Öğrencilerin Dijital Ortamlar Üzerinden Yapılan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Derslerine Yönelik Tutumları (Sivas Zara İlçesi Örneği)

Öz

2020 yılında Koronavirüs salgını dolayısıyla eğitim faaliyetleri aksamıştır. Bu durumdan kaynaklanan öğrenme kaybını azaltmak için öğretim faaliyetleri dijital ortamlar üzerinden yapılmaya başlamıştır. Yapılan bu faaliyetlerle ilgili sorunların belirlenmesi için meselenin bilimsel olarak ele alınması gerekmektedir. Bu araştırmanın amacı uzaktan öğretim sürecinde Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) Derslerine yönelik öğrenci tutumlarının belirlenmesidir. Çalışma nicel yöntemlerle desenlenmiştir. Çalışmanın örneklem grubunu Sivas ilinin Zara ilçesindeki öğrenciler oluşturmaktadır. Çalışmanın verileri Özdemir ve Çelik tarafından geliştirilen “DKAB Dersi Tutum Ölçeği” ile elde edilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler SPSS paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Analiz sürecinde öğrencilerin derse yönelik tutumlarının bağımsız değişkenlerin etkisine bağlı olarak anlamlı bir şekilde değişkenlik gösterip göstermediği saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin dijital ortamlar üzerinden yapılan din kültürü ve ahlak bilgisi derslerine yönelik tutumları yüksektir. Ancak derslere katılma istekleri orta düzeydedir. Öğrencilerin tutumları okul türü, öğrenim düzeyi, din kültürü ve ahlak bilgisi dersi başarı durumu, öğretmenlerin ilgi çekici dijital materyal kullanma durumu değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Araştırma din öğretimiyle ilgili uzaktan eğitimin değerlendirilmesi hususunda yapılan sınırlı çalışmalardan biri olduğu için önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• Din Eğitimi
• Uzaktan Eğitim
• Dijital Eğitim Ortamı
• Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
• Öğrenci Tutumları

Students' Attitudes towards Religious Culture and Moral Knowledge Lessons Made on Digital Media (Sivas Zara District Example)

Öz

In 2020, educational activities were disrupted due to the Covid-19 epidemic. In order to reduce the learning loss arising from this situation, teaching activities have started to be carried out on digital media. In order to determine the problems related to these activities, the issue needs to be dealt with scientifically. The aim of this research is to determine student attitudes towards religious culture and moral knowledge lessons in the distance education process. The study was designed with quantitative methods. The sample group of the study consists of students from Zara district of Sivas province. The data of the study were obtained by "Religion Culture and Moral Knowledge Course Attitude Scale" developed by Özdemir and Çelik. The data obtained in the study were analyzed through the SPSS package program. In the analysis process, it was determined whether the students' attitudes towards the course differ significantly depending on the effect of independent variables. According to the results of the research, the students' attitudes towards the religious culture and moral knowledge lessons on digital media are high. However, their willingness to participate in classes is moderate. Students 'attitudes differ significantly according to the variables of school type, education level, religious culture and ethics course success, and teachers' use of interesting digital material. The research is important because it is one of the limited studies on the evaluation of distance education related to religious education.

Anahtar Kelimeler

• Religious Education
• Distance Education
• Digital Education Environment
• Religious Culture and Moral Knowledge
• Student Attitudes

Kaynakça

1. Allport, Gordon Willard. “Attitudes”. Reading in Attitude Theory and Measurement. ed. Martin Fishbein. 1-14. New York: John Wiley&Sons, 1967.
2. Alpan Bangir, Gülgün. “Görsel Okuryazarlık ve Öğretim Teknolojisi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 5/2 (Haziran 2008), 74-102.
3. Altaş, Nurullah. “Türkiye’de Dinî Yükseköğretim Alanında Uzaktan Eğitimle İlgili Algı Sorunları ve İLİTAM Uygulamaları”. Değerler Eğitimi Dergisi 14/31 (Haziran 2016), 7-42.
4. Arıcı, İsmail. “Öğrencilerin İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretmenine Yönelik Tutumları”. Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 12/2 (2007), 169-189.
5. Baltacı, Ali - Coşkun, Mehmet Kamil. “Din Kültürü Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Mesleğe Tutumları ile Eğitime Olan İnançları Arasındaki İlişki”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 7/14 (Güz 2019), 469-487. https://doi.org/10.33931/abuifd.560674
6. Büyüköztürk, Şener. Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2012.
7. Can, Ertuğ. “Coronavirüs (Covid-19) Pandemisi ve Pedagojik Yansımaları: Türkiye’de Açık ve Uzaktan Eğitim Uygulamaları”. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi 6/2 (Nisan 2020), 11-53.
8. Çakmak, Fatih. “Lise Öğrencilerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Programına Yönelik Tutumlarını Etkileyen Faktörler”. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi 11/4 (2018), 1019-1069.

