SPORDA YETENEK SEÇİMİ VE SPORA YÖNLENDİRMEDE 8–10 YAŞ GRUBU KIZ ÇOCUKLARININ FİZİKSEL ÖZELLİKLERİNİN VE BAZI PERFORMANS PROFİLLERİNİN İNCELENMESİ ANKARA ÖRNEĞİ

Öz

ÖZET Bu çalışmada Anakara il’inde sporda yetenek seçimi ve spora yönlendirmede 8–10 yaş grubu kız çocukların antropometrik ve somatotip özellikleri ile bazı performans özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmanın örneklem grubunu Ankara il’inde 11 ilçede ve 23 okulda öğrenim gören ilköğretim çağı çocuklarından yaşları 9±1 yıl olan 1777 kız gönüllü öğrenci oluşturmuştur. Çalışmada deri kıvrımı kalınlıkları, çevre ölçümleri ve genişlik ölçümleri olmak üzere toplam 11 antropometrik ölçüm alınmıştır. Somatotip özelliklerini belirlemek amacıyla Heath-Carter yöntemi kullanılmıştır. Performans özelliklerinden dikey sıçrama testi, durarak uzun atlama testi, 20 m sürat koşusu testi, oturarak sağlık topu fırlatma testi ve mekik koşusu testi uygulanmıştır. Ölçümlerin istatistiksel analizleri SPSS 11 programında yapılmıştır. Bu çalışmaya katılan kız öğrencilerinin somatotip bileşeni ortalama değerleri; endomorfi 3.96±0.86 mezomorfi 3.65±1.14 ektomorfi 2.96±1.43 ve performans ortalama değerleri ise dikey sıçrama 17.27±4.09 cm, durarak uzun atlama 94.72±16.83 cm, 20 m sürat koşusu 4.76±0.47 sn, oturarak sağlık topu fırlatma 78.16±23.39 cm ve mekik koşusu 19.19±7.37 mekik olarak bulunmuştur. Bu çalışmadan elde edilen sonuçların sporda yetenek seçimi ve spora yönlendirme alandaki mevcut literatüre, normatif değerlerin oluşturulmasına, spora ve sporcuya yapılan yatırımın daha verimli ve maksimal düzeyde kalıcı olmasına ve ülkemizde bu alanda gerçekleştirilen çalışmalara katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler

• Yetenek Seçimi,Somatotip,Antropometri,Çocuk,Performans Testleri

TALENT SELECTION IN SPORTS AND ASSESSMENT OF THE PHYSICAL CHARACTERISTICS AND SOME PERFORMANCE PROFILES OF FEMALE CHILDREN BETWEEN 8-10 YEARS-OLD IN GUIDANCE TO SPORTS ANKARA SAMPLE

Öz

In this study it is aimed to examine some performance characteristics, somatotype and anthropometric characteristics of female children- between 8 &10 years old - for sports training and talent identification. In this study 1777 volunteer secondary school female students, 9±1 years old, from 23 schools in Ankara, participated in the subject group. In our study 11 anthropometric measurements such as, skinfold thickness, circumference and width measurements were taken. Heath-Carter method was used to determine the somatotype characteristics. Of performance characteristics, standing long jump test, vertical jump test, sitting ball throwing test, 20 m. speed run test and shuttle run test were applied. The statistical analyses of the measurements were calculated by using SPSS 11.0. The mean somatotype values of the female students that participated were found as endomorphy 3,96±0.86 mesomorphy 3,65±1,14 ectomorphy 2,96±1,43 and the performance test mean values were as follows; vertical jump 17,27±4,09 cm standing long jump 94,72±16,83 cm, 20 m speed run test 4,76±0,47 sec, sitting ball throwing 78,16±23,39 cm, shuttle run test 19,19±7,37 shuttle. The results that we have reached through this study will contribute to the knowledge – available at present- about talent identification and talent selection in sports and to establishing the normative values and to benefiting the investments on sports and sportspeople at maximum level and to the studies done in this field in our country.

Anahtar Kelimeler

• Talent Selection, Somatotype, Anthropometry, Children, Performance Tests

Kaynakça

1. Akşit, T., Özkol, Z.M. 8-10 Yaş Tenis Oyuncularında Maç Performansı İle Saha Testleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 282-284, 2006.
2. Arabacı, R., Koparan, Ş., Öztürk, F. ve Akın, M. Olimpiyatlar İçin Sporda Yetenek Seçimi ve Spora Yönlendirme Projesi II. Aşama Sonuçlarının İncelenmesi (Bursa Örneği), e-Journal of New World Sciences Academy Health Sciences, 3, (2), B0019, s. 86-98, 2008.
3. Arslan, F., Kaplan, T., Sanioğlu, A. İlköğretim Okullarındaki 8-13 Yaş Grubu Öğrencilerin Yetenek ve Performans Profillerinin Tespiti, IV. Uluslararası Akdeniz Spor Bilimleri Kongre Kitabı, 2007.
4. Balcı, Ş.S., Güler, D., Karacan, S., Çolakoğlu, F. Ergenlik Öncesi Kız Çocuklarda Somatotip Elemanları ile Sağlıkla İlgili Fiziksel Uygunluk Parametreleri Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi, 8. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, 2004.
5. Bektaş, Y., Özer, B.K., Gültekin,T., Sağır, M., Akın, G. Bayan Basketbolcuların Antropometrik Özellikleri: Somatotip ve Vücut Bileşimi Değerleri, Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Cilt:1, Sayı: 2, s. 52-62, 2007.
6. Çoruh, E.E. Futbola Yeni Başlayan Çocuklarda Somatotip ve Vücut Kompozisyonu ile Fiziksel Performans Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2003.
7. Demiral, Ş., Erdemir, İ., Kızılyaprak, H. Bayan Judocularda Yetenek Seçimi, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 176-178, 2006. 8. Gültekin, T. Ankara’da Düşük
8. Sosyoekonomik Düzeydeki 7-17 Yaş Grubu Okul

