Teknoloji Kullanımının Yansımaları: Teknoloji Kullanımıyla Kaybolan Değerler Hakkında Ebeveyn Görüşleri

Öz

Bilişim teknolojilerindeki gelişmeler, bireyleri ve toplumsal yaşamı derinden etkilemektedir. Gelişen teknolojiler ve bu teknolojilerin barındırdığı özellikler toplumu, etkileşim tercihi, bilgiye erişim, insani değerleri vb. birçok yönden etkilemektedir. Bu etki olumlu ve olumsuz yönde olabilmektedir. Öte yandan bilişim teknolojileri karşısında bireyler aktif roldedir. Günümüzde bu vazgeçilmez teknolojilerin özellikle çocuklar üzerindeki etkileri ise üzerinde durulması gereken bir konudur. Teknolojiyle iç içe yaşayan ve dolayısıyla teknolojinin etkilerine doğrudan maruz kalan çocukların teknoloji kullanımının değerler üzerindeki etkisi, insani ilişkilerine bu yoğun kullanımın nasıl yansıdığını araştırmak amacıyla bu çalışma yapılmıştır. Araştırma, bilgisayar, tablet, akıllı telefon ve İnternet gibi yaygın kullanıma sahip olan bilişim teknolojileri kullanımına dayalı olarak yapılmıştır. Nitel yöntemle desenlenen bu araştırmada araştırmacılar tarafından yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Görüşme formu hazırlanırken nihai formu oluşturmak için ilgili alan uzmanından görüş alınmıştır. Bu çalışmada 11 ebeveyn ile görüşme yapılmıştır. Katılımcılardan nitel yolla toplanan veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları ebeveynlerin çoğunluğunun çocuklarının değerlerin kazanımı konusunda teknolojinin olumsuz etkisi olduğunu düşünmektedir. Ebeveynler teknolojinin çocuklarda en çok paylaşım değerini yozlaştırdığını belirtmiştir. Ayrıca ebeveynlere göre değerlerin korunması ve sürdürülmesi için teknolojinin sunduğu içeriklerin değerleri içermesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Teknoloji kullanımı,Değerler,Ebeveyn görüşleri

Reflections of Using Technology: Parental Views on Values That Tend to Be Degenerated with the Use of Technology

Öz

Developments in information technology are affecting individuals and social life deeply. Technologic improvements and various features brought by such improvements effect the society in a number of ways like choice of interaction, access to information, humanitarian values, etc. These effects may be positive or negative. Besides, individuals are active in the face of information technology. Today, the effects of these indispensable technologies especially on children are a matter to be emphasized. This study was conducted to investigate the effects of children’s technology use on values and how this intensive use is reflected in human relations by the children, who are living together with the technology and therefore directly exposed to the effects of technology. The research has been based on the use of common information technologies such as computers, tablets, smartphones and the Internet. Semi-structured interview form was implemented by the researchers in this study which is designed by qualitative method. While the interview form was being prepared, opinions were taken from the relevant field experts to generate the final form. 11 parents were interviewed in this study. Qualitative data collected from participants were analysed by content analysis method. Research findings suggest that the majority of parents think that technology has adverse effects on children's attainment of values. Parents have stated that technology corrupts the value of sharing the most in children. Besides, according to parents, the content provided by technology should also include values to protect and sustain certain ones.

Anahtar Kelimeler

• Use of technology,Values,Parental views

Kaynakça

1. Bian, M., & Leung, L. (2015). Linking loneliness, shyness, smartphone addiction symptoms, and patterns of smartphone use to social capital. Social Science Computer Review, 33(1), 61–79.
2. Durak, H. ve Seferoğlu, S. S. (2016). Siber Zorbalık: Eski Bir Toplumsal Sorunla İlgili Yeni Tanımlamalar, Bakışlar, Değerlendirmeler. Görgün- Baran, A. ve Çakır, M. (Ed.) içinde İnter-disipliner Yaklaşımla Gençliğin Umudu Toplumun Beklentileri, ss. 167-187. Hacettepe Üniversitesi Yayınları, Ankara.
3. Forgays, D. K., Hyman, I., & Schreiber, J. (2014). Texting everywhere for everything: Gender and age differences in cell phone etiquette and use. Computers in Human Behavior, 31, 314-321.
4. Karaoğlan Yılmaz, F , Çavuş Ezin, Ç . (2017). Ebeveynlerin bilgi güvenliği farkındalıklarının incelenmesi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 7(2), 41-57. DOI: 10.17943/etku.288874
5. Karaoğlan-Yılmaz, F. G., Yılmaz, R., & Sezer, B. (2014). Üniversite öğrencilerinin güvenli bilgi ve iletişim teknolojisi kullanım davranışları ve bilgi güvenliği eğitimine genel bir bakış. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(1), 176-199.
6. Kuss, D. J., Griffiths, M. D., & Binder, J. F. (2013). Internet addiction in students: Prevalence and risk factors. Computers in Human Behavior, 29(3), 959-966.
7. Kwon, M., Kim, D. J., Cho, H., & Yang, S. (2013). The smartphone addiction scale: development and validation of a short version for adolescents. http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0083558 adresinden 20.04.2018 tarihinde erişilmiştir.
8. Lee, S., Tam, C. L., & Chie, Q. T. (2014). Mobile phone usage preferences: The contributing factors of personality, social anxiety and loneliness. Social Indicators Research, 118(3), 1205-1228.

9. Lenhart, A., Madden, M., Smith, A., Purcell, K., Zickuhr, K., & Rainie, L. (2011). Teens, kindness, and cruelty on social network sites: How American teens navigate the new world of “digital citizenship.” Pew Internet and American Life Project.
10. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
11. Müller, K. W., Beutel, M. E., Egloff, B., & Wölfling, K. (2014). Investigating risk factors for Internet gaming disorder: a comparison of patients with addictive gaming, pathological gamblers and healthy controls regarding the big five personality traits. European addiction research, 20(3), 129-136.
12. Przybylski, A. K., & Weinstein, N. (2013). Can you connect with me now? How the presence of mobile communication technology influences face-to-face conversation quality. Journal of Social and Personal Relationships, 30(3), 237-246.
13. Salehan, M., & Negahban, A. (2013). Social networking on smartphones: When mobile phones become addictive. Computers in Human Behavior, 29(6), 2632-2639.
14. Şimşek,H. & Yıldırım,A.(2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık, Ankara.
15. Wei, R., & Lo, V. H. (2006). Staying connected while on the move: Cell phone use and social connectedness. New Media & Society, 8(1), 53-72.
16. Yildirim, C., Sumuer, E., Adnan, M., & Yildirim, S. (2016). A growing fear: Prevalence of nomophobia among Turkish college students. Information Development, 32(5), 1322-1331.
17. Yıldız-Durak, H. (2018). What Would You Do Without Your Smartphone? Adolescents’ Social Media Usage, Locus of Control, and Loneliness as a Predictor of Nomophobia. Addicta: The Turkish Journal on Addictions, 5(2), 151-163.
18. Yıldız-Durak, H. ve Seferoğlu, S. S. (2018). Ortaokul öğrencilerinin akıllı telefon kullanımları ve bağımlılık düzeyleriyle ilgili unsurlar. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 8(1), 1–23.
19. Yiğit, E. Ö., Çengelci, T., & Karaduman, H. (2013). Teknolojinin Değerlere Yansıması Konusunda Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Görüşleri. Journal of Social Studies Education Research, 4(1), 73-109.