tests were employed for multiple group comparisons, Pearson correlation analysis was applied to evaluate relationships among variables. Qualitative data were analyzed using the content analysis method.
Findings: It was found that female students had higher overall scale scores, as well as higher mean scores on the inadequacy and social environment subscales, compared to male students, and these differences were statistically significant. However, no statistically significant differences were found in the discrimination and national conditions subscales between male and female students. No significant differences were observed in overall scale scores or subscale scores based on academic department. However, a moderate and statistically significant correlation was found between monthly income level and the total scale score, as well as the scores of all subscales (inadequacy, social environment, discrimination, and national conditions).
Conclusion: The higher anxiety levels among female participants may be attributed to the potential limitations and pressures women face in a male-dominated society, particularly within the workforce. Furthermore, the participants' economic income levels appear to be a significant underlying factor in their job-finding and employment anxiety.
In addition, qualitative data suggest that participants’ employment-related anxieties stem from a variety of factors, particularly: Feelings of guilt towards the family, Economic and social restrictions, and Nepotism. Other prominent themes included academic inadequacy, the increasing number of graduates and quotas, and the overall poor state of the economy.

Anahtar Kelimeler

Appointment, , sports sciences, , unemployment anxiety, , universty

Kaynakça

• 1. Akpınar B. (2013). Öğretmen adaylarının stres düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından analizi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi. 21, 229-241.
• 2. Gerçek M. (2018). Mesleki kaygı ve kariyer uyumluluğu arasındaki ilişkiler: öğretmen adayları açısından bir inceleme. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 20(2), 297-312
• 3. Korkmazer F. (2020). Üniversite öğrencilerinin işsizlik kaygısı algılarının incelenmesi. Business Economics and Management Research Journal. Business Economics and Management Research Journal, 3(2), 141-152
• 4. Palancıoğlu ÖV., Şen M., Coşanay G., Aydemir H. (2021). Eğitim fakültesi öğrencilerinin işsizlik kaygısı. EJER Congress Bildiri Kitabı.
• 5. Atlıntaş M. (2023). Üniversite öğrencilerinde iş kaygısı üzerine nitel bir araştırma. Paris 8. International Congress On Social Sciences & Humanities. Isbn - 978-625-367-058-061.
• 6. Çoban EA., Karaman NG. (2013). Üniversite öğrencilerinin umutsuzluk, kaygı ve ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmaları. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi. 2(2), 78-88.
• 7. Tektaş N. (2014). Üniversite mezunlarının kaygı düzeylerinin incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. (Dr. Mehmet YILDIZ Özel Sayısı), 243-253.
• 8. Budak S. (2000). Psikoloji Sözlüğü. (1. Cilt). Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
• 9. Sağır ŞU. (2014). İlköğretim öğrencilerine yönelik fen kaygı ölçeği. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. (37), 1-20.
• 10. Yandım MB. (2022). Bilişsel davranışçı terapi ve yeni kuşak bilişsel davranışçı terapilerde yaygın kaygı bozukluğunun tedavisi. Yüksek Lisans Dönem Projesi. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Programı.
• 11. Ellis R. (1994), The study of second language acquisition. Oxford: Oxford University Press.
• 12. https://www.yok.gov.tr/Sayfalar/Haberler/2023/yuksekogretimde-yeni- (Erişim Tarihi: 23.06.2025)
• 13. Yılmaz K., Caz Ç. (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin kariyer planlamaları ile iş bulma kaygıları arasındaki ilişki. Çomü Spor Bilimleri Dergisi. 5(1), 39-52.
• 14. Turhan MÖ., Arslanboğa R. (2022). Spor bilimleri fakültesindeki öğretmen adaylarının iş bulma kaygısı ve algılanan stres düzeylerinin incelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi. 5(4), 1138-1152.
• 15. Çetinkaya A., Mutlu TO. (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin akademik motivasyonları ve işsizlik kaygılarının danışman yönlendirme rolü açısından incelenmesi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 17(1), 96-112.
• 16. Sarıkol E., Ustaoğlu Hoşver P. (2023). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin iş bulma kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi. 3(1), 106-111.
• 17. Koçeroğlu R., Karaduman B., Durmuş B., Ünlü Ç. (2024). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin akademik başarılarının umutsuzluk düzeyi ve gelecek kaygısı üzerine etkisi. Göbeklitepe Eğitim ve Spor Bilimleri Dergisi. 3(1), 1-10.
• 18. Yıldırım H., Şimşek A. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.
• 19. Creswell JW. (2014). Araştırma deseni. (Selçuk Beşir Demir, Çev. Ed.), Ankara: Eğiten Kitap.
• 20. Johnson B., Chtistensen L. (2014). Eğitim araştırmaları. (Selçuk Beşir Demir, Çev. Ed.). Ankara: Eğiten Kitap.
• 21. Özdemir M., Tuti G. (2023). Nitel araştırma desenleri: Metodolojik bir temellendirme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Karatekin Edebiyat Fakültesi Dergisi. 11(2), 217-235.
• 22. Büyüköztürk Ş., Kılıç Çakmak E., Akgün ÖE., Karadeniz Ş., Demirel F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
• 23. Merriam SB. (2015). Nitel araştırma desen ve uygulamaları için bir araştırma. Ankara: Nobel.
• 24. Boğazlıyan A., Avşaroğlu C. (2021). Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Gazi Kitap Evi.
• 25. Manav F. (2024). Kaygı kavramı. Toplum Bilimleri Dergisi. (9), 192-201.
• 26. Kırımoğlu H. (2010). Türkiye'deki Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu son sınıf öğrencilerinin istihdam sorunu açısından umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Kastamonu Üniversitesi Kastamonu Eğitim Dergisi. 18(1).
• 27. Erail S., Uzun RN., Çebi Aİ. (2023). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin kariyer planlaması ve iş bulma kaygılarının incelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 15(2), 315-324.
• 28. Gençay S. (2009). Beden eğitimi öğretmeni adaylarının umutsuzluk ve yaşam doyumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 8(27), 380-388.
• 29. Turgut M., Gökyürek B., Yenel F. (2004). Beden eğitimi ve spor yüksekokullarındaki antrenörlük eğitimi ve spor yöneticiliği bölümlerinde öğrenim gören öğrencilerin bu bölümleri seçme nedenleri ve beklentileri üzerine bir araştırma. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi. 5(1), 91-99.
• 30. Özsarı İ. (2008). Eğitim fakültesi son sınıf öğrencilerinin kpss merkezi sınavı odaklı gelecek kaygıları ve mesleki beklentileri. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlköğretim Anabilim Dalı, İstanbul.
• 31. Sekmenli T. (2000). Lise 1. sınıf öğrencilerinin mesleki olgunluk düzeyleri ile sürekli kaygı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi, Bilim Uzmanlığı Tezi, İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.