TANZİMAT FERMANI'NDAN CUMHURİYET'E KÜLTÜR VE SANAT HAREKETLERİ

Öz

This paper presents an overview of the developments concerning arts and culture in a transformation period spanning from the Tanzimat Reforms to the Republican era. The Tanzimat Reforms as a whole represents the official attitude towards Westernization within the final decades of the Ottoman Empire. Within the scope of this study, a brief account of the transformations and novel approaches within the arts and culture is presented.

Anahtar Kelimeler

• Edict of Gulhane, Republican Era, Culture, Art.

TANZİMAT FERMANI'NDAN CUMHURİYET'E KÜLTÜR VE SANAT HAREKETLERİ

Öz

Tanzimat Fermanı ile başlayıp Cumhuriyet‟in ilanına kadar olan zaman dilimini incelediğimiz bu çalışmada sözü edilen dönemler arasında görülen kültür ve sanat hareketleri ele alınmaktadır. Tanzimat Fermanı‟nın ilanı ile batılılaşma siyasi bir şekil almaya başlar. Bu çalışmada Tanzimat Fermanı‟nın ilanının ardından Osmanlı kültür ve sanat hayatında meydana gelen gelişmeler, yenilikler araştırılmış ve Cumhuriyet‟in ilan edildiği tarihe kadar olan süreç incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Tanzimat Fermanı, Cumhuriyet, Kültür, Sanat

Kaynakça

1. ABDÜLHAMĠT, (1987), Siyasi Hatıratım, Dergâh Yayınları, Ġstanbul. ALSAÇ, Birsen – ALSAÇ, Üstün (1993), Türk Resim ve Yontu Sanatı, Ġstanbul.
2. BALTACIOĞLU, Ġsmail Hakkı (1931), Demokrasi ve Sanat, Ġstanbul. BERK, Nurullah - ÖZSEZGĠN, Kaya (1983), Cumhuriyet Dönemi Türk Resmi, Türkiye ĠĢ Bankası Kültür Yayınları, Ankara.
3. BOZDOĞAN, Sibel (2002), Modernizm ve Ulusun İnşası, Metis Yayınları, Ġstanbul.
4. CEZAR, Mustafa (1971),Sanatta Batıya Açılış ve Osman Hamdi, ĠĢ Bankası Yayınları, Ġstanbul.
5. ENGELHARDT, Edouard Philippe (1976), Tanzimat, Milliyet Yayınları, Ġstanbul.
6. GĠRAY, Kıymet (1996), “Resim ve Heykel Sanatımızın GeliĢim Çizgisinde Sanat Ortamı ve Pazarı Sorunu”, Türkiye‟de Sanat, S. 25, s.28-32.
7. GÖREN, Ahmet Kamil (1997), Türk Resim Sanatında Şişli Atölyesi ve Viyana Sergisi, ġiĢli Belediyesi Ġstanbul Resim ve Heykel Müzeleri Derneği, Ġstanbul.
8. GÖREN, Ahmet Kamil (2002), “YenileĢme Döneminden Cumhuriyet Dönemine Türk Resim Sanatının Evreleri”, Türkler, C.15, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara, s. 428-439.

9. ĠNANKUR, Zeynep (1992), “19. Yüzyılın Ġkinci Yarısında Ġstanbul’a Gelen Batılı Sanatçılar”, Osman Hamdi Bey ve Dönemi, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, s. 75-82.
10. ĠREPOĞLU, Gül (2000), “Yenilik ve DeğiĢim”, Padişahın Portresi/Tevarih-i Ali Osman, Türkiye ĠĢ Bankası Kültür Yayınları, s. 378-401.
11. KAYIġ, Yasin (2009), Demokrat Parti Döneminde Siyasi Karikatür, Libra Yayınları, Ġstanbul, 2009.
12. KATOĞLU, Murat (2009), “Cumhuriyet Döneminde Yüksek Kültürün Kamu Hizmeti Olarak KurumsallaĢması”, Türkiye‟de Kültür Politikalarına Giriş, Ġstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, s. 25-79.
13. KONGAR, Emre (1993), “Kitap Üzerine ya da Fahreneit 451”, Demokrasi ve Kültür, Remzi Kitabevi, Ġstanbul, s. 87-93.
14. KOġAY, Hamit Zübeyir (1999), “Cumhuriyet Devrinde Türkiye Müzeleri”, Cumhuriyet‟in 50. Yılına Armağan, Türk Kültürünü AraĢtırma Enstitüsü, Ankara, 1973, s. 103-119.
15. KUBAN, Doğan (2005), Çağlar Boyunca Türkiye Sanatının Anahatları, YKY, Ġstanbul.
16. LEWIS, Bernard (2007),Modern Türkiye‟nin Doğuşu, Türk Tarih Kurumu.
17. MAHIR, Banu (2005), Türk Minyatür Sanatı, Kabalcı Yayınevi, Ġstanbul
18. MARDĠN, ġerif (2002), Türk Modernleşmesi, ĠletiĢim Yayınları, Ġstanbul.
19. ÖDEKAN, Ayla (1990), “Mimarlık ve Sanat Tarihi ( 1908-1980 )”, Türkiye Tarihi 4, Cem Yayınevi, Ġstanbul, ss.505-588.
20. ÖNDĠN, Nilüfer (2003), Cumhuriyet‟in Kültür Politikası ve Sanat (1923-1950), Ġnsancıl Yayınları, Ġstanbul.
21. ÖNER, Sema (1992), “Dolmabahçe Sarayı Resim Koleksiyonu’ndaki Yapıtlarıyla Halife Abdülmecid Efendi”, Osman Hamdi Bey ve Dönemi, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, ss. 83-92.
22. SÖZEN, Metin (1984), Cumhuriyet Dönemi Türk Mimarlığı (1923- 1938), Ankara.
23. ġĠġMAN, Adnan (2004),Tanzimat Döneminde Fransa‟ya Gönderilen Osmanlı Öğrencileri (1839-1876) , Türk Tarih Kurumu, Ankara.
24. TANPINAR, Ahmet Hamdi (1951), “Kültür ve Sanat Yollarında Gösterdiğimiz Devamsızlık”, Cumhuriyet, 25 Ocak, s. 2.
25. TANSUĞ, Sezer (1999), Çağdaş Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Ġstanbul.
26. TOPUZ, Hıfzı (1998),Dünyada ve Türkiye‟de Kültür Politikaları, Adam Yayınları, Ġstanbul.
27. ÜLKEN, Hilmi Ziya (2001), Türkiye‟de Çağdaş Düşünce Tarihi, Ülken Yayınları, Ġstanbu
28. YAMAN, Zeynep Yasa (1994), “Demokrasi ve Sanat”, Türkiye‟de Sanat, S. 15, s.28-31.
29. YILDIRIM, Yavuz (1981), Mimar Kemalettin ve I. Ulusal Mimarlık Dönemi, Ankara.