Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması

Alper Kiraz; Necdet Gürsoy

doi:10.35193/bseufbd.555695

Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması

Öz

Üretme-satın alma kararlarının verilmesinde karar vericilerin kolay karar verememesinin nedeni karar vericilerin değerlendirmesi gereken çok sayıda ana ve alt kriterin olmasıdır. Aynı zamanda bu kriterler farklı departmanların yorumlarının alınmasını gerektiren çok disiplinli bir sistematiğe ihtiyaç duymaktadır. Bu sebeple bu çalışma günümüzde işletmelerin en kritik karar verme konularından biri olan “Üretme-Satın Alma Kararları”nın verilmesinde karar vericilere bir rehber olması amacıyla hazırlanmıştır. Bu çalışmada üretme-satın alma kararlarının verilmesindeki sebepler ve üretme-satın alma kararlarının verilmesindeki teknikler üzerinden bir literatür araştırması yapılmıştır. Bu araştırmalar sonrasında da otomotiv yedek parça sektöründe örnek bir üretme-satın alma karar problemi çok kriterli karar verme yöntemlerinden Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS yöntemleri ile entegre bir çözüm önerisi sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Üretme-Satın Alma Kararları,Çok Kriterli Karar Verme,Bulanık DEMATEL,Bulanık TOPSIS

Kaynakça

[1] Arslan, A.E., & Acar, M.Ş., & Arslan, O. (2019). O-Tipi Orc-Bınary Jeotermal Güç Santralı Optimizasyonu: Eatwos Analizi, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Prof. Dr. Fuat SEZGİN Bilim Yılı Özel Sayısı, 6, 222-236.
[2] Bergen, S.A. (1977). The make or buy decision. R&D Management, 8, 1, 39-42.
[3] Bigelow, L.S., & Argyres, N. (2008). Cengel, Y. A., & Boles, M. A. (2002). Transaction costs, industry experience and make-or-buy decisions in the population of early U.S. auto firms. Journal of Economic Behavior&Organization, Vol.66, 791-807.
[4] Büyüközkan, G., & Çiftçi, G. (2012). A Novel Hybrid MCDM Approach Based On Fuzzy DEMATEL, Fuzzy ANP And Fuzzy TOPSIS To Evaluate Green Suppliers. Expert Systems with Applications, 39, 3000-3011.
[5] Canez, L.E., & Platts, K.W., & Probert, D.R. (2000). Developing a framework for make-or-buy decisions. International Journal of Operations&Production Management, Vol. 20, No. 11, 1313-1330.
[6] Coase, R.H. (1937). The Nature of the Firm. Economica, Vol.4, 386-405.
[7] Chen, C.T. (2000). Extensions of the TOPSIS for group decision making under fuzzy environment. Fuzzy Set and Systems, 114, 1-9.
[8] Cheshmberah, M., & Makui, A., & Seyedhoseini, S.M. (2010). Manufacturing outsourcing decision making based on screening core activities and Fuzzy multi-criteria approach. Journal of Applied Sciences, X, 19, 2276-2282.

