XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ'NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA'A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI

Mehtap Ergenoğlu; Erdem Sofracı

XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ'NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA'A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI

Öz

Osmanlı devletinin XVII. yüzyıl sonları ile XVIII. yüzyıl boyunca birbirini İzleyen savaşlara girdiği bilinmektedir. Bu dönemde yeni savaş taktiği olarak savunma savaşlarının ön plana çıkması, ordunun büyük bir bölümünü kalelere yöneltmiştir. Bu bağlamda askeri lojistik organizasyonu harcamalarına özellikle de sınır boylarındaki kale muhafızlarının mevâcibi ve diğer masraflarının karşılanmasına büyük önem verilmiştir. Zirâ hudut boylarındaki askerlerin karışıklık çıkarmasını engellemek için bu hususa dikkat edilmiştir. Osmanlı devletinde savaşlar ile malî bunalımlar arasında yakın bir ilişkinin olduğu aşikârdır. Maliyeyi olumsuz yönde etkileyen savaşlar nedeniyle krize giren devlet, bu krizi aşmaya yönelik genişlettiği mukâta’a alanlarından elde ettiği gelirlerle kamu finansman harcamalarını karşılamayı planlamış ve genellikle de üretim ve ticarete dayalı yüksek gelirli mukâta’a alanlarını tercih etmiştir.

Anahtar Kelimeler

Maliye tarihi,savaş organizasyonu,mukâta’a alanları

Kaynakça

Batmaz, E. Ş. (1996). “İltizam Sisteminin XVIII. Yüzyıldaki Boyutları”, Tarih Araştırmaları Dergisi. 29, 39-50.
Barkan, Ö.L. (1955), “Osmanlı İmparatorluğu Bütçelerine Dair Notlar”, İİFM, 17(1-4), 193-224.
Çizakça, M. (1999). İslam dünyasında ve batıda iş ortakları tarihi. (Çev. Şehnaz Layıkel) İstanbul. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
Ergenç, Ö. (2013). Osmanlı tarihi yazıları: şehir, toplum, devlet, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
Fedakar, C. (2017). “Kafkasya’da Osmanlı Tahkîmatı Sohum Kalesi (1723-1729)”, VAKANÜVİS-ULUSLARARASI TARİH ARAŞTIRMALARI DERGİSİ, 2, 163-194.
Genç, M. (2003). Osmanlı imparatorluğu’nda devlet ve ekonomi, İstanbul: Ötüken Yayınları.
Güran, T. (2017). Resmi istatistiklere göre osmanlı toplum ve ekonomisi. İş Bankası Kültür Yayınları Sertifika No:29619.
Kılıç, O. (2012). "Teşkilat ve İşleyiş Bakımından Doğu Hududundaki Osmanlı Kaleleri ve Defterleri." Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi OTAM 31.31, 92.

Özvar, E. (2003). Osmanlı maliyesinde malikane uygulaması, İstanbul: Kitabevi Yayınları.
Pamuk, Ş. (2007). Osmanlı ekonomisi ve kurumları, İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları.
Parry. V.J. (1986). “Barut”, EI2, I, Leiden, 1062-1066.
Sunar, M.M. (2012). "Ulufe", TDV, Cilt. 42, 124-126.
Tabakoğlu, A. (2016). Osmanlı mali tarihi. Dergâh Yayınları 690, Tarih Dizisi 53, Sertifika No:14420, 1-885.
Tabakoğlu, A. (1985). “XVII. ve XVIII. Yüzyıllarda Osmanlı Bütçeleri”, Ord. Prof. Ömer Lütfi Barkan’a Armağan, İFM. 41/1-4, İstanbul, 389-414.
Yıldız, H. (2006). Haydi Osmanlı sefere! prut seferinde organizasyon ve lojistik. İstanbul: İş Bankası Kültür Yayınları.
Yücel, Y. (1988). Osmanlı devlet teşkilatına dair kaynaklar, kitâb-ı müstetâb, kitâbu mesâlihi’l-müslimîn ve menâfi’i’l-mü’minîn. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. XI-XII.
Zinkeisen, J. W. (2011). Osmanlı imparatorluğu tarihi V (1669-1774), Ed. E.Afyoncu, Yeditepe Yayınevi Sertifika No:16427.
Quataert, D. (2005). Osmanlı imparatorluğu 1700-1722. Çev. Ayşe Berktay, İstanbul: İletişim Yayınları.
ARŞİV KAYNAKLARIA. 1. BAŞBAKANLIK OSMANLI ARŞİVİ (BOA)
Maliyeden Müdevever Defterler (MAD.)
MAD. 9947/165; 9909/276; 3865/314; 10191/328; 10201/319.
Başmuâsebe Kalemi Defterleri (D.BŞM.)
D.BŞM. 2/4086; 2/4796
D.BŞM. ADM. 3/5; 5/107; 8/2; 8/8; 9/5; 10/64; 13/44; 14/123.
Cevdet Tasnifi (Cevdet Maliye/C.ML.)
C.ML. 26/1227.
A.2 ADANA ŞER’İYYE SİCİLLERİ (AŞS.)
AŞS. 31/15-16; 23/76; 5/125; 1/138; 105/107-108; 21/93; 129/7-21; 13/140:187; 38/167; 38/41:73; 22/26.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mehtap Ergenoğlu Bu kişi benim
Türkiye

Erdem Sofracı ^*

Yayımlanma Tarihi

14 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

1 Mart 2018

Kabul Tarihi

1 Haziran 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 15 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA67FG56BK

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Ergenoğlu, M., & Sofracı, E. (2018). XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 1-8. https://izlik.org/JA67FG56BK

AMA

1.Ergenoğlu M, Sofracı E. XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;15(1):1-8. https://izlik.org/JA67FG56BK

Chicago

Ergenoğlu, Mehtap, ve Erdem Sofracı. 2018. “XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI”. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15 (1): 1-8. https://izlik.org/JA67FG56BK.

EndNote

Ergenoğlu M, Sofracı E (01 Haziran 2018) XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15 1 1–8.

IEEE

[1]M. Ergenoğlu ve E. Sofracı, “XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI”, Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 15, sy 1, ss. 1–8, Haz. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67FG56BK

ISNAD

Ergenoğlu, Mehtap - Sofracı, Erdem. “XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI”. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15/1 (01 Haziran 2018): 1-8. https://izlik.org/JA67FG56BK.

JAMA

1.Ergenoğlu M, Sofracı E. XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;15:1–8.

MLA

Ergenoğlu, Mehtap, ve Erdem Sofracı. “XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI”. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 15, sy 1, Haziran 2018, ss. 1-8, https://izlik.org/JA67FG56BK.

Vancouver

1.Mehtap Ergenoğlu, Erdem Sofracı. XVIII. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ’NİN KAMU FİNANSMAN MODELLERİNE DAİR: MUKATA’A GELİRLERİNİN KAMU FİNANSMAN HARCAMALARINDA KULLANIMI. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi [Internet]. 01 Haziran 2018;15(1):1-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67FG56BK