Elektrikli Araçlar İçin Şarj İstasyonu Lokasyon Seçimi

Öz

Elektrikli araçlar, fosil yakıt yerine elektrikle çalışan çevre dostu ulaşım araçlarıdır. İlk kez 1835’te icat edilen bu araçlar, batarya teknolojisindeki gelişmelerle günümüzde yaygınlaşmıştır. Elektrikli araçların kullanımını artırmak için şarj altyapısının doğru planlanması kritik bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada, elektrikli araç şarj istasyonlarının en uygun konumlarının belirlenmesi için Pisagor Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yöntemi kullanılmaktadır. Pisagor Bulanık TOPSIS ile trafik yoğunluğu, enerji altyapısı ve çevresel faktörler gibi kriterler değerlendirilerek, en uygun yerleşim noktaları belirlenmiştir. Yöntem, belirsizlikleri ve subjektif kararları daha esnek modelleyerek stratejik planlamaya katkı sağlamaktadır. Doğru konumlandırılan şarj istasyonları, erişilebilirliği artırarak menzil kaygısını azaltacak ve elektrikli araç kullanımını teşvik edecektir. Çalışmanın amacı, sürdürülebilir ve ekonomik bir şarj altyapısı planlaması yaparak, yerel yönetimler ve şehir planlamacılar için yol gösterici bir model sunmaktır.

Anahtar Kelimeler

• Elektrikli Araçlar
• Şarj İstasyonu
• Yer Seçimi
• Elektrikli Araç Altyapısı

Charging Station Location Selection for Electric Vehicles

Öz

Electric vehicles are environmentally friendly transportation options that run on electricity instead of fossil fuels. First invented in 1835, these vehicles have become more widespread with advancements in battery technology. Proper planning of charging infrastructure is crucial to increasing the adoption of electric vehicles. This study employs the Pythagorean Fuzzy Analytic Hierarchy Process (AHP) to determine the optimal locations for electric vehicle charging stations. With Pythagorean Fuzzy TOPSIS; factors such as traffic density, energy infrastructure, and environmental considerations are evaluated to identify the most suitable locations. This method allows for a more flexible modelling of uncertainties and subjective decision-making, contributing to strategic planning. Well-placed charging stations will enhance accessibility, reduce range anxiety, and promote the use of electric vehicles. The goal of this study is to develop a sustainable and cost-effective charging infrastructure plan, providing a strategic model for local governments and urban planners.

Anahtar Kelimeler

• Electric Vehicles
• Charging Station
• Location Selection
• Electric Vehicle Infrastructure

Kaynakça

1. Funke, S., Sprei, F., & Gnann, T. (2019). Addressing the different needs for charging infrastructure: An analysis of some criteria and scenarios for urban areas. Energy Policy, 123, 438-447.
2. Zhang, X., Wang, S., & Hao, H. (2018). Factors influencing the choice of electric vehicles: Evidence from China. Transportation Research Part A: Policy and Practice, 120, 72-81.
3. Hidrue, M. K., Parsons, G. R., Kempton, W., & Gardner, M. P. (2011). Willingness to pay for electric vehicles and their attributes. Resource and Energy Economics, 33(3), 686-705.
4. Hall, D., & Lutsey, N. (2017). Emerging best practices for electric vehicle charging infrastructure. ICCT White Paper.
5. Xiong, R., Cao, J., Yu, Q., & Ma, R. (2020). Optimized deployment of electric vehicle charging stations based on a novel multi-objective approach. Applied Energy, 262, 114554.
6. Nicholas, M. A., & Hall, D. (2018). Lessons learned on early electric vehicle fast-charging deployments.
7. Rezvani, Z., Jansson, J., & Bodin, J. (2015). Advances in consumer adoption of alternative fuel vehicles: A literature review and research agenda. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 34, 122-136.
8. Zadeh, L. A. (1965). Fuzzy sets. Information and Control, 8(3), 338-353.