[9] Dalalah, D.& Hayajneh, M., & Batieha, F. (2011). A Fuzzy Multi-Criteria Decision Making Model for Supplier Selection, Expert Systems with Applications, 38(7), 8384-8391.
[10] Ford, W.H., & Porter H.F. (1915). Deciding whether to buy or to make, Library Factory Management Supply, 3, 45-52.
[11] Ford, D., & Farmer, D. (1986). Make or buy—a key strategic issue, Long Range Planning, XIX, 5, 54-62.
[12] Hwang, H.S., & Ko, W-H., & Goan, M-J. (2007). Web-based multi-attribute analysis model for make-or-buy decisions, Mathematical and Computer Modelling, XLVI, 7, 1081-1090.
[13] Kahraman, C., & Engin, O., & Kabak, Ö., & Kaya, İ. (2008). Information systems outsourcing decisions using a group decision-making approach, Engineering Applications of Artificial Intelligence 22, 832-841.
[14] Karakuzu, C., & Makhaila, A.A. (2017). Veriye Dayalı Bulanık Mantık Tabanlı Dinamik Sistem Modelleme, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 4, 9-29.
[15] Li, R.J. (1999). Fuzzy Method in Group Decision Making. Computers and Mathematics with Applications, 38(1), 91-101.
[16] Lin, C.J., & Wu, W.W. (2008). A Causal Analytical Method For Group Decision-Making Under Fuzzy Environment, Expert Systems with Applications, Volume 34, Issue 1, 205-213.
[17] Minh, N.D. (2011). Empirical make-or-buy decision making model in the Japanese Automobile Industry, Proceedings of the 2011 Winter Simulation Conference, 647-658.
[18] Moschuris, S. (2007). Triggering Mechanisms in Make-or-Buy Decisions: An Empirical Analysis, Journal of Supply Chain Management, XLIII, 1, 40-49.
[19] Öncü, A.A., & Öner, M.A., & Başoğlu, N. (2006). Make or Buy Analysis for Local Manufacture or Import Decisions in Defense System Procurements Using AHP: The Case of Turkey, Yapı Kredi Economic Review, XVII, 1, 39-59.
[20] Özbıyık, G. (2010). Çok kriterli karar verme yöntemleri ile Isısan A.Ş.’de üret veya satın al kararlarının uygulanması, Yüksek Lisans Tezi, Kayseri Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Fakültesi, Kayseri.
[21] Padillo, J.M., & Diaby, M. (1999). A multiple-criteria decision methodology for the make-or-buy problem, International Journal of Production Research, XXXVII, 14, 3203-3229.
[22] Platts, K.W., & Probert, D.R., & Canez, L. (2002). Make vs. buy decisions: A process incorporating multi-attribute decision-making, International Journal of Production Economics, LXXVII, 3, 247-257.
[23] Probert, D.R. (1996). The practical development of a make or buy strategy: the issue of process positioning, Integrated Manufacturing Systems, 7 (2), 44–51.
[24] Şentan, M.A. 2013. Üret veya satın al karar sürecine yönelik çözüm önerisi: Savunma sanayi uygulaması, Yüksek Lisans Tezi, Kara Harp Okulu, Savunma Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
[25] Van de Water, H., & Van Peet, H.P. (2007). A decision support model based on the Analytic Hierarchy Process for the Make or Buy decision in manufacturing, Journal of Purchasing and Supply Management,12, 258-271.
[26] Wang, J., & Yang, D. (2007). Using a hybrid multi-criteria decision aid method for information systems outsourcing, Computers & Operations Research, XXXIV, 12, 3691-3700.
[27] Yoon, K.P., & Naadimuthu, G. (1994). A make-or-buy decision analysis involving imprecise data, International Journal of Operations & Production Management XIV, 2, 62-69.
[28] Zadeh, L.A. (1965). Fuzzy sets, Information Control, 8, 338–353.
[29] Williamson, O.E. (1975). Markets and Hierarchies, New York, 26-30.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Alper Kiraz ^*
0000-0001-7067-1473
Türkiye

Necdet Gürsoy Bu kişi benim
0000-0002-4119-4695
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

18 Nisan 2019

Kabul Tarihi

12 Kasım 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 6 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.35193/bseufbd.555695

IZ

https://izlik.org/JA35UH93HC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kiraz, A., & Gürsoy, N. (2019). Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 6(2), 309-326. https://doi.org/10.35193/bseufbd.555695

AMA

1.Kiraz A, Gürsoy N. Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2019;6(2):309-326. doi:10.35193/bseufbd.555695

Chicago

Kiraz, Alper, ve Necdet Gürsoy. 2019. “Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 6 (2): 309-26. https://doi.org/10.35193/bseufbd.555695.

EndNote

Kiraz A, Gürsoy N (01 Aralık 2019) Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 6 2 309–326.

IEEE

[1]A. Kiraz ve N. Gürsoy, “Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması”, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 6, sy 2, ss. 309–326, Ara. 2019, doi: 10.35193/bseufbd.555695.

ISNAD

Kiraz, Alper - Gürsoy, Necdet. “Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 6/2 (01 Aralık 2019): 309-326. https://doi.org/10.35193/bseufbd.555695.

JAMA

1.Kiraz A, Gürsoy N. Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 2019;6:309–326.

MLA

Kiraz, Alper, ve Necdet Gürsoy. “Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması”. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 6, sy 2, Aralık 2019, ss. 309-26, doi:10.35193/bseufbd.555695.

Vancouver

1.Alper Kiraz, Necdet Gürsoy. Üretme-Satın Alma Karar Problemi için Otomotiv Yedek Parça Sektöründe Entregre Bulanık DEMATEL ve Bulanık TOPSIS Uygulaması. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi. 01 Aralık 2019;6(2):309-26. doi:10.35193/bseufbd.555695

Cited By

Bulanık Çok Kriterli Karar Verme Teknikleri İle Tedarikçi Seçimi; Bir Traktör Fabrikası Örneği

Deu Muhendislik Fakultesi Fen ve Muhendislik

https://doi.org/10.21205/deufmd.2021236822

EVALUATION OF THE FACTORS AFFECTING THE CAREER CHOICE OF STATISTICS STUDENTS WITH FUZZY DEMATEL AND FUZZY TOPSIS METHODS

Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.53092/duiibfd.1608423