The Effect Of Humic/Fulvic Acid Application on Grain Yield and Some Quality Traits in Two Bread Wheat (Triticum aestivum L.)

Öz

This study was carried out with the aim of determining the effect of different amounts of humic/fulvic acid application on the yield and some quality traits of two bread wheatcultivars in Yozgat-Sarıkaya ecological conditions between 2013 and 2015 growth seasons. Experiments were established using split block design with three replications. In this study, spike length, spike number per m2, grain yield, test weight, 1000 kernel weight, protein content, Zeleny sedimentation value, wet gluten content, fat ratio, starch content, ash ratio , ADF and NDF value were investigated. The effect of humic/fulvic acid application on plant height, spike number per m2, grain yield and thousand kernel weights was statistically significant at 1% level. According to the average of two years, the highest grain yield with 392.2 kg da-1 was obtained by applying 300 ml of humic/fulvic acid per decares.

İki Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum L.) Çeşidinde Hümik/Fulvik Asit Uygulamasının Tane Verimi ve Bazı Kalite Özelliklerine Etkisi

Öz

Bu çalışma, iki ekmeklik buğday çeşidinde farklı dozlardaki hümik/fulvik asit uygulamalarının verim ve bazı kalite özelliklerine etkilerini belirlemek amacıyla 2013-2015 yılları arasında Yozgat-Sarıkaya’da yürütülmüştür. Deneme tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada çeşitlerin bitki boyu, başak uzunluğu, m2’de başak sayısı, tane verimi, hektolitre ağırlığı, bin tane ağırlığı, protein içeriği, Zeleny sedimentasyon değeri, yaş gluten içeriği, yağ oranı, nişasta içeriği, kül oranı, asit deterjanda çözünmeyen lif (ADF) ve nötr deterjanda çözünmeyen lif (NDF) değerleri incelenmiştir. Bitki boyu, m²’deki başak sayısı, tane verimi ve bin tane ağırlığı üzerine hümik/fulvik asit uygulamasının etkisi istatistiki olarak % 1 seviyesinde önemli olmuştur. İki yılın ortalamasına göre en yüksek tane verimi 392.2 kg da-1 ile dekara 300 ml hümik/fulvik asit uygulamasından elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Buğday,hümik-fulvik asit,,tane verimi,kalite,çeşit

Kaynakça

1. [1] Gezgin, S., Dursun, N. & Yılmaz, F.G. (2012). Bitki yetiştiriciliğinde humik ve fulvik asit kaynağı olan TKİ-humas’ın kullanımı. SAÜ Fen Edebiyat Dergisi, 1: 159-163.
2. [2] Mut, Z., Aydın, N., Özcan, H. & Bayramoğlu H.O. (2005). Orta Karadeniz Bölgesinde ekmeklik buğday genotiplerinin verim ve bazı kalite özelliklerinin belirlenmesi, GOÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 22 (2): 85-93.
3. [3] Süzer, S. (2007). Buğday tarımı ve önemi, Hasad Bitkisel Üretim Dergisi, 23 (270): 64-68.
4. [4] Kızılaslan, H. (2004). Dünya’da ve Türkiye’de buğday üretimi ve uygulanan politikaların karşılaştırılması. GOÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 21 (2): 23-38.
5. [5] Türkiye İstatistik Kurumu. (2018). Türkiye İstatistik Kurumu. http://www.tuik.gov.tr/PreTabloArama.do (erişim tarihi: 20.02.2020).
6. [6] Food Agriculture Organization. (2019). Statistical Databases, http://faostat.fao.org, (erişim tarihi: 20.02.2020).
7. [7] Mut, Z., Erbaş Köse, Ö. D. & Akay, H. (2017). Bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşitlerinin tane verimi ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 32(1): 85-95.
8. [8] Kaya, M., Atak, M., Çiftçi, C. Y., & Ünver, S. (2005). Çinko ve Humik Asit uygulamalarının ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.)'da verim ve bazı verim öğeleri üzerine etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 9(3).