9. Çınar, Fatih. “İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni Adaylarının Öğretim Amaçlı Teknolojiyi Kullanma ve Materyal Geliştirme Tutum ve Özgüvenleri Üzerine Bir Araştırma”. Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 33 (Aralık 2014), 115-139.
10. Demir, Rıdvan. “Sanal Gerçeklik Gözlüğüne Dayalı Din Öğretimine Yönelik Öğretmen Adaylarının Tutumu”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 8/1 (2019), 847-861.
11. Gashi, Feim. “Koronavirüse Yakalanmış Kişilerde Tedavi Döneminde Dini Başa Çıkmanın Etkisi”. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 7/1 (2020), 511-535.
12. Gencer, Nevzat. “Alevi Öğrencilerin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Karşı Tutumları Üzerine Bir Değerlendirme”. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 19/1 (2020), 85-118.
13. Göksu, İ̇dris - Koçak, Ömer. “Öğretmen Adaylarının Öğretim Teknolojilerine Yönelik Metaforik Algıları”. Journal of Instructional Technologies and Teacher Education 9/2 (Aralık 2020), 125-143.
14. Gün, Ayşegül. “İşitme engelliler ortaokulunda okuyan öğrencilerin din kültürü ve ahlak bilgisi dersine yönelik tutum ve değerlendirmeleri: Amasya ve Samsun örneği”. Journal of Divinity Faculty of Hitit University 14/28 (2015), 61-92.
15. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim 05 Şubat 2021. https://sozluk.gov.tr
16. Gürer, Banu - Arslan, Nursel. “Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersinde Eğitsel Oyun Yöntemi ile Öğretimin Öğrenci Başarısına ve Derse Tutumuna Etkisi”. Değerler Eğitimi Dergisi 15/34 (2017), 87-127.
17. Hargreaves, Andy. “Presentism, Individualism, and Conservatism: The Legacy of Dan Lortie’s Schoolteacher: A Sociological Study”. Curriculum Inquiry 40/1 (2010), 143-154. Icek, Ajzen. Attitudes, Personality and Behavior. London: McGraw-Hill Education, 2005.
18. Karasar, Niyazi. Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler. Ankara: Nobel Yayınları, 32. Baskı., 2017.
19. Kaya, Mevlüt. “İlköğretim ve Ortaöğretim Öğrencilerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Karşı Tutumları”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 12/12-13 (2001), 43-78.
20. Korkmaz, Mehmet. Din Öğretimi Teknolojisi ve Materyal Geliştirme. Kayseri: Tezmer Yayın, 2014.
21. MEB. Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri. Ankara: Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü, 2017.
22. Myers, David G. Social Psychology. New York: The McGraw‐Hill Companies Inc., 1996.
23. Özdamar, Kazım. Modern Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Eskişehir: Kaan Kitabevi, 2003.
24. Özdemir, Şuayip - Çelik, Rahime. “Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Tutum Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Amasya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 8 (2017), 7- 20.
25. Paksoy, Hacı Mustafa. “Covid-19 Pandemisi ile Oluşan Korku ve Davranışlara İnancın Etkisi Üzerine Bir Araştırma: Türkiye Örneği”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 10/2 (2020), 135-155. https://doi.org/DOI: 10.47147/ksuiibf.798354
26. Petty, Richard E. Attitudes and Persuasion: Classic and Contemporary Approaches. New York: Routledge, 2018.
27. Reise, Robert A. - Ely, Donald P. “Tanımlamaların Yansıttığı Biçimiyle Eğitim Teknolojisi Alanı”. çev. Muhammet Kemal Karaman. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4/2 (Aralık 2002), 43-56.
28. Riggio, Ronald E. Introduction to Industrial-Organizational Psychology. New York: Routledge, 2017.
29. Sami, Said vd. “Covid-19 Sürecinde Gençlerde Hayatın Anlamına Yönelik Değişim ve Dönüşümler”. İlahiyat Akademi 12 (2020), 217-256.
30. Sever, Melih - Özdemir, Seyhan. “Koronavirüs (COVID-19) Sürecinde Öğrenci Olma Deneyimi: Bir Fotoses (Photovoice) Çalışması”. Toplum ve Sosyal Hizmet 31/4 (2020), 1653-1679.
31. Sofuoğlu Kılıç, Nilgün. “Covid-19 Küresel Salgınına Eko-Dini Tepkiler: Çevre Hareketleri Üzerine Sosyolojik Bir İnceleme”. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi 3/1 (2020), 116-127.
32. Stronge, James H. Qualities of Effective Teachers. New York: ASCD, 2018.
33. Tarman, Bülent - Baytak, Ahmet. “Teknolojinin Eğitimdeki Yeni Rolü: Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Bakış Açıları”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 10/2 (2011), 891-908.
34. Taşkın, Osman. “Gençlere Göre İdeal Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 7/4 (2018), 2551-2568.
35. Tavşancıl, Ezel. Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi. Ankara: Nobel Yayınları, 5. Basım., 2014.
36. Thurstone, Louis Leon. “Attitudes Can Be Measured”. Reading in Attitude Theory and Measurement. ed. Martin Fishbein. 77-89. New York: John Wiley&Sons, 1967.
37. Tosun, Cemal vd. “Üstün Zekâlı Öğrencilerin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine İlişkin Tutumlarının İncelenmesi”. Amasya İlahiyat Dergisi 15 (2020), 43-76. https://doi.org/10.18498/amailad.788278.
38. Turan, Emine. “Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Bilgisayar Teknolojilerini Kullanım Düzeylerine İlişkin Görüşleri”. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 1/2 (Kasım 2012), 23-41.
39. Vogt, William Paul. Quantitative Research Methods for Professionals in Education and Other Fields. Columbus: Allyn - Bacon, 2006.
40. Zengin, Mahmut. “Öğrencilerin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Yönelik Tutumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi 11/25 (2013), 271-301.