Araştırma Makalesi

Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması

Cilt: 20 Sayı: 2 30 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması

Öz

Bu çalışma, bedensel, görme ve işitme engelli takım sporcularının müsabaka sezonu boyunca karşılaştıkları spora bağlı yaralanma ve sağlık sorunlarını tanımlamayı ve engellilik türlerine göre dağılımını incelemeyi amaçlamıştır. Tanımlayıcı ve kesitsel bir tasarıma sahip olan araştırmanın çalışma grubunu, 2023–2024 sezonunda Türkiye’de bedensel, görme ve işitme engelliler spor federasyonları bünyesinde aktif olarak müsabakalara katılan toplam 125 engelli sporcu (39 bedensel, 41 görme ve 45 işitme engelli) oluşturmuştur. Veriler, katılımcıların öz-bildirimlerine dayalı olarak çevrim içi anket aracılığıyla toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ve yapılandırılmış spor yaralanmaları ve sağlık sorunları anketi kullanılmıştır. Analizlerde frekans ve yüzde değerlerinden yararlanılmıştır. Bulgular, katılımcıların çoğunun sezon boyunca 1-2 kez spora bağlı yaralanma yaşadığını, yaralanmaların en sık sezon başında, müsabaka sırasında, güç ve kondisyon antrenmanlarında meydana geldiğini göstermiştir. Bedensel engelli sporcularda üst ekstremite, görme ve işitme engelli sporcularda ise alt ekstremite yaralanmaları daha yaygındır. Yaralanma sonrası spordan uzak kalma süresi genellikle 1 ila 7 gün arasındadır. Sağlık sorunları açısından bedensel ve görme engelli sporcular daha çok kas-iskelet sistemi problemi yaşarken, işitme engelli sporcularda kronik yorgunluk daha sık görülmüştür. Sonuçlar, yaralanma ve sağlık sorunlarının ortaya çıkmasında engel türünün belirleyici olduğunu, ayrıca spor türü, antrenman, müsabaka koşulları ve spor deneyimi gibi bağlamsal faktörlerin de etkili olabileceğini göstermektedir. Türkiye’de engelli takım sporcularında spora bağlı yaralanma ve sağlık sorunlarının epidemiyolojik örüntülerini ortaya koyan bu çalışmanın bulguları, engelli sporcularda yaralanma yükünün azaltılmasına yönelik olarak engel ve spor türüne özgü yaralanma önleme stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma için herhangi bir finansal destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Bu araştırma için Muş Alparslan Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu’ndan onay alınmıştır (Tarih ve Karar No: 03/06/2024-143900).

Teşekkür

Araştırmaya gönüllü katılım gösteren tüm katılımcılara zaman ayırdıkları ve iş birliği sağladıkları için teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Açak, M., & Karademir, T. (2012). İşitme engelli futbolcuların yaralanma insidansı. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 3(1), 52–60.
  2. Adam, F., Derman, W., & Schwellnus, M. (2024). Injury incidence according to impairment type. British Journal of Sports Medicine, 58, 852–859.
  3. Ahmadi, F., Khaleghi, M. M., Zar, A., Tejaswi, J., Govindasamy, K., Ardelean, V. P., Ursu, V. E., & Geantă, V. A. (2025). Relationship between quality of life and sports performance among athletes with disabilities: A focus on individual sports. Healthcare, 13(22), 2919.
  4. Alvurdu, S., Keskin, K., & Arslan, Y. (2024). İşitme engelli futsal oyuncularının hareket özellikleri. Uluslararası Engelliler Spor ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(3), 621–629.
  5. Argan, M., Gürbüz, B., Koçak, F., & Atıcı, M. (2021). Engelli sporcuların spor deneyimi. Spor Bilimleri Dergisi, 32(2), 75–97.
  6. Arguz, A., Sanioğlu, A., & Abdelkader, G. (2023). Ampute futbol oyuncularında spor yaralanmaları. Ulus Kinesyoloji Dergisi, 4(1), 17–23.
  7. Bahr, R., Clarsen, B., Ekstrand, J., Finch, C. F., Hägglund, M., Junge, A., Kemp, S., Khan, K. M., Meeuwisse, W., Mountjoy, M., Orchard, J., Pluim, B. M., Quarrie, K. L., Reurink, G., Schwellnus, M., Soligard, T., Van Mechelen, W., & Verhagen, E. (2020). IOC consensus statement on methods for recording and reporting of epidemiological data on injury and illness in sport. Orthopaedic Journal of Sports Medicine, 8(2).
  8. Bogado, D. J., Stenger, R. A. M., Blajman, J. E., Santiago, G. M., & Palma, C. S. (2023). Injuries in wheelchair basketball championships. Archivos de Medicina del Deporte, 40(1), 30–39.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Engelliler için Beden Eğitimi, Spor ve Fiziksel Aktivite

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

4 Ocak 2026

Kabul Tarihi

18 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 20 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Mirze, F., & Yılmaz, A. (2026). Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 20(2), 357-372. https://doi.org/10.61962/bsd.1856112
AMA
1.Mirze F, Yılmaz A. Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması. BSD. 2026;20(2):357-372. doi:10.61962/bsd.1856112
Chicago
Mirze, Fatih, ve Atike Yılmaz. 2026. “Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması”. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 20 (2): 357-72. https://doi.org/10.61962/bsd.1856112.
EndNote
Mirze F, Yılmaz A (01 Ağustos 2026) Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 20 2 357–372.
IEEE
[1]F. Mirze ve A. Yılmaz, “Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması”, BSD, c. 20, sy 2, ss. 357–372, Ağu. 2026, doi: 10.61962/bsd.1856112.
ISNAD
Mirze, Fatih - Yılmaz, Atike. “Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması”. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 20/2 (01 Ağustos 2026): 357-372. https://doi.org/10.61962/bsd.1856112.
JAMA
1.Mirze F, Yılmaz A. Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması. BSD. 2026;20:357–372.
MLA
Mirze, Fatih, ve Atike Yılmaz. “Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması”. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, c. 20, sy 2, Ağustos 2026, ss. 357-72, doi:10.61962/bsd.1856112.
Vancouver
1.Fatih Mirze, Atike Yılmaz. Engelli Takım Sporcularında Sezon İçi Yaralanmalar ve Sağlık Sorunlarının Engel Türüne Göre Karşılaştırılması. BSD. 01 Ağustos 2026;20(2):357-72. doi:10.61962/bsd.1856112

16227

16228

16229

16230