9. Kahraman, C., Kaya, İ., & Cebeci, U. (2014). Fuzzy multi-criteria decision making: Theory and applications with recent developments. Springer.
10. Luthra, S., Garg, D., Mangla, S. K., & Kazançoğlu, Y. (2020). Developing a sustainable electric vehicle charging infrastructure using a hybrid decision-making approach: A case study of India. Sustainable Cities and Society, 55, 102023.
11. Yoon, K. P., & Hwang, C. L. (1981). Multiple attribute decision making methods and applications: A state of the art survey. Springer.
12. Yıldız, A., Ayyıldız, E., Taşkın Gümüş, A., Özkan, C. (2019). Ülkelerin yaşam kalitelerine göre değerlendirilmesi için hibrit Pisagor Bulanık AHP-TOPSIS metodolojisi: Avrupa Birliği örneği. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, (17), 1383-1391. https://doi.org/10.31590/ejosat.658021
13. Yang, Z., Li, H., & Zhang, W. (2021). Application of Pythagorean fuzzy sets in multi-criteria decision-making problems: A comprehensive review. Journal of Intelligent & Fuzzy Systems, 40(1), 123-140.
14. Wu, Y., Ma, R., Zhang, Y., & Xiong, R. (2017). Electric vehicle charging station planning: A systematic review. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 68, 479-493.
15. Güler, D., & Yomralioğlu, T. (2020). Açık kaynak kodlu CBS yazılımı ve bulanık analitik hiyerarşi yöntemini içeren elektrikli araç şarj istasyonu yer seçimi önerisi. Harita Dergisi, 163, 17-28.
16. Alkan, T., Atiz, Ö. F., & Durduran, S. S. (2023). Elektrikli araç şarj istasyonları için AHP yöntemi ile uygun yer seçimi: Konya örneği. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 12(1), 1-1.
17. Dörtköşe, S., Yazgan, H. R., & Ercan Cömert, S. (2022). Elektrikli araç şarj istasyon yerlerinin akış yakıt ikmal yer modeli kullanılarak belirlenmesi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi, 38(2), 371-382.
18. Gülbahar, İ. T. (2023). Electric vehicle charging station location decision in Türkiye. Yüksek Lisans Tezi, Abdullah Gül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kayseri.
19. Genevois, M. E., & Kocaman, H. (2018). Locating electric vehicle charging stations in Istanbul with AHP-based mathematical modeling. International Journal of Transportation Systems, 3, 1-12.
20. Bilgilioğlu, S. S. (2022). Coğrafi bilgi sistemleri ve bulanık analitik hiyerarşi süreci ile elektrikli araç şarj istasyonu yer seçimi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen Ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 22(1), 165-174. https://doi.org/10.35414/akufemubid.1013244
21. Mandaci, S., & Tolga, A. Ç. (2023, August). Site selection of solar-powered electric vehicle smart charging station: Istanbul case. In International Conference on Intelligent and Fuzzy Systems (pp. 676-683). Springer Nature Switzerland.
22. Karasu Asnaz, M. S., & Özdemir, B. (2021). Balıkesir Üniversitesi Çağış Kampüsü için elektrikli araç şarj istasyonu konumlandırma: Çok kriterli karar verme yöntemleri. Sistem Mühendisliği Dergisi, 8(2), 56-69.
23. Sarmas, E., Skaloumpakas, P., Kafetzis, N., Spiliotis, E., Lekidis, A., Marinakis, V., & Doukas, H. (2023). Optimal site selection of electric vehicle charging stations exploiting multi-criteria decision analysis: The case of Greek municipalities. Technical Annals, 1(2). https://doi.org/10.12681/ta.33632
24. Zhao, Y., Chen, M., Zhang, Y., & Liu, Y. (2020). Electric vehicle charging station location selection and deployment optimization: A multi-objective approach. International Journal of Production Economics, 226, 107572.
25. Yazar, Y., Eren, T. (2025). Afet sonrası taşınabilir baz istasyonu yer seçimi: Bingöl şehir merkezi örneği. Journal of Polytechnic.
26. Gök, M., Toklu, R., Güven E., Eren, T. (2024). Afet lojistiğinde depo yer seçimi. Resilience, 8 (2): 123-138.
27. Yazar, Y., Bayram, B., Coşkun, Ş.G., Eren, T. (2023). Bulanık ÇKKV yöntemleri kullanılarak karar destek sistemiyle çalışan ergonomik kiosk cihazı tasarımı ve yer seçimi. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar Bilimleri Dergisi, 7 (1): 68-84.
28. Kara, M., Ercan Y., Yumuşak, R., Cürebal, A., Eren, T. (2022). Yenilenebilir hibrit enerji santrali uygulamasında tesis yer seçimi. Uluslararası Mühendislik Araştırma ve Geliştirme Dergisi, 14(1): 208-227.
29. Abalı Y.A., Kutlu B.S., Eren T. (2022). Çok ölçütlü karar verme yöntemleri ile bursiyer seçimi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 26 (3-4), 259-272.
30. Çokçevik, K., Pınarbaşı, M. Alakaş, H.M., Eren, T. (2023). Su Havzalarının Korunması için Biyogaz Tesisi Yer Seçimi: Ankara’da Bir Uygulama. Uluslararası Veri Bilimi ve Güvenliği Konferansı. 6-7 Temmuz, Erzurum.
31. Oral, N., Yumuşak, R., Eren, T. (2021). AHP ve ANP yöntemleri kullanılarak tehlikeli madde depo yeri seçimi: Kırıkkale ilinde bir uygulama. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 10 (1): 115-124.
32. Güven, E., Pınarbaşı, M., Alakaş, H. M., & Eren, T. (2024). Organize sanayi bölgelerinin Natech riskine göre değerlendirilmesi: Kocaeli ili için bir örnek. Resilience, 8(1), 13-30.
33. Chumbi, W. E., Martínez-Minga, R., Zambrano-Asanza, S., Leite, J. B., & Franco, J. F. (2024). Suitable site selection of public charging stations: A Fuzzy TOPSIS MCDA framework on capacity substation assessment. Energies, 17(14), 3452.
34. Feng, J., Xu, S. X., & Li, M. (2021). A novel multi-criteria decision-making method for selecting the site of an electric-vehicle charging station from a sustainable perspective. Sustainable Cities and Society, 65, 102623.
35. Tezcan, M. C. (2024). Pisagor bulanık kümelere entegre AHP ve TOPSIS yöntemleri ile uçak tipi seçiminin optimizasyonu: Havayolu işlemeleri için model önerisi. Journal of Aviation Research, 6(1), 1-24. https://doi.org/10.51785/jar.1371387