9. [9] Dağüstü, N. & Bölük, M. (2001).Yedi ekmeklik buğday diallel melezlerinin kimi tarımsal özellikleri. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, (16): 211-223.
10. [10] Mut, Z., Ayan, I. & Mut, H. (2006) Evaluation of forage yield and quality at two phenological stages of triticale genotypes and other cereals grown under rainfed conditions, Bangladesh J. Bot., 35(1): 45-53.
11. [11] Korkut, O. & Bilgin, K. Z. (2005). Bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşit ve hatlarının tane verimi ve bazı fenolojik özelliklerinin belirlenmesi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2 (1): 58-65.
12. [12] Khan, R.U., Rashid, A., Khan, M.S.& Ozturk, E. (2010). Impact of humic acid and chemical fertilizer application on growth and grain yield of rainfed wheat (Tiıticum Aestivum L.). Pakistan J. Agric. Res. 23: 3-4.
13. [13] Arjumend, T., Abbasi, M.K.& Rafique, E. (2015) Effects of lignite-derived humic acid on some selected soil properties, growth and nutrient uptake of wheat (Triticum aestivum L.) grown under greenhouse conditions. Pak. J. Bot., 47(6):2231-2238.
14. [14] Manal, F. M., Thalooth, A.T. Amal, G. A. Magda, H. M. & Elewa, T. A. (2016). Evaluation of the effect of chemical fertilizer and humic acid on yield and yield components of wheat plants (Triticum aestivum L.) grown under newly reclaimed sandy soil. International Journal of ChemTech Research, 9 (8):154-61.
15. [15] Radwan, F. I., Gomaa, M. A., Rehab, I. F. & Samera, I. A. (2015). Impact of humicacid application, foliar micronutrients and biofertilization ongrowth, productivity and quality ofwheat (Triticum aestivum, L.). Middle East Journal of Agriculture, 4 (2): 130-140.
16. [16] Attia, M.A. & Abd El Salam, A.A. (2016). Effect of mineral, organic and bio-fertilizer on yield and yield components of bread wheat at Siwa Oasis. Alex. J. Agric. Sci. vol. 61(3): 211-219.
17. [17] Antoun, L.W., Sahar, M.Z. & Hanaa, H.R. (2010). Influence of compost, N-mineral and humic acid on yield and chemical composition of wheat plants. J. Soil Sci. and Agric. Engi. Mansoura Univ., 1(11): 1131-1143.
18. [18] Aydın, N., Bayramoğlu, H.O., Mut, Z. & Özcan, H. (2005). Ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşit ve hatlarının Karadeniz koşullarında verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. AÜZF Tarım Bilimleri Dergisi, 11(3): 257-262.
19. [19] Mut, Z., Aydın, N., Bayramoğlu, N.O. & Özcan, H. (2007). Bazı ekmelik buğday (Triticum aestivum L.) genotiplerinin verim ve başlıca kalite özelliklerinin belirlenmesi. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2): 193-201.
20. [20] Mut, Z., Aydin, N., Bayramoğlu, H.O. & Özcan. H. (2010). Stability of some quality traits in bread wheat (Triticum aestivum L.) genotypes. J. Environ. Biol., 31: 489-495.
21. [21] Yazar, S., Salantur, A., Özdemir, B., Alyamaç, M. E., Evlice, A. K., Pehlivan, A., Akan K. & Aydoğan, S. (2013). Orta Anadolu Bölgesi ekmeklik buğday ıslah çalışmalarında bazı tarımsal karakterlerin araştırılması. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 22(1): 32-40.
22. [22] Aktaş, B. & Eren, H. (2014). Bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşitlerinin tane verimi stabilitesi ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 23(2): 69-76.
23. [23] Özen, S. & Akman, Z. (2015). Yozgat ekolojik koşullarında bazı ekmeklik buğday çeşitlerinin verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 10 (1): 35-43.
24. [24] Kendal, E. & Doğan, Y. (2013). Diyarbakır koşullarında bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) genotiplerinin tane verimi ve bazı kalite özelliklerinin belirlenmesi. YYÜ Tar. Bil. Derg., 23(3): 199-208.
25. [25] Naneli, İ., Sakin, M.A., Kıral, A.S. (2015). Tokat-Kazova şartlarında bazı ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşitlerinin veri & ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. GOÜ. Ziraat Fak. Der. 32(1): 91-103.
26. [26] Campbell, L. D., Boila, R. J., Stothers, S. C. (1995). Variation in the chemical composition and test weight of barley and wheat grain grown at selected locations throughout Manitoba. Can. J. Anim. Sci., 75 (2): 239-246.
27. [27] Barteczko, J., Augustyn, R. , Lasek, O. & Smulikowska, S. (2009). Chemical composition and nutritional value of different wheat cultivars for broiler chickens. Journal of Animal and Feed Sciences, 18: 124–131.
28. [28] Žilic, S., Dodig, D., Milašinovic Šeremešic, M., Kandic, V., Kostadinovic, M., Prodanovic S.& Saviç, D. (2012). Small grain cereals compared for dietary fibre and proteın contents. GENETIKA, 43(2): 381-395.
29. [29] Anjum, M.I., Ghazanfar, S.& Begum, I. (2014). Nutritional composition of wheat grains and straw ınfluenced by differences in varieties grown under uniform agronomic practices. Inter. J. Vet. Sci, 3(3): 100-104.
30. [30] Ereifej, K. I., Al-Karaki, G. N. & Hammouri, M. K. (2007). Variability of some physico-chemical characteristics of wheat cultivars grown under arid and semiarid mediterranean conditions. Internatıonal Journal of Food Propertıes, 4(1): 91-101.
31. [31] Egesel, C.Ö., Kahrıman, F., Tayyar, Ş.& Baytekin, H. (2009). Ekmeklik buğdayda un kalite özellikleri ile dane veriminin karşılıklı etkileşimleri ve uygun çeşit seçimi. Anadolu J. Agric. Sci. 24: 76-83.
32. [32] Akçura, M., 2011. The relationships of some traits in Turkish winter bread wheat landraces. Turk J. Agric. For., 35: 115-125.
33. [33] Mahla, R., Madan, S., Munjal, R. & Hasija, R. J. (2015). Drought stress induced changes in quality and yield parameters and their association in wheat genotypes. Environment and Ecology, 33(4): 1639-1643.
34. [34] Liniņa, A. & Ruža, A. (2015). Weather conditions effect on fresh and stored winter wheat grain gluten quantity and quality. Nordic View To Sustainable Rural Development. Proceedings of the 25th NJF Congress, 148-153, 16-18 June, Riga, Latvia.
35. [35] Grausgruber, H., Oberforster, M., Werteber, M., Ruckenbauer, P. & Volmann, J. (2000). Stability of quality traits in austrian-grown winter wheats. Field Crops Research, 66 (3): 257- 267.
36. [36] Šramková, Z., Gregová, E. & Šturdík, E. (2009). Chemical composition and nutritional quality of wheat grain. Acta Chimica Slovaca, 2(1): 115-138.