Derleme

Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme

Cilt: 7 Sayı: 3 25 Ekim 2023
PDF İndir
EN TR

Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme

Öz

Aşı teknolojileri, daha etkili ve çok yönlü aşılama stratejilerine duyulan ihtiyaç nedeniyle önemli ölçüde gelişti. Geleneksel aşılar öncelikle bağışıklık sistemini uyarmak için zayıflatılmış veya etkisiz hale getirilmiş patojenleri kullanıyordu. Ancak moleküler biyoloji ve immünolojideki son gelişmeler yeni aşı platformlarının geliştirilmesine yol açtı. Dikkate değer ilerlemelerden biri, COVID-19 aşılarından biri olan mRNA aşılarının geliştirilmesidir. Bu aşılar, hücrelere patojenin zararsız bir kısmını üretme talimatı vermek için sentetik mRNA'yı kullanarak güçlü bir bağışıklık tepkisi ortaya çıkarır. Umut verici başka bir yaklaşım, patojenik antijenleri kodlayan genetik materyali konakçı hücrelere iletmek için değiştirilmiş bir virüs kullanan viral vektör aşılarını içerir. Bu teknoloji, Ebola ve COVID-19 gibi hastalıklara karşı güçlü bir bağışıklık tepkisi sağlayarak umut vaat etmektedir. Protein alt birim aşılarındaki yenilikler, bir bağışıklık tepkisini tetiklemek için patojenin proteinler veya peptidler gibi zararsız parçalarının kullanılmasını içerir. Bu aşılar, genellikle adjuvanlar veya nanopartikül dağıtım sistemleri yoluyla geliştirilmiş güvenlik ve etkinlik sunar. Ayrıca, DNA aşıları gibi nükleik asit bazlı aşılardaki ilerlemeler, aşılama için potansiyel olarak güçlü ve esnek bir platform sunmaktadır. Ek olarak, günümüzde nanoteknoloji sayesinde bağışıklık tepkileri güçlendirerek aşı gelişiminekatkı sağlanmıştır. Nanopartiküller, antijenleri veya adjuvanları kapsülleyerek aşı etkinliğini optimize edebilmektedir.Sonuç olarak, mevcut aşı teknolojileri, mRNA ve viral vektör aşıları, protein alt birim aşıları, nükleik asit bazlı aşılar ve nanoteknoloji dahil olmak üzere yenilikçi ve çeşitli yaklaşımlara doğru bir geçiş sergilemektedir. Bu ilerlemeler, ortaya çıkan bulaşıcı hastalıkların ele alınması ve aşının erişilebilirliğinin, güvenliğinin ve etkinliğinin iyileştirilmesi konusunda umut vaat etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Jefferson T. Bioterrorism and compulsory vaccination. BMJ. 2004;329(7465):524-525. doi:10.1136/bmj.329.746 5.524
  2. 2. Saleh A, Qamar S, Tekin A, Singh R, Kashyap R. Vaccine Development Throughout History. Cureus. 2021;13(7). doi:10.7759/cureus.16635
  3. 3. Hardt K, Bonanni P, King S, et al. Vaccine strategies: Optimising outcomes. Vaccine. 2016;34(52):6691-9. doi:10.1016/j. vaccine.2016.10.078
  4. 4. Shaker R, Fayad D, Dbaibo G. Challenges and opportunities for meningococcal vaccination in the developing world. Hum Vaccin Immunother. 2018;14(5): 1084-97. doi:10.1080/21645515.2018.1434463
  5. 5. Muraskin W. The global alliance for vaccines and immunization: Is it a new model for effective public– private cooperation in international public health? Am J Public Health. 2004;94(11):1922-5. doi:10.2105/AJPH. 94.11.1922
  6. 6. Vetter V, Denizer G, Friedland LR, Krishnan J, Shapiro M. Understanding modern-day vaccines: what you need to know. Ann Med. 2018;50(2):110-20. doi:10.1080/07 853890.2017.1407035
  7. 7. Fijen CA, Kuijper EJ, te Bulte MT, Daha MR, Dankert J. Assessment of complement deficiency in patients with meningococcal disease in The Netherlands. Clin Infect Dis. 1999;28(1):98-105. doi: 10.1086/515075. PMID: 10028078.
  8. 8. Wara DW. Host defense against Streptococcus pneumoniae: the role of the spleen. Rev Infect Dis. 1981;3(2):299-309. doi: 10.1093/clinids/3.2.299. PMID: 7256088.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bulaşıcı Ajanlar

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

27 Ekim 2023

Yayımlanma Tarihi

25 Ekim 2023

Gönderilme Tarihi

12 Ekim 2023

Kabul Tarihi

18 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Kahraman Kılbaş, E. P., & Altındiş, M. (2023). Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research, 7(3), 148-156. https://doi.org/10.34084/bshr.1374872
AMA
1.Kahraman Kılbaş EP, Altındiş M. Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme. J Biotechnol and Strategic Health Res. 2023;7(3):148-156. doi:10.34084/bshr.1374872
Chicago
Kahraman Kılbaş, Elmas Pınar, ve Mustafa Altındiş. 2023. “Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 7 (3): 148-56. https://doi.org/10.34084/bshr.1374872.
EndNote
Kahraman Kılbaş EP, Altındiş M (01 Ekim 2023) Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 7 3 148–156.
IEEE
[1]E. P. Kahraman Kılbaş ve M. Altındiş, “Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme”, J Biotechnol and Strategic Health Res, c. 7, sy 3, ss. 148–156, Eki. 2023, doi: 10.34084/bshr.1374872.
ISNAD
Kahraman Kılbaş, Elmas Pınar - Altındiş, Mustafa. “Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 7/3 (01 Ekim 2023): 148-156. https://doi.org/10.34084/bshr.1374872.
JAMA
1.Kahraman Kılbaş EP, Altındiş M. Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme. J Biotechnol and Strategic Health Res. 2023;7:148–156.
MLA
Kahraman Kılbaş, Elmas Pınar, ve Mustafa Altındiş. “Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme”. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research, c. 7, sy 3, Ekim 2023, ss. 148-56, doi:10.34084/bshr.1374872.
Vancouver
1.Elmas Pınar Kahraman Kılbaş, Mustafa Altındiş. Mevcut ve Gelişmekte Olan Aşı Teknolojileri; Kısa derleme. J Biotechnol and Strategic Health Res. 01 Ekim 2023;7(3):148-56. doi:10.34084/bshr.1374872