9. Çocuklarında Deri Kıvrımı Kalınlığı Değerleri
10. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
11. Fizik Antropoloji Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 1999.
12. Gültekin, T., Akın, G., Koca, B. Farklı Kategorideki Kadın ve Erkek Voleybolcuların Vücut Bileşimi Açısından Değerlendirilmesi, III. Uluslararası Akdeniz Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 321-326, 2001.
13. Gürses, Ç., Olgun, P. Sporda Başarıyı Etkileyen Faktörler, Sportif Yetenek Araştırma Metodu, Türk Spor Vakfı Yayınları, 1991.
14. Harvey, R.G. An Anthropometric Survey of Growth and Physique of the Populations of Kar Kar Island and Lufa Subdistrict, New Guinea, Phil. Trans. R. Soc, B 268, pp. 279-292, 1974.
15. Heimer, S., Misigoj, M., Medved, V. Some
16. Anthropological of Top Volleyball Players in SFR Yugoslavia, The Journal of Sports Medicine Fitness, 28: pp.200-208, 1988.
17. Haslofça., E, Haslofça., F, Kutlay E. 7-8 Yaş Kız Çocuklarında Fiziksel Uygunluk Parametreleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 335-338, 2006.
18. Kalkavan, A., Yüksel, O., Yapıcı, A.K., Şentürk, A., Eynur, A. Küçük ve Yıldız Basketbolcuların Fiziksel, Biyomotorik ve Antropometrik Özelliklerinin Araştırılması,9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 299-302, 2006.
19. Maud, P.J., Foster, C. Physiological Assessment of Human Fitness, USA, Human Kinetics. s. 205- 215, 1995.
20. Muratlı, S. Çocuk ve Spor, Bağırgan Yayım evi, Ankara, 1997.
21. Norton, K., Olds, T., (Lindsay Carter). (2004). Anthropometrica, A Text Book of Body Measurement For Sports And Health Courses, Supported By The Australian Sport Commission, Unsw Pres.
22. Özer, D.S., Özer, M.K. Çocuklarda Motor Gelişim, Kazancı Kitap Ticaret A. Ş., İstanbul, 2000.
23. Pekel, H.A., Balcı, Ş.S., Arslan, Ö., Bağcı, E., Aydos, L., Tamer, K., Pepe, H., Kalemoğlu, Y. Atletizm Yapan Çocukların Performansla İlgili Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının ve Bazı Antrepometrik Özelliklerinin Değerlendirilmesi, Kastamonu Eğitim Dergisi, Cilt:15 No:1, s. 427– 438, 2007. Ross, WD., Marfell-Jonsen, MJ. Kinanthropometry, Physiological Testing of the High-Performance Athlete, ed. MacDougall, J.D., Wenger, H.A., Green, H.J. Humankinetics Books, Champain, İll,Nois. 1991.
24. Sağlam, F. Kadın ve Erkeklerde Vücut Yağ Dağılımı, Beslenme ve Diyet Dergisi, 19, s. 199- 207, 1990.
25. Saygın, Ö., Mengütay, S. Çocuklarda Fiziksel Aktivite ve Fiziksel Uygunluk Arasındaki İlişkinin Araştırılması, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kıtabı, s. 371-373, 2006.
26. Selby, J.V., Newman, B., Quesenberry, C.P., Fabsitz, R.R., King, M.C.,Meoney, F.J. Evidence of Genetic İnfluence on Central Body Fat in Middle-Aged Twins, Human Biology, 61, (2), pp. 179-193, 1989.
27. Sevim, Y. Antrenman Bilgisi, Tutibay Ltd.Şti. Ankara, s. 172-217, 1997. 25. Tamer, K.
28. Sporda Fiziksel – Fizyolojik
29. Performansın Ölçülmesi ve Değerlendirilmesi
30. Bağırgan Yayımevi Ankara, s. 131-141, 2000.
31. Turgut. A., Çetinkaya. V. 6-11 Yaş Kız
32. Çocuklarında Bazı Motor Özelliklerin Belirlenmesi, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongre Kitabı, s. 186-188, 2006.
33. Turgut, A., Erman, A., Yalçıner, M. Elit Türk Yüzücülerinin Antropometrik ve Somatotip Özellikleri, Yüzme Bilim ve Teknoloji Dergisi, s. 3– 6, 1998.
34. Tutkun, E. Samsun İli İlk Öğretim Çağı Çocuklarının Yetenek Seçim Yönteminin Geliştirilmesi, Doktora Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Samsun, 2002.
35. Ziyagil, M.A., Zorba, E., Bozatlı, S., İmamoğlu, O. 6-14 Yaş Grubu Çocuklarda Yaş, Cinsiyet ve Spor Yapma Alışkanlığının Sürat ve Anaerobik Güce Etkisi, Celal Bayar Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Sayı: 3, Cilt: 3, s. 9-18, 1999.
36. Zorba, E. Fiziksel Uygunluk, Neyir Matbaası, s. 281-282, 2000.
37. Zorba, E., Ziyagil, M.A. Vücut Kompozisyonu ve Ölçüm Metotları, Trabzon, Gen Matbaacılık Reklamcılık Ltd. Şti. Ankara, 1995.