Araştırma Makalesi

Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi

Cilt: 13 Sayı: 1 31 Ocak 2026
PDF İndir
TR EN

Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi

Öz

Bu çalışma, lisans seviyesinde öğrenimlerine devam eden üniversite öğrencilerinin bilimin doğasına yönelik anlayışlarını incelemeyi ve bu anlayışların hangi demografik ve akademik faktörler tarafından yordandığını belirlemeyi amaçlamıştır. Araştırmaya İstanbul ilindeki bir devlet üniversitesinde okuyan 362 öğrenci katılmıştır. Katılımcıların bilimin doğasına yönelik anlayışları, Chen (2006) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlanan Bilim ve Eğitim Üzerine Görüşler (BEÜG) ölçeği ile değerlendirilmiştir. Çalışmanın bulguları, araştırmaya katılan öğrencilerin bilimin doğasına ilişkin anlayışlarının genel olarak oldukça sınırlı olduğunu göstermiştir. Özellikle, bilimsel kuram ve yasaların doğası ile bilimsel yöntemlerin çeşitliliği alanında öğrencilerin anlayışlarının belirgin düzeyde zayıf olduğu bulunmuştur. Ayrıca, katılımcıların bilimin doğasına yönelik anlayışlarını yordayıp yordamadığı incelenen demografik ve akademik değişkenler arasından, yalnızca daha önce bilim felsefesi veya tarihi gibi bilimin doğası üzerine bir ders almış olmanın anlamlı bir yordayıcı olduğu saptanmıştır. Bulgular, ortaöğretim ve yükseköğretim seviyesinde verilen fen eğitiminin öğrencilerin bilimin doğası unsurlarını bütüncül bir bakış açısıyla anlamalarına yeterince katkıda bulunmadığını ve ilgili eğitim programlarının içeriklerinin ve yöntemlerinin modern yapılandırmacı bir yaklaşımla bilimin doğası unsurlarına daha fazla odaklanacak şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiğinin önemini ortaya koymaktadır. Son olarak, öğrencilerin lisans eğitimleri boyunca bilim felsefesi veya bilim tarihi gibi bilimin doğasını ele alan dersleri almalarının, bilimin doğasına ilişkin daha derinlikli bir anlayış geliştirmelerine önemli ölçüde katkı sağlayacağı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu araştırma, Boğaziçi Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler İnsan Araştırmaları Etik Kurulunun 18.03.2024 tarihli E-84391427-050.01.04-172505 sayılı kararı ile alınan izinle yürütülmüştür.

Kaynakça

  1. Abd-El-Khalick, F. (2004). Over and over and over again: College students’ views of nature of science. L. B. Flick ve N. G. Lederman (Eds.), Scientific inquiry and nature of science (s. 389-426) içinde. Dordrecht: Kluwer.
  2. Abd-El-Khalick, F. (2013). Teaching with and about nature of science, and science teacher knowledge domains. Science & Education, 22, 2087-2107.
  3. Abd‐El‐Khalick, F., & Akerson, V. L. (2004). Learning as conceptual change: Factors mediating the development of preservice elementary teachers’ views of nature of science. Science Education, 88(5), 785-810.
  4. Abd‐El‐Khalick, F., Waters, M., & Le, A. P. (2008). Representations of nature of science in high school chemistry textbooks over the past four decades. Journal of Research in Science Teaching, 45(7), 835-855.
  5. Afonso, A. S., & Gilbert, J. K. (2010). Pseudo‐science: A meaningful context for assessing nature of science. International Journal of Science Education, 32(3), 329-348.
  6. Akerson, V. L., Abd‐El‐Khalick, F., & Lederman, N. G. (2000). Influence of a reflective explicit activity‐based approach on elementary teachers’ conceptions of nature of science. Journal of Research in Science Teaching, 37(4), 295-317.
  7. Akerson, V. L., Buzzelli, C. A., & Donnelly, L. A. (2010). On the nature of teaching nature of science: Preservice early childhood teachers’ instruction in preschool and elementary settings. Journal of Research in Science Teaching, 47(2), 213-233.
  8. Akgun, S., & Kaya, E. (2020). How do university students perceive the nature of science? Science & Education, 29(2), 299-330.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Fen Bilgisi Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

23 Aralık 2024

Kabul Tarihi

27 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 13 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Akşit, O. (2026). Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi. Baskent University Journal of Education, 13(1), 91-106. https://izlik.org/JA25XM64BY
AMA
1.Akşit O. Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi. BUJE. 2026;13(1):91-106. https://izlik.org/JA25XM64BY
Chicago
Akşit, Osman. 2026. “Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi”. Baskent University Journal of Education 13 (1): 91-106. https://izlik.org/JA25XM64BY.
EndNote
Akşit O (01 Ocak 2026) Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi. Baskent University Journal of Education 13 1 91–106.
IEEE
[1]O. Akşit, “Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi”, BUJE, c. 13, sy 1, ss. 91–106, Oca. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25XM64BY
ISNAD
Akşit, Osman. “Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi”. Baskent University Journal of Education 13/1 (01 Ocak 2026): 91-106. https://izlik.org/JA25XM64BY.
JAMA
1.Akşit O. Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi. BUJE. 2026;13:91–106.
MLA
Akşit, Osman. “Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi”. Baskent University Journal of Education, c. 13, sy 1, Ocak 2026, ss. 91-106, https://izlik.org/JA25XM64BY.
Vancouver
1.Osman Akşit. Lisans Öğrencilerinin Bilimin Doğasına Yönelik Anlayışları ve Bu Anlayışları Yordayan Faktörlerin İncelenmesi. BUJE [Internet]. 01 Ocak 2026;13(1):91-106. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25XM64BY

Başkent Univesity Journal of Education has been published in Dergipark (https://dergipark.org.tr/en/pub/bujoe) since volume 10 and issue 2, 2023.

The previous web site (https://buje.baskent.edu.tr) was closed on 21 Oct. 2024 . You can reach the past issues at the bottom part home page.